Εισαγωγή – Περιεχόμενα

Στην παρούσα διαβούλευση παρουσιάζονται τα αρχεία της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης (ΕΠΜ) 3β, Μέρος 2, που αφορά στους τόπους Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας.

Η ΕΠΜ 3β, Μέρος 2 διαρθρώνεται σε 5 κεφάλαια (Τα κεφάλαια 1 έως 4 αποτελούν το “Τεύχος Α’: Ανάλυση, Αξιολόγηση και Χαρακτηρισμός Προστατευτέου Αντικειμένου” και το κεφάλαιο 5 το “Τεύχος Β’: Διαχείριση Προστατευτέου Αντικειμένου”) ως ακολούθως:

• Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή
• Κεφάλαιο 2. Περιγραφή προστατευτέου αντικειμένου
• Κεφάλαιο 3. Συνολική εκτίμηση και σύνθεση στοιχείων
• Κεφάλαιο 4. Αξιολόγηση – Οριοθέτηση περιοχής και προστατευτέου αντικειμένου
• Κεφάλαιο 5. Προτάσεις διαχείρισης

Χωριστό μέρος της ΕΠΜ αποτελεί η Βιβλιογραφία, που αφορά σε όλα τα κεφάλαια.

Το κάθε κεφάλαιο αποτελείται από το κυρίως τεύχος της μελέτης (Τεύχος ΜΑ) και το τεύχος στοιχείων τεκμηρίωσης (Τεύχος ΤΤΑ). Το Κεφάλαιο 1 δεν διαθέτει Τεύχος ΤΤΑ.

• Στο Τεύχος ΜΑ εντάσσονται τα βασικά στοιχεία, τα σημαντικότερα δεδομένα και τα βασικά πορίσματα και αποτελέσματα των αναλύσεων της ΕΠΜ, καθώς και οι προτάσεις στις οποίες η ΕΠΜ καταλήγει.
• Στο Τεύχος ΤΤΑ (υποστηρικτικό αρχείο τεκμηρίωσης) περιλαμβάνονται επιπλέον πληροφορίες και στοιχεία, πίνακες δεδομένων και συμπληρωματικό υλικό με το οποίο παρέχεται η πλήρης εικόνα των δεδομένων που λαμβάνονται υπόψη, ενώ τεκμηριώνονται επίσης οι προτεινόμενες διαχειριστικές επιλογές της ΕΠΜ.

Επιπλέον, τα Τεύχη υποστηρίζονται από στοιχεία με γεωχωρικό χαρακτήρα, που συνδέονται με το αντικείμενο που παρουσιάζεται στα Τεύχη αυτά. Τα γεωχωρικά στοιχεία δομούνται σε επίπεδα (layers) και συνδέονται με περιγραφική πληροφορία που οργανώνεται στα πεδία του πίνακα δεδομένων (Attribute Table) που συνοδεύει κάθε layer. Τα γεωχωρικά επίπεδα παρουσιάζονται σε 12 θεματικούς διαδραστικούς ψηφιακούς χάρτες.

Πρόσβαση στα αναλυτικά περιεχόμενα των τευχών ΜΑ και ΤΤΑ, καθώς και στο σύστημα παρουσίασης της γεωχωρικής πληροφορίας της ΕΠΜ παρέχεται στα ακόλουθα στοιχεία:

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ

EPM3b2_Contents_MA – Περιλαμβάνει αναλυτικό πίνακα περιεχομένων και λίστα πινάκων και σχημάτων των
επιμέρους κεφαλαίων του Τεύχους ΜΑ της ΕΠΜ.
EPM3b2_Contents_TTA – Περιλαμβάνει αναλυτικό πίνακα περιεχομένων και λίστα πινάκων και σχημάτων του
υποστηρικτικού αρχείου τεκμηρίωσης (Τεύχους ΤΤΑ).

ΧΑΡΤΕΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

Γεωχωρικά δεδομένα και χάρτες της ΕΠΜ

Η χαρτογραφική πληροφορία της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης, που οργανώθηκε χρησιμοποιώντας Συστήματα Γεωγραφικής Πληροφορίας (GIS), αναλύεται σε γεωχωρικά επίπεδα (Layers). Τα γεωχωρικά επίπεδα αντιστοιχούν στη γεωγραφική απεικόνιση στοιχείων ενδιαφέροντος του αντικειμένου της ΕΠΜ.

Η απεικόνιση των επιπέδων γίνεται μέσω 12 ψηφιακών χαρτογραφικών συνθέσεων οι οποίες συνδέονται με τα θεματικά αντικείμενα που πραγματεύονται τα Κεφάλαια της ΕΠΜ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Χάρτης 1 – Υφιστάμενη κατάσταση

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΕΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ
2.1 Χάρτης 2 – Σημαντικά στοιχεία αβιοτικού περιβάλλοντος
2.2 Χάρτης 3 – Βλάστηση – φυσικοί τύποι οικοτόπων
2.2 Χάρτης 4 – Εξάπλωση και αφθονία σημαντικών ειδών χλωρίδας
2.2 Χάρτης 5.1 – Ενδιαιτήματα και πληθυσμοί σημαντικών ειδών πανίδας πλην ορνιθοπανίδας
2.2 Χάρτης 5.2 – Ενδιαιτήματα και πληθυσμοί σημαντικών ειδών ορνιθοπανίδας
2.3 Χάρτης 6 – Χρήσεις γης και δραστηριότητες
2.3 Χάρτης 7.1 – Πιέσεις / απειλές στα προστατευτέα αντικείμενα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ
Χάρτης 7.2 – Συνολική εκτίμηση προστατευτέου αντικειμένου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ/ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΗ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΕΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ
Χάρτης 8 – Οριοθέτηση προστατευτέου αντικειμένου – Ζωνών προστασίας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΤΕΟΥ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟΥ
Χάρτης 9 – Προτάσεις διαχείρισης
Χάρτης 10 – Χάρτης συνόλου γεωχωρικών πληροφοριών ΕΠΜ

Κεφάλαιο 1

EPM3b2_Kef1_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 1 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• τα στοιχεία ανάθεσης της μελέτης και το ιστορικό προστασίας της περιοχής
• τον προσδιορισμό της περιοχής μελέτης
• τον προσδιορισμό της ευρύτερης περιοχής μελέτης
• τους στόχους προστασίας του προστατευτέου αντικειμένου

ΧΑΡΤΕΣ

Χάρτης 1 – Υφιστάμενη κατάσταση

Ο Χάρτης 1 περιλαμβάνει στοιχεία που συνθέτουν μία γενική εικόνα της περιοχής μελέτης και των βασικών χαρακτηριστικών του βιοτικού, του αβιοτικού και του ανθρωπογενούς περιβάλλοντος. Τα στοιχεία αυτά αναφέρονται στα Κεφ. 1 και Κεφ. 2 της ΕΠΜ.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Όρια οικισμών
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Θεσμικές ρυθμίσεις χωροταξικού – πολεοδομικού χαρακτήρα
• Θεσμοθετημένες Προστατευμένες Περιοχές
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα
• Σημαντικά στοιχεία γεωμορφολογίας και τοπίου
• Στοιχεία πολιτιστικής κληρονομιάς
• Τεχνικές υποδομές μεταφορών

Κεφάλαιο 2

EPM3b2_Kef2_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 2 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• Την περιγραφή του αβιοτικού περιβάλλοντος του προστατευτέου αντικειμένου
• Την περιγραφή του βιοτικού περιβάλλοντος του προστατευτέου αντικειμένου και τον προσδιορισμό των οικοσυστημικών χωρικών ενοτήτων (ΟΧΕ)
• Την περιγραφή των κοινωνικών, οικονομικών και πολιτιστικών στοιχείων της περιοχής
• Την περιγραφή των πιέσεων και απειλών στο προστατευτέο αντικείμενο

EPM3b2_Kef2_ΤΤA : αφορά στο Κεφάλαιο 2 του και υποστηρικτικού αρχείου τεκμηρίωσης

