Κεφάλαιο 5 – ΥΠΕΝ Διαβούλευση

Αυτό το θέμα έχει 12 απαντήσεις, 1 φωνή και ενημερώθηκε τελευταία φορά 4 μήνες πριν από τον χρήστη Νικόλαος Τσελεπής.

Δημιουργός

Θέμα
24 Φεβρουαρίου 2026 στις 10:46 #13023
weboperator
Keymaster
EPM3b2_Kef5_MA : αφορά στο Κεφάλαιο 5 του Τεύχους Μελέτης της ΕΠΜ και περιλαμβάνει:

• Την καταγραφή του γενικού πλαισίου διαχείρισης
• Τη διατύπωση γενικών και ειδικών στόχων διαχείρισης ανά προστατευόμενη περιοχή
• Την πρόταση μέτρων διαχείρισης ανά προστατευόμενη περιοχή

Υποστηρικτικό αρχείο τεκμηρίωσης : EPM3b2_Kef5_ΤΤA

ΧΑΡΤΕΣ
• Χάρτης 9 – Προτάσεις διαχείρισης

Ο χάρτης 9 απεικονίζει τις προτεινόμενες περιοχές εφαρμογής διαχειριστικών μέτρων του Σχεδίου Διαχείρισης κάθε προστατευόμενης περιοχής. Τα μέτρα διαχείρισης στοχεύουν στην προστασία και αναβάθμιση των προστατευόμενων στοιχείων της περιοχής και αντιστοιχούν σε δράσεις που αναλύονται στο Κεφάλαιο 5 της ΕΠΜ.

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Ζώνες Προστασίας
• Οικολογικοί Διάδρομοι
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Προτάσεις Μέτρων Διαχείρισης
• Προτεινόμενες Προστατευόμενες Περιοχές

•Χάρτης 10 – Χάρτης συνόλου γεωχωρικών πληροφοριών ΕΠΜ 03B2

Ο χάρτης απεικονίζει τα ακόλουθα γεωγραφικά επίπεδα (layers):
• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών πανίδας
• Oικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών χλωρίδας
• Άλλες τεχνικές και κοινωνικές υποδομές που έχουν σχέση με τη διατήρηση του βιοτικού και αβιοτικού περιβάλλοντος
• Όρια οικισμών
• Απειλές στα προστατευτέα αντικείμενα
• Ευρύτερη Περιοχή Μελέτης (ενιαία)
• Ζώνες Προστασίας
• Θεσμικές ρυθμίσεις χωροταξικού – πολεοδομικού χαρακτήρα
• Θεσμοθετημένες Προστατευμένες Περιοχές
• Κάλυψη και χρήσεις γης (CLC_2018)
• Κρίσιμα ενδιαιτήματα ειδών χαρακτηρισμού
• Οικολογικές Χωρικές Ενότητες ειδών ορνιθοπανίδας (πλην ειδών χαρακτηρισμού)
• Προτεινόμενη Επέκταση Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Βερμίου
• Περιοχές Natura 2000
• Περιοχή Μελέτης
• Πιέσεις στα προστατευτέα αντικείμενα
• Προτάσεις Μέτρων Διαχείρισης
• Προτεινόμενες Προστατευόμενες Περιοχές
• Σημαντικά λιμναία συστήματα
• Σημαντικά ποτάμια συστήματα
• Σημαντικά στοιχεία γεωλογίας
• Σημαντικά στοιχεία γεωμορφολογίας και τοπίου
• Σημαντικά υπόγεια ύδατα
• Στοιχεία πολιτιστικής κληρονομιάς
• Σχεδιαζόμενα έργα και σχετικές χωρικές ρυθμίσεις
• Τεχνικές υποδομές μεταφορών
• Τύποι Οικοτόπων

ΑΡΧΕΙΑ ΜΕΤΡΟΦΥΛΛΩΝ
• EPM3b2_VermioMetra: Φύλλα των προτεινόμενων μέτρων διαχείρισης για την Περιοχή Προστασίας
Βιοποικιλότητας Βερμίου (ELBA12101).
• EPM3b2_AridaiaMetra: Φύλλα των προτεινόμενων μέτρων διαχείρισης για το Εθνικό Πάρκο Ορεινού
Τόξου Αριδαίας (ELNP12409).
Attachments:
Δημιουργός

Θέμα

Επισκόπηση 13 απαντήσεων - 1 έως 13 (από 13 συνολικά)

Συντάκτης

Απαντήσεις
16 Απριλίου 2026 στις 17:52 #13198
Νικόλαος Τσελεπής
Ως κάτοικος της Αλμωπίας, αισθάνομαι την ανάγκη να καταθέσω μια ουσιαστική εμπειρική διάσταση στη συζήτηση για τη διαχείριση των περιοχών Natura.
Στον τόπο μας, η σχέση ανθρώπου και φυσικού περιβάλλοντος δεν είναι θεωρητική· είναι καθημερινή, βιωματική και πολλές φορές ζήτημα επιβίωσης. Οι άνθρωποι της περιοχής δεν λειτουργούν ανταγωνιστικά προς τη φύση. Αντιθέτως, διαχρονικά έχουν αποδείξει ότι μπορούν να συμβιώνουν με αυτήν, να την προστατεύουν και να την αναδεικνύουν.
Είναι κρίσιμο να τονιστεί ότι, στις περισσότερες περιπτώσεις, δεν είναι το φυσικό περιβάλλον που απειλείται από τον τοπικό πληθυσμό, αλλά ο ίδιος ο πληθυσμός που δοκιμάζεται από τις συνθήκες και τους περιορισμούς που επικρατούν. Τις τελευταίες δεκαετίες, η Αλμωπία παρουσιάζει σαφή πληθυσμιακή συρρίκνωση, κυρίως λόγω της αδυναμίας των νέων ανθρώπων να βρουν βιώσιμη εργασία και προοπτική στον τόπο τους.
Παρά ταύτα, όταν πραγματικά προκύπτει ανάγκη προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, οι τοπικές κοινωνίες ανταποκρίνονται άμεσα και αποτελεσματικά. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η προστασία του αγριόγιδου στο Πίνοβο. Όταν το είδος απειλήθηκε από τη λαθροθηρία –η οποία μάλιστα προερχόταν κυρίως από κυνηγούς εκτός περιοχής και εκτός χώρας– οι κάτοικοι κινητοποιήθηκαν. Σε συνεργασία με το Δασαρχείο, ανέλαβαν ενεργό ρόλο, με αποτέλεσμα τη δημιουργία του Συλλόγου Προστασίας Αγριόγιδου Πίνοβου και τη διάσωση του είδους από την εξαφάνιση. Το παράδειγμα αυτό αποδεικνύει ότι οι ντόπιοι δεν είναι απειλή για το περιβάλλον, αλλά οι πιο αξιόπιστοι φύλακές του.
Με βάση τα παραπάνω, θεωρούμε ότι η προσέγγιση στη διαχείριση των περιοχών Natura θα πρέπει να επαναξιολογηθεί με γνώμονα την ισορροπία μεταξύ προστασίας και τοπικής ανάπτυξης.
Συγκεκριμένα, προτείνεται:

<ul data-start=”1996″ data-end=”2822″>
<li data-section-id=”1qlamux” data-start=”1996″ data-end=”2425″>
Η διεύρυνση επιτρεπόμενων χρήσεων γης σε επιλεγμένες ζώνες Natura, κυρίως:

<ul data-start=”2079″ data-end=”2425″>
<li data-section-id=”s9xixk” data-start=”2079″ data-end=”2188″>
σε πεδινές εκτάσεις, όπου η ανθρώπινη δραστηριότητα είναι ήδη παρούσα και ιστορικά ενταγμένη στο τοπίο,

<li data-section-id=”i85uec” data-start=”2191″ data-end=”2299″>
κατά μήκος των επαρχιακών οδών, όπου μπορούν να αναπτυχθούν οργανωμένες, ήπιας όχλησης δραστηριότητες,

<li data-section-id=”q7f3zi” data-start=”2302″ data-end=”2425″>
στην περιαστική ζώνη των οικισμών, ώστε να ενισχυθεί η βιωσιμότητα και η λειτουργική επέκταση των τοπικών κοινοτήτων.

<li data-section-id=”1wiebk3″ data-start=”2427″ data-end=”2643″>
Η θεσμοθέτηση σαφών κανόνων χωροθέτησης και ανάπτυξης, που θα επιτρέπουν ελεγχόμενες δραστηριότητες (τουριστικές, αγροτικές, μεταποιητικές χαμηλής όχλησης), χωρίς να διακυβεύεται η οικολογική αξία των περιοχών.

<li data-section-id=”15jmmvf” data-start=”2645″ data-end=”2822″>
Η ενσωμάτωση των στόχων του υπό εκπόνηση Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου (ΤΠΣ) Αλμωπίας, ώστε να υπάρξει συνοχή μεταξύ περιβαλλοντικής προστασίας και αναπτυξιακού σχεδιασμού.