ΧΑΡΤΕΣ

2.1 Χάρτης 2 – Σημαντικά στοιχεία αβιοτικού περιβάλλοντος
Ο χάρτης 2 εστιάζει στην απεικόνιση στοιχείων του αβιοτικού περιβάλλοντος της περιοχής μελέτης της ΕΠΜ όπως στοιχεία υδρογραφικού δικτύου, γεωμορφολογίας, γεωλογίας κ.α.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα
• Σημαντικά στοιχεία γεωλογίας
• Σημαντικά στοιχεία γεωμορφολογίας και τοπίου
• Σημαντικά υπόγεια ύδατα

2.2 Χάρτης 3 – Βλάστηση – φυσικοί τύποι οικοτόπων

Ο χάρτης έχει ως αντικείμενο την απεικόνιση του μωσαϊκού των διαφορετικών τύπων οικοτόπων που εντοπίζονται στην περιοχή μελέτης. Στον χάρτη περιλαμβάνονται επίσης στοιχεία του Corine Land Cover (CLC) και στοιχεία υποβάθρου.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Όρια οικισμών
• Κάλυψη χρήσεων γης (CLC_2018)
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα
• Τύποι Οικοτόπων

2.2 Χάρτης 4 – Εξάπλωση και αφθονία σημαντικών ειδών χλωρίδας

Ο χάρτης απεικονίζει εκτιμήσεις των Οικολογικών Χωρικών Ενοτήτων (ΟΧΕ) των σημαντικών ειδών χλωρίδας που εντοπίζονται στην περιοχή μελέτης. Οι ΟΧΕ αποτελούν προσεγγίσεις για τους χώρους εξάπλωσης – ενδιαιτήματα των ειδών βάσει των διαθέσιμων στοιχείων και των οικολογικών τους χαρακτηριστικών. Τα είδη χλωρίδας του Παραρτήματος ΙΙ της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ αποτελούν προστατευτέο αντικείμενο στις Ειδικές Ζώνες Διατήρησης (ΕΖΔ) της περιοχής μελέτης και συμπληρώνονται από σημαντικά είδη της ελληνικής χλωρίδας (σπάνια, απειλούμενα, ενδημικά κλπ.), για τα οποία τα διαθέσιμα δεδομένα επιτρέπουν σχετικές εκτιμήσεις.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών χλωρίδας
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα

2.2 Χάρτης 5.1 – Ενδιαιτήματα και πληθυσμοί σημαντικών ειδών πανίδας πλην ορνιθοπανίδας

Ο χάρτης απεικονίζει εκτιμήσεις των Οικολογικών Χωρικών Ενοτήτων (ΟΧΕ) των σημαντικών ειδών πανίδας πλην ειδών ορνιθοπανίδας που εντοπίζονται στην περιοχή μελέτης. Οι ΟΧΕ αποτελούν προσεγγίσεις για τους χώρους εξάπλωσης – ενδιαιτήματα των ειδών βάσει των διαθέσιμων στοιχείων και των οικολογικών τους χαρακτηριστικών. Τα είδη πανίδας του Παραρτήματος ΙΙ της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ αποτελούν προστατευτέο αντικείμενο στις Ειδικές Ζώνες Διατήρησης (ΕΖΔ) της περιοχής μελέτης και συμπληρώνονται από σημαντικά είδη της ελληνικής πανίδας (σπάνια, απειλούμενα, ενδημικά κλπ.), για τα οποία τα διαθέσιμα δεδομένα επιτρέπουν σχετικές εκτιμήσεις.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Οικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών πανίδας
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα

2.2 Χάρτης 5.2 – Ενδιαιτήματα και πληθυσμοί σημαντικών ειδών ορνιθοπανίδας

Ο χάρτης απεικονίζει εκτιμήσεις των Οικολογικών Χωρικών Ενοτήτων (ΟΧΕ) των σημαντικών ειδών ορνιθοπανίδας του Παραρτήματος Ι της Οδηγίας 2009/147/ΕΚ συμπεριλαμβανομένων και σημαντικών ειδών μεταναστεύουσας ορνιθοπανίδας με συχνή παρουσία στις Ζώνες Ειδικής προστασίας (ΖΕΠ) της περιοχής μελέτης. Επιπλέον απεικονίζονται τα κρίσιμα ενδιαιτήματα των ειδών χαρακτηρισμού των ΖΕΠ της περιοχής μελέτης, των ειδών δηλαδή στα οποία οφείλουν τον χαρακτηρισμό τους οι ΖΕΠ.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Κρίσιμα ενδιαιτήματα ειδών χαρακτηρισμού
• Οικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών ορνιθοπανίδας (πλην ειδών χαρακτηρισμού)
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα

2.3 Χάρτης 6 – Χρήσεις γης και δραστηριότητες

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Άλλες τεχνικές και κοινωνικές υποδομές που έχουν σχέση με τη διατήρηση του βιοτικού και αβιοτικού περιβάλλοντος
• Όρια οικισμών
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης
• Θεσμικές ρυθμίσεις χωροταξικού – πολεοδομικού χαρακτήρα
• Θεσμοθετημένες Προστατευμένες Περιοχές
• Κάλυψη και χρήσεις γης (CLC_2018)
• Περιοχές Natura 2000
• Στοιχεία πολιτιστικής κληρονομιάς
• Σχεδιαζόμενα έργα και σχετικές χωρικές ρυθμίσεις
• Τεχνικές υποδομές μεταφορών

2.3 Χάρτης 7.1 – Πιέσεις / απειλές στα προστατευτέα αντικείμενα

Ο χάρτης απεικονίζει τις περιοχές που εντοπίζονται δραστηριότητες που εκτιμάται ότι αποτελούν πιέσεις επί των προστατευτέων αντικειμένων των υπό μελέτη περιοχών ή θα μπορούσαν να
αποτελέσουν απειλές για αυτά στο μέλλον.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Περιοχές Natura 2000
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης
• Πιέσεις στα προστατευτέα αντικείμενα
• Απειλές στα προστατευτέα αντικείμενα

Κεφάλαιο 3

EPM3b2_Kef3_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 3 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• Την αξιολόγηση του φυσικού περιβάλλοντος και τον καθορισμό προτεραιοτήτων διαχείρισης
• Τις αλληλεπιδράσεις με την ευρύτερη περιοχή μελέτης
• Την εκτίμηση και αξιολόγηση των δυνητικών συγκρούσεων μεταξύ της διατήρησης του φυσικού
  περιβάλλοντος και των οικονομικών δραστηριοτήτων
• Τις φυσικές και αναπτυξιακές δυνατότητες της περιοχής μελέτης

EPM3b2_Kef3_ΤΤA : αφορά στο Κεφάλαιο 3 του και υποστηρικτικού αρχείου τεκμηρίωσης

ΧΑΡΤΕΣ

Χάρτης 7.2 – Συνολική εκτίμηση προστατευτέου αντικειμένου

Ο χάρτης περιλαμβάνει τη διάκριση των προστατευτέων αντικειμένων ως προς την προτεραιότητα λήψης θεσμικών και διαχειριστικών μέτρων, όπως προκύπτει από την αξιολόγηση με βάση συγκεκριμένα κριτήρια που εξετάζονται στο Κεφάλαιο 3 της ΕΠΜ.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών πανίδας
• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών χλωρίδας
• Κρίσιμα ενδιαιτήματα ειδών χαρακτηρισμού
• Οικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών ορνιθοπανίδας (πλην ειδών χαρακτηρισμού)
• Περιοχές Natura 2000
• Τύποι Οικοτόπων

Κεφάλαιο 4

EPM3b2_Kef4_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 4 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• Τον καθορισμό του σκοπού και των ειδικότερων στόχων της μελέτης
• Τον καθορισμό των προστατευόμενων περιοχών και του πλαισίου για την προστασία του προστατευτέου αντικειμένου (χαρακτηρισμός προστατευόμενων περιοχών, καθορισμός ζωνών προστασίας ανά προστατευόμενη περιοχή)
• Τη μεθοδολογία και την τεκμηρίωση επιλογής ζωνών προστασίας
• Τον προσδιορισμό των προτεινόμενων ειδικών χρήσεων ανά προστατευόμενη περιοχή και ανά ζώνη προστασίας (παραδοχές, γενικές ρυθμίσεις, χρήσεις και ρυθμίσεις ανά ζώνη και τεκμηρίωση)

EPM3b2_Kef4_ΤΤA : αφορά στο Κεφάλαιο 4 του υποστηρικτικού αρχείου τεκμηρίωσης

ΧΑΡΤΕΣ

Χάρτης 8 – Οριοθέτηση προστατευτέου αντικειμένου – Ζωνών προστασίας

Ο χάρτης απεικονίζει τις προτάσεις στις οποίες καταλήγει η ΕΠΜ σχετικά με τον χαρακτηρισμό προστατευόμενων περιοχών και κατά περίπτωση Περιφερειακών Ζωνών και Οικολογικών διαδρόμων. Επιπλέον απεικονίζεται η οριοθέτηση ζωνών προστασίας που διαιρούν εσωτερικά τις προστατευόμενες περιοχές. Οι ζώνες προστασίας χαρακτηρίζονται βάσει των προβλέψεων του Ν. 4685/2020 ως “περιοχές απολύτου προστασίας της φύσης”, “Περιοχές προστασίας της Φύσης”, “Περιοχές διατήρησης οικοτόπων και ειδών” και “Περιοχές βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων”.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Ζώνες Προστασίας
• Προτεινόμενη Επέκταση Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Προτεινόμενες Προστατευόμενες Περιοχές

Χάρτες προτεινόμενων ζωνών

• EPM3b2_Vermio_Zones_map1: Χάρτης με τις τέσσερις βασικές κατηγορίες Ζωνών Προστασίας και
  Διαχείρισης για την Περιοχή Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• EPM3b2_Vermio_Zones_map2: Χάρτης με τις επιμέρους Ζώνες Προστασίας και Διαχείρισης των
  τεσσάρων βασικών κατηγοριών για την Περιοχή Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• EPM3b2_Vermio_Zones_map3: Χάρτης με την προτεινόμενη επέκταση της Περιοχής Προστασίας της
  Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• EPM3b2_Aridaia_Zones_map1: Χάρτης με τις τέσσερις βασικές κατηγορίες Ζωνών Προστασίας και
  Διαχείρισης για το Εθνικό Πάρκο Ορεινού Τόξου Αριδαίας (ELNP12409).
• EPM3b2_Aridaia_Zones_map2: Χάρτης με τις επιμέρους Ζώνες Προστασίας και Διαχείρισης των
  τεσσάρων βασικών κατηγοριών για το Εθνικό Πάρκο Ορεινού Τόξου Αριδαίας (ELNP12409).

ΑΡΧΕΙΑ ΖΩΝΟΦΥΛΛΩΝ

• EPM3b2_Vermio_Zones: Φύλλα των ζωνών προστασίας για την Περιοχή Προστασίας Βιοποικιλότητας
  Βερμίου (ELBA12101), όπου παρουσιάζονται αναλυτικά οι επιτρεπόμενες χρήσεις ανά πολύγωνο ζώνης
  προστασίας, καθώς και οι ρυθμίσεις για την προτεινόμενη επέκταση της περιοχής.
• EPM3b2_Aridaia_Zones: Φύλλα των ζωνών προστασίας για το Εθνικό Πάρκο Ορεινού Τόξου Αριδαίας
  (ELNP12409), όπου παρουσιάζονται αναλυτικά οι επιτρεπόμενες χρήσεις ανά πολύγωνο ζώνης
  προστασίας.

ΠΙΝΑΚΕΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ ΑΝΑ ΖΩΝΗ

• ΕΙΔΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΓΗΣ ΒΕΡΜΙΟ: Συνοπτικός πίνακας χρήσεων γης ανά πολύγωνο ζώνης προστασίας για
  την Περιοχή Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• ΕΙΔΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ ΓΗΣ ΑΡΙΔΑΙΑ: Συνοπτικός πίνακας χρήσεων γης ανά πολύγωνο ζώνης προστασίας για
  το Εθνικό Πάρκο Ορεινού Τόξου Αριδαίας (ELNP12409).