Οι κάτοικοι της Αλμωπίας αγαπούν τον τόπο τους όσο κανείς άλλος. Είναι οι πρώτοι που θα υπερασπιστούν το φυσικό περιβάλλον, όταν αυτό απειληθεί. Όμως, για να συνεχίσουν να το κάνουν, πρέπει να έχουν λόγο να παραμείνουν στον τόπο τους.
Η προστασία της φύσης δεν μπορεί να είναι βιώσιμη χωρίς την παρουσία και τη στήριξη των ανθρώπων που ζουν μέσα σε αυτήν. Για τον λόγο αυτό, ζητούμε όχι μόνο μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος, αλλά και ουσιαστικές δυνατότητες ανάπτυξης, που θα επιτρέψουν στους νέους να μείνουν, να εργαστούν και να δημιουργήσουν στον τόπο που γεννήθηκαν.
Η διατήρηση της ζωής στον τόπο είναι προϋπόθεση για τη διατήρηση και του ίδιου του φυσικού περιβάλλοντος.
16 Απριλίου 2026 στις 17:51 #13197
Χισκακη Μελιτινη
<div class=”elementToProof” data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Θέμα: Παρατηρήσεις επί της Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης (ΕΠΜ) για τις περιοχές του Δικτύου Natura 2000 στον Δήμο Αλμωπίας.</div>
<div class=”elementToProof” data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Με την παρούσα παρέμβαση στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης, επιθυμούμε να εκφράσουμε τους έντονους προβληματισμούς μας σχετικά με τις προτεινόμενες ρυθμίσεις της ΕΠΜ, οι οποίες δείχνουν να αγνοούν την αναπτυξιακή πραγματικότητα και την κοινωνική συνοχή της περιοχής της Αλμωπίας.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>1. Ασυνέχεια με τον Τοπικό Χωροταξικό Σχεδιασμό</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Αυτή τη στιγμή βρίσκεται υπό εξέλιξη η μελέτη για τον Τοπικό Χωροταξικό Σχεδιασμό (ΤΧΣ) του Δήμου Αλμωπίας. Το ΤΠΣ αποτελεί το κορυφαίο εργαλείο στρατηγικής ανάπτυξης, θέτοντας τις βάσεις για την οικονομική αναζωογόνηση της περιοχής. Η προτεινόμενη ΕΠΜ οφείλει να εναρμονιστεί με τους στόχους του ΤΠΣ και να μην θέτει οριζόντιους περιορισμούς που ακυρώνουν τον αναπτυξιακό σχεδιασμό της τοπικής αυτοδιοίκησης.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>2. Δημογραφική Κατάρρευση και Σύνδεση με το Δίκτυο Natura 2000</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Ο Δήμος Αλμωπίας χαρακτηρίζεται από ένα ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό ένταξης στο δίκτυο Natura 2000 (περίπου το 50-60% της συνολικής του έκτασης, συμπεριλαμβανομένων των ορεινών όγκων Βόρα, Πάικου και Τζένας).</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Δημογραφικά στοιχεία: Από το 2011, έτος πλήρους εφαρμογής των περιορισμών Natura, ο πληθυσμός του Δήμου ακολουθεί σταθερά φθίνουσα πορεία (μείωση άνω του 10% στην τελευταία απογραφή).</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Αιτιώδης συνδεσμος: Η αυστηρή και συχνά άκαμπτη διαχείριση των περιοχών αυτών έχει οδηγήσει σε οικονομικό στραγγαλισμό. Η αδυναμία αξιοποίησης των φυσικών πόρων οδηγεί τους νέους σε μετανάστευση, μετατρέποντας μια παραγωγική περιοχή σε «μουσειακό είδος» χωρίς κατοίκους.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>3. Συγκοινωνιακή Απομόνωση και Οδικό Δίκτυο</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Η κάθετη απαγόρευση διάνοιξης νέων οδών εντός των ζωνών προστασίας αποτελεί ταφόπλακα για την εξωστρέφεια της Αλμωπίας.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Αποκόπτει την περιοχή από τον ζωτικό τουριστικό πόλο του Χιονοδρομικού Κέντρου Καϊμακτσαλάν.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Ακυρώνει την προοπτική διόδου προς τη Βόρεια Μακεδονία, η οποία θα καθιστούσε την Αλμωπία διαμετακομιστικό και εμπορικό κέντρο, σπάζοντας την τωρινή συγκοινωνιακή της απομόνωση.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>4. Πρωτογενής Τομέας και Κόστος Παραγωγής</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Σε μια κατεξοχήν αγροτική περιοχή, οι περιορισμοί στις καλλιέργειες και στις μεθόδους διαχείρισης (λιπάνσεις, υποδομές κ.α.) αυξάνουν δραματικά το κόστος παραγωγής. Σε μια περίοδο παγκόσμιας επισιτιστικής και οικονομικής κρίσης, η επιβολή μέτρων που μειώνουν την ανταγωνιστικότητα των προϊόντων της Αλμωπίας έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την οικονομική επιβίωση των κατοίκων.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>5. Λουτρά Πόζαρ και Προστασία Ειδών</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Η περιοχή των Λουτρών αποτελεί τον σημαντικότερο αναπτυξιακό πυλώνα του Δήμου.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Περιορισμοί: Η απαγόρευση επέκτασης εγκαταστάσεων και νέων κτιρίων εντός του κτήματος των Λουτρών καθηλώνει το τουριστικό προϊόν σε παρωχημένες υποδομές.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Επιστημονική τεκμηρίωση: Οι περιορισμοί που τίθενται με επίκληση την προστασία συγκεκριμένων ειδών (π.χ. χειρόπτερα/νυχτερίδες) φαίνεται να στερούνται εμπεριστατωμένων τοπικών ερευνών που να αποδεικνύουν ότι η ελεγχόμενη ανθρώπινη δραστηριότητα επηρεάζει όντως τους πληθυσμούς τους. Η προστασία πρέπει να βασίζεται σε δεδομένα, όχι σε γενικεύσεις.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>6. Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα (ΜΥΗΕ) και Ιστορική Συνέχεια</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Εκφράζουμε την πλήρη αντίθεσή μας στην αρνητική στάση της ΕΠΜ απέναντι στα ΜΥΗΕ.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Ιστορικότητα: Στην Αλμωπία λειτουργούν ΜΥΗΕ εντός ορίων Natura ήδη από το 1994, ως εξέλιξη των παραδοσιακών χρήσεων άρδευσης. Άλλωστε, η ίδια η ονομασία της αρχαίας πόλης Άρδεα προέρχεται από το ρήμα «αρδεύω», καταδεικνύοντας τη διαχρονική σχέση του κατοίκου με το νερό.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Αποδοχή: Τα υφιστάμενα ΜΥΗΕ λειτουργούν σε απόλυτη αρμονία με το περιβάλλον, τυγχάνουν της καθολικής αποδοχής της τοπικής κοινωνίας και προσφέρουν ανταποδοτικά οφέλη και στήριξη στην άρδευση. Η δαιμονοποίησή τους στερείται λογικής και οικονομικού ερείσματος.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Συμπέρασμα</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”>Ζητούμε την αναθεώρηση της ΕΠΜ ώστε να περιλαμβάνει προβλέψεις που επιτρέπουν τη βιώσιμη ανάπτυξη, την ολοκλήρωση των οδικών συνδέσεων και τον εκσυγχρονισμό των υποδομών. Η φύση δεν προστατεύεται με την εκδίωξη των ανθρώπων, αλλά με τη συνεργασία τους.</div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”></div>
<div data-ogsc=”rgb(0, 0, 0)”></div>
16 Απριλίου 2026 στις 17:49 #13104
Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης
ΕΠΜ (3β) ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΟΜΑΘ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΠΜ3β, τμήμα 2:

Εισαγωγή

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης (ΚΟΜΑΘ) συμμετέχει στη διαβούλευση του έργου “Εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών (ΕΠΜ), Σύνταξη Προεδρικών Διαταγμάτων Προστασίας και Σχεδίων Διαχείρισης για Περιοχές του Δικτύου Natura 2000” και συγκεκριμένα για την ΕΠΜ 3β: Τμήμα 2: Περιοχές Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας, ως ενδιαφερόμενο μέρος των διαλαμβανομένων σε αυτή.

Η επιστημονική ομάδα της ΚΟΜΑΘ, αποτελούμενη από 5 Δασολόγους και 2 Δασοπόνους, εξειδικευμένη σε θέματα διαχείρισης της θήρας, εξέτασε λεπτομερώς τη μελέτη και παρακάτω παραθέτει τεκμηριωμένα σχόλια – στοιχεία, με τα οποία καταρρίπτει πολλούς ατεκμηρίωτους και μη επιστημονικούς ισχυρισμούς των μελετητών, οι οποίοι προτείνουν εκτεταμένες απαγορεύσεις θήρας στην περιοχή, με πολλαπλασιασμό των μη επιτρεπόμενων για τη θήρα εκτάσεων. 

Η ΚΟΜΑΘ δηλώνει πως είναι πλήρως αντίθετη σε αυτή τη μελέτη, σε ότι αφορά στην προσέγγιση του κυνηγιού και τις προτεινόμενες νέες απαγορεύσεις θήρας. 

Η ΚΟΜΑΘ δηλώνει ότι θα λάβει κάθε πρόσφορο μέτρο για να μην οδηγηθεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στο να αποδεχθεί τις προτάσεις της εν λόγω ΕΠΜ για τη θήρα, οι οποίες θα είναι απολύτως επιβαρυντικές για τους κυνηγούς.

Α. Παρατηρήσεις της ΚΟΜΑΘ επί της διαδικασίας της διαβούλευσης

Τα δύο τμήματα της ΕΠΜ3β, αφορούν σε επτά προστατευόμενες περιοχές που βρίσκονται σε εννέα Περιφερειακές Ενότητες : Πέλλα, Πιερία, Ημαθία, Φλώρινα, Καστοριά, Κιλκίς, Κοζάνη, Λάρισα και Ιωάννινα.

Η συνολική έκταση που καλύπτουν οι επτά παραπάνω προστατευόμενες περιοχές είναι 3.198.812 στρ.