Κεφάλαιο 5

EPM3b2_Kef5_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 5 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• Την καταγραφή του γενικού πλαισίου διαχείρισης
• Τη διατύπωση γενικών και ειδικών στόχων διαχείρισης ανά προστατευόμενη περιοχή
• Την πρόταση μέτρων διαχείρισης ανά προστατευόμενη περιοχή

EPM3b2_Kef5_ΤΤA : αφορά στο Κεφάλαιο 5 του και υποστηρικτικού αρχείου τεκμηρίωσης

ΧΑΡΤΕΣ

Χάρτης 9 – Προτάσεις διαχείρισης

Ο χάρτης 9 απεικονίζει τις προτεινόμενες περιοχές εφαρμογής διαχειριστικών μέτρων του Σχεδίου Διαχείρισης κάθε προστατευόμενης περιοχής. Τα μέτρα διαχείρισης στοχεύουν στην προστασία και αναβάθμιση των προστατευόμενων στοιχείων της περιοχής και αντιστοιχούν σε δράσεις που αναλύονται στο Κεφάλαιο 5 της ΕΠΜ.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Ζώνες Προστασίας
• Οικολογικοί Διάδρομοι
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Προτάσεις Μέτρων Διαχείρισης
• Προτεινόμενες Προστατευόμενες Περιοχές

Χάρτης 10 – Χάρτης συνόλου γεωχωρικών πληροφοριών ΕΠΜ 03B2

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):

• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών πανίδας
• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών χλωρίδας
• Άλλες τεχνικές και κοινωνικές υποδομές που έχουν σχέση με τη διατήρηση του βιοτικού και αβιοτικού περιβάλλοντος
• Όρια οικισμών
• Απειλές στα προστατευτέα αντικείμενα
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Ζώνες Προστασίας
• Θεσμικές ρυθμίσεις χωροταξικού – πολεοδομικού χαρακτήρα
• Θεσμοθετημένες Προστατευμένες Περιοχές
• Κάλυψη και χρήσεις γης (CLC_2018)
• Κρίσιμα ενδιαιτήματα ειδών χαρακτηρισμού
• Οικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών ορνιθοπανίδας (πλην ειδών χαρακτηρισμού)
• Προτεινόμενη Επέκταση Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Πιέσεις στα προστατευτέα αντικείμενα
• Προτάσεις Μέτρων Διαχείρισης
• Προτεινόμενες Προστατευόμενες Περιοχές
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα
• Σημαντικά στοιχεία γεωλογίας
• Σημαντικά στοιχεία γεωμορφολογίας και τοπίου
• Σημαντικά υπόγεια ύδατα
• Στοιχεία πολιτιστικής κληρονομιάς
• Σχεδιαζόμενα έργα και σχετικές χωρικές ρυθμίσεις
• Τεχνικές υποδομές μεταφορών
• Τύποι Οικοτόπων

ΑΡΧΕΙΑ ΜΕΤΡΟΦΥΛΛΩΝ

• EPM3b2_VermioMetra: Φύλλα των προτεινόμενων μέτρων διαχείρισης για την Περιοχή Προστασίας
  Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• EPM3b2_AridaiaMetra: Φύλλα των προτεινόμενων μέτρων διαχείρισης για το Εθνικό Πάρκο Ορεινού
  Τόξου Αριδαίας (ELNP12409).

Θέμα

[Πέτρος Τσαρκνιάς]

Στα πλαίσια της δημόσιας διαβούλευσης για την Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ 3β – Τμήμα 2) των περιοχών Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας,

ως κάτοικος της Αλμωπίας, Οικονομολόγος και Αντιδήμαρχος Αλμωπίας σας καταθέτω κάποιες παρατηρήσεις μου. Καθώς ήδη έχουν κατατεθεί κάποιες σημαντικές παρατηρήσεις για συγκεκριμένα ζητήματα, θα κάνω αναφορά κυρίως για τρόπο που εκπονήθηκαν οι προτάσεις της ομάδας εργασίας.

Η παρούσα ΕΠΜ που έχει τεθεί σε διαβούλευση παραβλέπει πλήρως την τοπική  κοινωνική κατάσταση και την οικονομική δραστηριότητα της Αλμωπίας, τον σχεδιασμό της Περιφερειακής  αυτοδιοίκησης και των Δήμων είτε στα πλαίσια του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου, την αποτύπωση των δραστηριοτήτων στον πρωτογενή και στον αγροτικό τομέα, στη μεταποιητικό τομέα, στις τουριστικές υποδομές και την τουριστική ανάπτυξη, στα συγκοινωνιακά έργα, στη λειτουργία και ανάπτυξη των ΑΠΕ κ.ά..

Γιατί πως μπορεί να εξηγηθεί η ακύρωση ουσιαστικά μεγάλων έργων που συνδέονται με την περιοχή μας όπως :

• Η συνοριακή διάβαση με την Βόρεια Μακεδονία και κατ, επέκταση η σύνδεση με την Εγνατία οδό, καθώς μάλιστα αποτελεί μέρος Διεθνούς συμφωνίας
• Η Διασύνδεση του Χιονοδρομικού Κέντρου Καιμακτσαλαν με τα Λουτρά Πόζαρ και τα χιονοδρομικά κέντρα της Ημαθίας.
• Η επέκταση του Προαστιακού σιδηροδρόμου μέσω Γιαννιτσών – Έδεσσας με επέκταση στην Αλμωπία
• Η επέκταση και εκσυγχρονισμού τοπικών μεταποιητικών βιοτεχνιών  και βιοτεχνιών αγροτικών προϊόντων
• Η ανάπτυξη και ο εκσυχγρονισμός των Λουτρών Πόζαρ.
• Η υλοτομία με σύγχρονα μέσα και υποδομές
• Η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας
• Η επέκταση και η βελτίωση της αγροτικής και δασικής οδοποιίας
• Νέα εγγειοβελτιωτικά έργα
• Και τόσα άλλα.

 

Η προσέγγιση των μελετητών, μετατρέπει συλλήβδην ολόκληρες περιοχές σε Ζώνες Απόλυτης Προστασίας (ΖΑΠ) και Ζώνες Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ) με σκοπό τον αποκλεισμό κάθε δραστηριότητας, με τρόπο αντιεπιστημονικό.

Η προτεινόμενη μελέτη παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις σοβαρά σε μεθοδολογικό, νομικό και κοινωνικοοικονομικό επίπεδο.

Aπ΄ όσο γνωρίζουμε, κατά τη φάση σύνταξης των προτάσεων της ΕΠΜ δεν υπήρξε συνεργασία με θεσμικούς και συλλογικούς φορείς της περιοχής μας, ούτε μας έγινε με κάποιο τρόπο γνωστό ο χρόνος και ο τρόπος εργασίας των μελετητών. Δεν υπήρξε η απαραίτητη συνεργασία με το Δήμο Αλμωπίας πάρα μόνο κάποιες τηλεφωνικές επικοινωνίες, με τα Επιμελητήριο Πέλλας, με επαγγελματικούς φορείς, με την τοπική κοινωνία, δεν ελήφθησαν στοιχεία της οικονομικής και της κοινωνικής ζωής του τόπου.

Από την προηγούμενη αναθεώρηση του  2011 μέχρι το 2021, ανάμεσα στις δύο απογραφές πληθυσμού, η Ανατολική Αλμωπία είχε μείωση πληθυσμού 42%, στοιχείο συνταρακτικό εάν λάβουμε υπόψη μας και την ηλικιακή σύνθεση αυτού του πληθυσμού.

Η προστασία του περιβάλλοντος δεν επιτυγχάνεται μέσω της χωρικής απομόνωσης και της οικονομικής εξαθλίωσης της τοπικής κοινωνίας. Η προστασία της βιοποικιλότητας απαιτεί επιστημονική ακρίβεια, σεβασμό στην τοπική κοινωνία και πραγματική προστασία του περιβάλλοντος.