Τα περιεχόμενα των δύο τμημάτων της ΕΠΜ3β (κείμενα, χάρτες και πίνακες), ανέρχονται σε αρκετές εκατοντάδες σελίδες.

Η έκταση των προστατευόμενων περιοχών, αλλά και η έκταση των περιεχομένων της ΕΠΜ3β, καθιστά πρακτικά αδύνατη την ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και τη συμμετοχή στη διαβούλευση, η οποία διαρκεί μόλις ένα μήνα από τις 4/3/2026, ως και τις 4/4/2026, με τρεις ενημερωτικές ημερίδες στο διάστημα αυτό, σε Λιτόχωρο, Έδεσσα και Καστοριά.

Η παραπάνω διαπίστωση, επιβεβαιώνεται από την ιδιαίτερα περιορισμένη ως μηδαμινή συμμετοχή φορέων και πολιτών, τόσο στα σχόλια της διαβούλευσης, όσο και στις ημερίδες παρουσίασης των τμημάτων των ΕΠΜ σε Λιτόχωρο, Έδεσσα και Καστοριά. 

Αν ισχύουν τα όσα ανέφερε η ομάδα μελέτης στην ημερίδα στο Λιτόχωρο, πως η μελέτη ολοκληρώθηκε πριν 3 χρόνια, εγείρονται ακόμη έντονα ερωτηματικά για τους λόγους που οδήγησαν στο να δοθεί ελάχιστος χρόνος σε φορείς και πολίτες να τοποθετηθούν, στo πλαίσιo της διαβούλευσης της συγκεκριμένης ΕΠΜ.

Β. Παρατηρήσεις της ΚΟΜΑΘ επί των προτάσεων της ΕΠΜ3β τμήμα 2, για τη θήρα.

Η ΕΠΜ3β, τμήμα 2, έχει σαν αντικείμενο τις προστατευόμενες περιοχές του ορεινού τόξου Αριδαίας και του Βερμίου.

Η ομάδα μελέτης προτείνει την ίδρυση 135 ζωνών προστασίας στο ορεινό τόξο Αριδαίας, (Βόρας, Τζένα Πίνοβο, Πάικο, Στενά Αψάλου και Μογλενίτσας): με συνολική έκταση 1.889.805 στρ. και 18 ζωνών προστασίας στο Βέρμιο, με συνολική έκταση 253.996 στρ.

Σε αυτές τις εκτάσεις προτείνονται από την ΕΠΜ 116.748 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο Ορεινό τόξο Αριδαίας και 152.496 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο Βέρμιο. Συνολικά προτείνονται δηλαδή 269.244 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο τμήμα 2 της ΕΠΜ3β.

Εκτός αυτών, σε 1.439.318 στρ. στο ορεινό τόξο Αριδαίας, οι μελετητές προτείνουν “θήρα υπο ορους” και συγκεκριμένα “Θήρα μόνο των ειδών: Λαγός, Αγριόχοιρος, Σιταρήθρα, Φάσσα, Αγριοπερίστερο, Ορτύκι , Τσίχλα, Δενδρότσιχλα, Κοκκινότσιχλα, Γερακότσιχλα, Μπεκάτσα, Κιρκίρι, Πρασινοκέφαλη. Απαγορεύσεις θήρας των συγκεκριμένων παραπάνω ειδών βάσει των ετήσιων σχετικών αποφάσεων περί ρυθμίσεων θήρας του ΥΠΕΝ, υπερισχύουν των διατάξεων του παρόντος. Η θήρα επιτρέπεται μόνο σε απόσταση μεγαλύτερη των 500μ. από τις κτηνοτροφικές μονάδες/ πρόχειρα καταλύματα/ πολυλειτουργικά αγροκτήματα/ ιππικά κέντρα, καθώς και σε απόσταση μεγαλύτερη των 100 μ. από τις οδούς οποιασδήποτε κατηγορίας και από τα υδάτινα σώματα ρέοντα ή μη. Δεν επιτρέπεται η εκγύμναση κυνηγετικών σκύλων.” 

Προτείνεται επομένως για 1,5 εκ στρ.: 
Τα παραπάνω συμβαίνουν ενώ στο κεφ. 4, σελ. 10 της ΕΠΜ3β , τμήμα 2, αναφέρεται: “Σύμφωνα με τις οδηγίες της επιβλέπουσας Υπηρεσίας, οι προβλέψεις των ΕΠΜ για τη θήρα θα έχουν τελικά ως εξής: “Επιτρέπεται το κυνήγι σύμφωνα με την ισχύουσα τη δεδομένη χρονική στιγμή νομοθεσία. Τροποποίηση των όρων και των ορίων σχετικά με το κυνήγι μπορεί να γίνει μετά από τη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ ανάλογα με τα επιστημονικά δεδομένα σχετικής μελέτης και την έκδοση σχετικού κανονισμού. Επιτρέπεται η έκδοση απαγορευτικών διατάξεων για τη θήρα λόγω έκτακτων αναγκών από τις αρμόδιες δασικές αρχές”. 

Παρόλα αυτά, οι μελετητές στη συνέχεια γράφουν: “Στο πλαίσιο αυτό οι προτεινόμενες ρυθμίσεις για τη θήρα που παρουσιάζονται στα επόμενα κεφάλαια της παρούσας μελέτης, έχουν ως σκοπό να αποτελέσουν τεκμηριωμένες εισηγήσεις τόσο προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΟΦΥΠΕΚΑ, όσο και προς τις αρμόδιες δασικές αρχές, ώστε να μπορούν να τις εφαρμόσουν εντός των ορίων της περιοχής μελέτης με στόχο την ορθολογική διαχείριση της θήρας και την προστασία της βιοποικιλότητας.” 

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης, έχοντας μελετήσει αναλυτικά τα προστατευταία αντικείμενα, τις απειλές και γενικότερα το σύνολο των περιεχομένων της ΕΠΜ 3β, δεν εντόπισε ούτε στο ελάχιστο, τεκμηρίωση για τις παραπάνω προτάσεις νέων απαγορεύσεων θήρας, οι οποίες κατ΄επέκταση, μόνο αυθαίρετες μπορούν να χαρακτηριστούν.

Τη διαπίστωση αυτή τη βασίζουμε στα εξής:

Η ομάδα μελέτης ως μη συμβατή δραστηριότητα με τη διαχείριση και την προστασία στις προστατευόμενες περιοχες της ΕΠΜ3β, αναφέρει μόνο τη θήρα !

Το Βέρμιο είναι χαρακτηρισμένο ως Ειδική Ζώνη διατήρησης (οδηγία για τους οικοτόπους – δεν έχει ΖΕΠ). Η συνολική έκταση της προστατευόμενης περιοχής είναι 254.000 στρ. Σήμερα απαγορεύεται η θήρα σε 100.000 στρ. (ΚΑΖ: Δάσος Δήμου Νάουσας και Δασών Σελίου – Τσανάκλι και Γιαννακοχωρίου, ΚΑΖ: Κουτσόχωρι, ΚΑΖ: Ξηρολείβαδο). Σαν είδος προτεραιότητας αναφέρεται ο λαγόγυρος στα μεγάλα υψόμετρα. Η ΕΠΜ προτείνει πλήρη απαγόρευση θήρας (254.000 στρ.)με το χαρακτηρισμό Ζώνη Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ), σε όλη την έκταση της προστατευόμενης περιοχής, χωρίς αποκλιμάκωση του βαθμού προστασίας με Ζώνες διατήρησης οικοτόπων και ειδών (ΖΔΟΕ) ή Ζώνες βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων (ΖΒΔΦΠ). Αυτό καταργεί την έννοια της ζωνοποίησης που αποτελεί μέσο για την επίτευξη του σκοπού (προστασία) στις περιοχές μελέτης. Ως είδος προτεραιότητας γα το Βέρμιο, αναφέρεται ο λαγόγυρος, ο οποίος δεν επηρεάζεται ουτε στο ελάχιστο από την άσκηση της θήρας στη διάρκεια των τεσσάρων μηνών (15/9 – 10/1) που ασκείται θήρα (λαγός και πετροπέρδικα) στα ενδιαιτήματά του, τα οποία συχνά καλύπτονται από χιόνι το Χειμώνα, και ισχύουν περεταίρω , έκτακτες απαγορεύσεις θήρας λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών, όπως προβλέπεται από τη δασική νομοθεσία.

Η κυνηγετική δραστηριότητα έχει μειωθεί σε ποσοστό 70-80 % τα τελευταία 20 χρόνια. Η εξέλιξη αυτή, δεν αποτυπώνεται σε κανένα σημείο της μελέτης.

Αναφορές όπως “η θήρα στερεί τροφή από σημαντικά είδη της πανίδας όπως ο χρυσαετός”, πέραν του ότι είναι άτοπες, δεν αναλύονται με βάση τη φθίνουσα πορεία της κυνηγετικής δραστηριότητας που αναφέρουμε παραπάνω.

Σε σύνολο 212 προτεινόμενων ζωνών προστασίας (στα δύο τμήματα της ΕΠΜ3Β), στους πίνακες των χρήσεων γης, στο κεφ. 4, δεν επιλέγεται η θήρα ως επιτρεπόμενη χρήση ούτε σε μία. 

Δεν υπάρχει καμία αναφορά για τη θήρα στις απειλές των προτεινόμενων ζωνών προστασίας όπου προβλέπονται οι νέες απαγορεύσεις θήρας.

Δεν γίνεται καμία αναφορά, ή προσέγγιση για αντισταθμιστικά οφέλη στις προτεινόμενες νέες απαγορεύσεις θήρας

Δεν φαίνεται να ζητήθηκαν στοιχεία από την πλέον αρμόδια Δασική Υπηρεσία (ΥΠΕΝ) για θέματα που αφορούν τη θήρα. Ως εκ τούτου δεν αξιολογείται, ούτε στο ελάχιστο, η διαχρονική εξέλιξη της άσκησης της θήρας (κυνηγετική πίεση – επισκεψιμοτητα, αριθμός κυνηγετικών αδειών, θεσμικό πλαίσιο – υφιστάμενοι περιορισμοί κλπ) στις 7 προστατευόμενες περιοχές των δύο ΕΠΜ. Εφόσον, ζητήθηκαν τέτοια στοιχεία και δεν κατέστη δυνατό να τα αποστείλει η Δασική Υπηρεσία, οι μελετητές μπορούσαν να απευθυνθούν στους θεσμικά αναγνωρισμένους και συνεργαζόμενους με το ΥΠΕΝ φορείς που σχετίζονται με την κυνηγετική δραστηριότητα, τις Κυνηγετικές Οργανώσεις. Κάτι που δεν έγινε. 

Γενικά, η μελέτη δείχνει μια απαξίωση ως προς τη Δασική Υπηρεσία, αφού αναφέρεται ελάχιστα ή και καθόλου, και δεν λαμβάνονται υπόψη τα νομοθετικά εργαλεία που εκδίδει ετησίως αυτή για τη διαχείριση της θήρας.

Δεν αναλύονται οι πιθανές συνέπειες σε περίπτωση εφαρμογής των προτεινόμενων εκτεταμένων νέων απαγορεύσεων θήρας σε διάφορα ζητήματα, για μερικά από τα οποία το κράτος έχει την ακριβώς αντίθετη με τη μελέτη, θεσμοθετημένη πολιτική, όπως:
Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για το πώς θα ελεγχθεί η εφαρμογή – τήρηση νέων διαχειριστικών μέτρων, ούτε (το κυριότερο), σε ποιο βαθμό ελέγχθηκε στο παρελθόν η εφαρμογή – τήρηση των διαχειριστικών μέτρων που ισχύουν σήμερα

Η ταύτιση της απαγόρευσης θήρας με την προστασία της πανίδας από την ομάδα μελέτης, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την Ευρωπαϊκή και Εθνική νομοθεσία και τα κανονιστικά πλαίσια, και συγκεκριμένα με τα εξής έγγραφα – αποφάσεις:
Η συστηματική απόκλιση από κάθε έννοια επιστημονικού λόγου και τεκμηρίωσης στις προτεινόμενες από την ΕΠΜ 3β, τμήμα 2, νέες απαγορεύσεις θήρας στο ορεινό τόξο Αριδαίας και το Βέρμιο, αποτυπώνεται απόλυτα στην απάντηση που έδωσε ο εκπρόσωπος της ομάδας μελέτης , κ. Γιαννάκης, στην ημερίδα για την παρουσίαση της ΕΠΜ στην Έδεσσα στις 24/3/2026, όπου δήλωσε πως η θήρα ήταν συμβατή δραστηριότητα με τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος πριν 12.000 χρόνια, αλλά σήμερα έχει πάψει να είναι!