Για αυτό προτείνω στην ομάδα εργασίας να ξεκινήσει άμεσα τη εργασία πεδίου καλύπτοντας τις ελλείψεις και τις ανεπάρκειες της προτεινόμενης μελέτης, χωρίς οριζοντιοποιήσεις και γενικεύσεις, σε συνεργασία τους φορείς και τους ανθρώπους της περιοχής.

Η μελέτη πρέπει να αλλάξει κατεύθυνση με χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων  και όρων. Με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών και της ποιότητας ζωής.

Η προστασία του περιβάλλοντος δεν επιτυγχάνεται μέσω της χωρικής απομόνωσης και της οικονομικής εξαθλίωσης της τοπικής κοινωνίας. Η προστασία της βιοποικιλότητας απαιτεί επιστημονική ακρίβεια, σεβασμό στην τοπική κοινωνία και πραγματική προστασία του περιβάλλοντος.

[Ζαμπούνης Χρήστος]

Ως κάτοικος της περιοχής που αφορά η παρούσα μελέτη, θα ήθελα να εκφράσω τη συμφωνία μου με την προσέγγιση και την ανάλυση της ερευνητικής ομάδας σχετικά με τη διαχείριση των χρήσεων γης σε σχέση με την ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ).

Η μελέτη αναδεικνύει με σαφήνεια τις σύνθετες παραμέτρους που συνδέονται με τη χωροθέτηση των έργων ΑΠΕ και επιχειρεί να ισορροπήσει μεταξύ της ανάγκης για ενεργειακή μετάβαση και της προστασίας του φυσικού και ανθρωπογενούς περιβάλλοντος. Ιδιαίτερα σημαντικό θεωρώ το γεγονός ότι δεν αντιμετωπίζει το ζήτημα μονοδιάστατα, αλλά λαμβάνει υπόψη τη συμβατότητα των χρήσεων γης και τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής.

Ταυτόχρονα, θεωρώ απαραίτητο να επισημανθεί ότι η εικόνα που διαμορφώνεται σήμερα στην περιοχή μας, με την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη έργων ΑΠΕ, δημιουργεί έντονη ανησυχία για το μέλλον. Η απουσία ενός ξεκάθαρου και συνεκτικού σχεδιασμού ενδέχεται να οδηγήσει σε σοβαρές και μη αναστρέψιμες επιπτώσεις στο τοπίο και στο φυσικό περιβάλλον.

Η περιοχή μας διαθέτει μια ιδιαίτερα σημαντική, και σε ορισμένες περιπτώσεις μοναδική, χλωρίδα και πανίδα. Η διατήρηση αυτών των χαρακτηριστικών δεν είναι μόνο περιβαλλοντικό ζήτημα, αλλά και ζήτημα ταυτότητας και ποιότητας ζωής για όσους ζούμε εδώ. Η ανεξέλεγκτη επέκταση ενεργειακών εγκαταστάσεων, χωρίς σαφή όρια και επαρκή πρόβλεψη, ενέχει τον κίνδυνο ουσιαστικής υποβάθμισης αυτών των στοιχείων.

Για τον λόγο αυτό, θεωρώ ιδιαίτερα θετική τη συμβολή της μελέτης, καθώς θέτει ένα πιο ισορροπημένο και τεκμηριωμένο πλαίσιο για τον σχεδιασμό και τη διαχείριση των ΑΠΕ. Προσεγγίζει το ζήτημα με ρεαλισμό, αναγνωρίζοντας τόσο την ανάγκη ανάπτυξης όσο και την υποχρέωση προστασίας του χώρου και των τοπικών κοινωνιών.

Συνολικά, πρόκειται για μια σοβαρή δουλειά που μπορεί να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο για τη λήψη αποφάσεων. Θεωρώ ότι η κατεύθυνση που προτείνεται είναι προς τη σωστή κατεύθυνση και αξίζει να ληφθεί ουσιαστικά υπόψη, ώστε να αποφευχθούν οι αρνητικές συνέπειες που ήδη αρχίζουν να γίνονται αισθητές από την ανεξέλεγκτη ανάπτυξη στην περιοχή μας.

[Συντάκτης]

Απαντήσεις