Συνοψίζοντας με βάση τα παραπάνω:
- Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μaκεδονίας Θράκης δηλώνει αντίθετη στο σύνολο των προτεινομένων νέων απαγορεύσεων ή ρυθμίσεων θήρας στην περιοχή μελέτης. 
- Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης, θεωρεί πως οι προτάσεις της ΕΠΜ, σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αποτελέσουν “τεκμηριωμένη” εισήγηση για τη ρύθμιση της θήρας στο μέλλον, όπως ισχυρίζονται οι μελετητές, με δεδομένο το γεγονός πως δεν εντοπίζεται ούτε στο ελάχιστο, τεκμηρίωση για τις νέες απαγορεύσεις θήρας που προτείνουν για το ορεινό τόξο Αριδαίας και το Όρος Βέρμιο.
16 Απριλίου 2026 στις 17:48 #13235
Νικόλαος Τσελεπής
ως μηχανικός του Δ. Αλμωπίας,
Ο Δήμος Αλμωπίας αποτελεί μια περιοχή με βαθιά και ουσιαστική σχέση με το φυσικό περιβάλλον, αλλά και με σημαντική ιστορική συμβολή στην ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στη χώρα.
Είναι κρίσιμο να επισημανθεί ότι η Αλμωπία υπήρξε από τους πρώτους Δήμους στην Ελλάδα που φιλοξένησαν έργα Μικρών Υδροηλεκτρικών Έργων (ΜΥΗΕ), ενσωματώνοντας στην πράξη μια μορφή ήπιας και βιώσιμης ενεργειακής αξιοποίησης των υδατικών πόρων. Πρόκειται ουσιαστικά για τη φυσική εξέλιξη των παραδοσιακών υδρόμυλων, που για δεκαετίες αποτελούσαν στοιχείο της τοπικής οικονομίας και πολιτισμού.
Η συγκεκριμένη πρωτοπορία δεν αποτελεί απλώς ένα ιστορικό γεγονός, αλλά ένα στρατηγικό πλεονέκτημα για την περιοχή, το οποίο οφείλουμε να διαφυλάξουμε και να ενισχύσουμε – όχι να απομειώσουμε.
Στο πλαίσιο αυτό, προκαλεί έντονο προβληματισμό η προσέγγιση της υπό διαβούλευση ΕΠΜ, η οποία φαίνεται να εισάγει περιορισμούς που οδηγούν, έμμεσα ή άμεσα, σε υποβάθμιση της δυνατότητας ανάπτυξης ΜΥΗΕ.
Εάν έργα όπως τα ΜΥΗΕ:

<ul data-start=”1216″ data-end=”1498″>
<li data-section-id=”1e20pso” data-start=”1216″ data-end=”1317″>
τα οποία, βάσει της ελληνικής νομοθεσίας, κατατάσσονται ρητά στις μη οχλούσες δραστηριότητες,

<li data-section-id=”8ioe3m” data-start=”1318″ data-end=”1420″>
τα οποία διέπονται από σαφές και αυστηρό πλαίσιο χωροθέτησης και περιβαλλοντικής αδειοδότησης,

<li data-section-id=”1ctv980″ data-start=”1421″ data-end=”1498″>
και τα οποία αποτελούν διεθνώς αναγνωρισμένη μορφή καθαρής ενέργειας,

θεωρούνται σήμερα εν δυνάμει απειλή για το φυσικό περιβάλλον,
τότε είναι εύλογο να τίθεται ζήτημα συνολικής αξιοπιστίας και ισορροπίας της μελετητικής προσέγγισης.
Η τοπική κοινωνία δεν μπορεί να αποδεχθεί μια αντίληψη που εξομοιώνει ήπια ενεργειακά έργα μικρής κλίμακας με δραστηριότητες υψηλής περιβαλλοντικής επιβάρυνσης. Αντιθέτως, τα ΜΥΗΕ, όταν σχεδιάζονται και υλοποιούνται ορθά, αποτελούν παράδειγμα αρμονικής συνύπαρξης ανθρώπινης δραστηριότητας και φυσικού περιβάλλοντος.
Επιπλέον, οφείλουμε να επισημάνουμε ένα κρίσιμο ζήτημα που αφορά την ίδια τη σύνθεση της ομάδας μελέτης. Η απουσία διπλωματούχων μηχανικών από τον πυρήνα της μελετητικής ομάδας δημιουργεί εύλογες ανησυχίες ως προς την πληρότητα και την τεχνική επάρκεια της μελέτης.
Η εκπόνηση μιας ΕΠΜ τέτοιου εύρους και σημασίας απαιτεί:

<ul data-start=”2308″ data-end=”2463″>
<li data-section-id=”lnmpaz” data-start=”2308″ data-end=”2342″>
διεπιστημονική προσέγγιση,

<li data-section-id=”ch1rrz” data-start=”2343″ data-end=”2463″>
αλλά και ουσιαστική συμμετοχή επιστημόνων με τεχνική κατάρτιση σε θέματα υποδομών, ενέργειας και χωρικού σχεδιασμού.

Η απουσία αυτής της διάστασης αναπόφευκτα περιορίζει την ικανότητα της μελέτης:

<ul data-start=”2545″ data-end=”2761″>
<li data-section-id=”16b37ap” data-start=”2545″ data-end=”2627″>
να αξιολογήσει ρεαλιστικά τις τεχνικές επιπτώσεις των προτεινόμενων ρυθμίσεων,

<li data-section-id=”1avayxs” data-start=”2628″ data-end=”2664″>
να προτείνει εφαρμόσιμες λύσεις,

<li data-section-id=”1lg8rv7″ data-start=”2665″ data-end=”2761″>
και να εξισορροπήσει αποτελεσματικά την περιβαλλοντική προστασία με την αναπτυξιακή προοπτική.

Ο Δήμος Αλμωπίας υποστηρίζει με συνέπεια την ανάγκη προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος. Ωστόσο, η προστασία αυτή δεν μπορεί να επιτυγχάνεται μέσω οριζόντιων απαγορεύσεων ή μέσω της απαξίωσης δραστηριοτήτων που αποδεδειγμένα λειτουργούν με ήπιο και ελεγχόμενο τρόπο.
Αντιθέτως, απαιτείται ένα σύγχρονο πλαίσιο που:

<ul data-start=”3080″ data-end=”3304″>
<li data-section-id=”dw59j1″ data-start=”3080″ data-end=”3129″>
θα ενσωματώνει την τοπική εμπειρία και γνώση,

<li data-section-id=”odzqas” data-start=”3130″ data-end=”3206″>
θα αξιοποιεί την τεχνογνωσία των μηχανικών και των τεχνικών επιστημόνων,

<li data-section-id=”1x6zoew” data-start=”3207″ data-end=”3304″>
και θα επιτρέπει την ανάπτυξη δραστηριοτήτων όπως τα ΜΥΗΕ, υπό σαφείς και τεκμηριωμένους όρους.

Η Αλμωπία δεν ζητά εξαίρεση από την προστασία. Ζητά δίκαιη αντιμετώπιση, τεκμηριωμένη αξιολόγηση και τη δυνατότητα να συνεχίσει να αποτελεί παράδειγμα ισορροπημένης ανάπτυξης.
Η ενεργειακή μετάβαση και η προστασία του περιβάλλοντος δεν είναι αντικρουόμενοι στόχοι. Είναι στόχοι που μπορούν –και πρέπει– να συνυπάρχουν.
16 Απριλίου 2026 στις 17:48 #13246
Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης
ΕΠΜ (3β) ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΚΟΜΑΘ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΠΜ3β, τμήμα 2:

Εισαγωγή

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης (ΚΟΜΑΘ) συμμετέχει στη διαβούλευση του έργου “Εκπόνηση Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών (ΕΠΜ), Σύνταξη Προεδρικών Διαταγμάτων Προστασίας και Σχεδίων Διαχείρισης για Περιοχές του Δικτύου Natura 2000” και συγκεκριμένα για την ΕΠΜ 3β: Τμήμα 2: Περιοχές Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας, ως ενδιαφερόμενο μέρος των διαλαμβανομένων σε αυτή.

Η επιστημονική ομάδα της ΚΟΜΑΘ, αποτελούμενη από 5 Δασολόγους και 2 Δασοπόνους, εξειδικευμένη σε θέματα διαχείρισης της θήρας, εξέτασε λεπτομερώς τη μελέτη και παρακάτω παραθέτει τεκμηριωμένα σχόλια – στοιχεία, με τα οποία καταρρίπτει πολλούς ατεκμηρίωτους και μη επιστημονικούς ισχυρισμούς των μελετητών, οι οποίοι προτείνουν εκτεταμένες απαγορεύσεις θήρας στην περιοχή, με πολλαπλασιασμό των μη επιτρεπόμενων για τη θήρα εκτάσεων. 

Η ΚΟΜΑΘ δηλώνει πως είναι πλήρως αντίθετη σε αυτή τη μελέτη, σε ότι αφορά στην προσέγγιση του κυνηγιού και τις προτεινόμενες νέες απαγορεύσεις θήρας. 

Η ΚΟΜΑΘ δηλώνει ότι θα λάβει κάθε πρόσφορο μέτρο για να μην οδηγηθεί το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας στο να αποδεχθεί τις προτάσεις της εν λόγω ΕΠΜ για τη θήρα, οι οποίες θα είναι απολύτως επιβαρυντικές για τους κυνηγούς.

Α. Παρατηρήσεις της ΚΟΜΑΘ επί της διαδικασίας της διαβούλευσης

Τα δύο τμήματα της ΕΠΜ3β, αφορούν σε επτά προστατευόμενες περιοχές που βρίσκονται σε εννέα Περιφερειακές Ενότητες : Πέλλα, Πιερία, Ημαθία, Φλώρινα, Καστοριά, Κιλκίς, Κοζάνη, Λάρισα και Ιωάννινα.

Η συνολική έκταση που καλύπτουν οι επτά παραπάνω προστατευόμενες περιοχές είναι 3.198.812 στρ.

Τα περιεχόμενα των δύο τμημάτων της ΕΠΜ3β (κείμενα, χάρτες και πίνακες), ανέρχονται σε αρκετές εκατοντάδες σελίδες.

Η έκταση των προστατευόμενων περιοχών, αλλά και η έκταση των περιεχομένων της ΕΠΜ3β, καθιστά πρακτικά αδύνατη την ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και τη συμμετοχή στη διαβούλευση, η οποία διαρκεί μόλις ένα μήνα από τις 4/3/2026, ως και τις 4/4/2026, με τρεις ενημερωτικές ημερίδες στο διάστημα αυτό, σε Λιτόχωρο, Έδεσσα και Καστοριά.

Η παραπάνω διαπίστωση, επιβεβαιώνεται από την ιδιαίτερα περιορισμένη ως μηδαμινή συμμετοχή φορέων και πολιτών, τόσο στα σχόλια της διαβούλευσης, όσο και στις ημερίδες παρουσίασης των τμημάτων των ΕΠΜ σε Λιτόχωρο, Έδεσσα και Καστοριά. 

Αν ισχύουν τα όσα ανέφερε η ομάδα μελέτης στην ημερίδα στο Λιτόχωρο, πως η μελέτη ολοκληρώθηκε πριν 3 χρόνια, εγείρονται ακόμη έντονα ερωτηματικά για τους λόγους που οδήγησαν στο να δοθεί ελάχιστος χρόνος σε φορείς και πολίτες να τοποθετηθούν, στo πλαίσιo της διαβούλευσης της συγκεκριμένης ΕΠΜ.

Β. Παρατηρήσεις της ΚΟΜΑΘ επί των προτάσεων της ΕΠΜ3β τμήμα 2, για τη θήρα.

Η ΕΠΜ3β, τμήμα 2, έχει σαν αντικείμενο τις προστατευόμενες περιοχές του ορεινού τόξου Αριδαίας και του Βερμίου.

Η ομάδα μελέτης προτείνει την ίδρυση 135 ζωνών προστασίας στο ορεινό τόξο Αριδαίας, (Βόρας, Τζένα Πίνοβο, Πάικο, Στενά Αψάλου και Μογλενίτσας): με συνολική έκταση 1.889.805 στρ. και 18 ζωνών προστασίας στο Βέρμιο, με συνολική έκταση 253.996 στρ.

Σε αυτές τις εκτάσεις προτείνονται από την ΕΠΜ 116.748 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο Ορεινό τόξο Αριδαίας και 152.496 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο Βέρμιο. Συνολικά προτείνονται δηλαδή 269.244 στρ. νέων απαγορεύσεων θήρας στο τμήμα 2 της ΕΠΜ3β.

Εκτός αυτών, σε 1.439.318 στρ. στο ορεινό τόξο Αριδαίας, οι μελετητές προτείνουν “θήρα υπο ορους” και συγκεκριμένα “Θήρα μόνο των ειδών: Λαγός, Αγριόχοιρος, Σιταρήθρα, Φάσσα, Αγριοπερίστερο, Ορτύκι , Τσίχλα, Δενδρότσιχλα, Κοκκινότσιχλα, Γερακότσιχλα, Μπεκάτσα, Κιρκίρι, Πρασινοκέφαλη. Απαγορεύσεις θήρας των συγκεκριμένων παραπάνω ειδών βάσει των ετήσιων σχετικών αποφάσεων περί ρυθμίσεων θήρας του ΥΠΕΝ, υπερισχύουν των διατάξεων του παρόντος. Η θήρα επιτρέπεται μόνο σε απόσταση μεγαλύτερη των 500μ. από τις κτηνοτροφικές μονάδες/ πρόχειρα καταλύματα/ πολυλειτουργικά αγροκτήματα/ ιππικά κέντρα, καθώς και σε απόσταση μεγαλύτερη των 100 μ. από τις οδούς οποιασδήποτε κατηγορίας και από τα υδάτινα σώματα ρέοντα ή μη. Δεν επιτρέπεται η εκγύμναση κυνηγετικών σκύλων.” 

Προτείνεται επομένως για 1,5 εκ στρ.: 

1) απαγόρευση της θήρας για δεκαοκτώ από τα τριάντα ένα είδη θηρεύσιμων πτηνών. 

2) απαγόρευση θήρας σε απόσταση 500 μ. από πρόχειρα καταλύματα, όταν με την ισχύουσα νομοθεσία επιτρέπεται σε 250 μ. από πόλεις. 

3) απαγόρευση θήρας σε απόσταση μικρότερη των 100 μ. από κάθε κατηγορία δρόμου, κάτι που συνιστά στην πράξη πλήρη απαγόρευση του κυνηγιού στο σύνολο της έκτασης των 1.500.000 στρ. και αποτελεί πρωτοφανές γεγονός. 

Τα παραπάνω συμβαίνουν ενώ στο κεφ. 4, σελ. 10 της ΕΠΜ3β , τμήμα 2, αναφέρεται: “Σύμφωνα με τις οδηγίες της επιβλέπουσας Υπηρεσίας, οι προβλέψεις των ΕΠΜ για τη θήρα θα έχουν τελικά ως εξής: “Επιτρέπεται το κυνήγι σύμφωνα με την ισχύουσα τη δεδομένη χρονική στιγμή νομοθεσία. Τροποποίηση των όρων και των ορίων σχετικά με το κυνήγι μπορεί να γίνει μετά από τη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ ανάλογα με τα επιστημονικά δεδομένα σχετικής μελέτης και την έκδοση σχετικού κανονισμού. Επιτρέπεται η έκδοση απαγορευτικών διατάξεων για τη θήρα λόγω έκτακτων αναγκών από τις αρμόδιες δασικές αρχές”. 

Παρόλα αυτά, οι μελετητές στη συνέχεια γράφουν: “Στο πλαίσιο αυτό οι προτεινόμενες ρυθμίσεις για τη θήρα που παρουσιάζονται στα επόμενα κεφάλαια της παρούσας μελέτης, έχουν ως σκοπό να αποτελέσουν τεκμηριωμένες εισηγήσεις τόσο προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΟΦΥΠΕΚΑ, όσο και προς τις αρμόδιες δασικές αρχές, ώστε να μπορούν να τις εφαρμόσουν εντός των ορίων της περιοχής μελέτης με στόχο την ορθολογική διαχείριση της θήρας και την προστασία της βιοποικιλότητας.” 

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης, έχοντας μελετήσει αναλυτικά τα προστατευταία αντικείμενα, τις απειλές και γενικότερα το σύνολο των περιεχομένων της ΕΠΜ 3β, δεν εντόπισε ούτε στο ελάχιστο, τεκμηρίωση για τις παραπάνω προτάσεις νέων απαγορεύσεων θήρας, οι οποίες κατ΄επέκταση, μόνο αυθαίρετες μπορούν να χαρακτηριστούν.

Τη διαπίστωση αυτή τη βασίζουμε στα εξής:

Η ομάδα μελέτης ως μη συμβατή δραστηριότητα με τη διαχείριση και την προστασία στις προστατευόμενες περιοχες της ΕΠΜ3β, αναφέρει μόνο τη θήρα !

Το Βέρμιο είναι χαρακτηρισμένο ως Ειδική Ζώνη διατήρησης (οδηγία για τους οικοτόπους – δεν έχει ΖΕΠ). Η συνολική έκταση της προστατευόμενης περιοχής είναι 254.000 στρ. Σήμερα απαγορεύεται η θήρα σε 100.000 στρ. (ΚΑΖ: Δάσος Δήμου Νάουσας και Δασών Σελίου – Τσανάκλι και Γιαννακοχωρίου, ΚΑΖ: Κουτσόχωρι, ΚΑΖ: Ξηρολείβαδο). Σαν είδος προτεραιότητας αναφέρεται ο λαγόγυρος στα μεγάλα υψόμετρα. Η ΕΠΜ προτείνει πλήρη απαγόρευση θήρας (254.000 στρ.)με το χαρακτηρισμό Ζώνη Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ), σε όλη την έκταση της προστατευόμενης περιοχής, χωρίς αποκλιμάκωση του βαθμού προστασίας με Ζώνες διατήρησης οικοτόπων και ειδών (ΖΔΟΕ) ή Ζώνες βιώσιμης διαχείρισης φυσικών πόρων (ΖΒΔΦΠ). Αυτό καταργεί την έννοια της ζωνοποίησης που αποτελεί μέσο για την επίτευξη του σκοπού (προστασία) στις περιοχές μελέτης. Ως είδος προτεραιότητας γα το Βέρμιο, αναφέρεται ο λαγόγυρος, ο οποίος δεν επηρεάζεται ουτε στο ελάχιστο από την άσκηση της θήρας στη διάρκεια των τεσσάρων μηνών (15/9 – 10/1) που ασκείται θήρα (λαγός και πετροπέρδικα) στα ενδιαιτήματά του, τα οποία συχνά καλύπτονται από χιόνι το Χειμώνα, και ισχύουν περεταίρω , έκτακτες απαγορεύσεις θήρας λόγω δυσμενών καιρικών συνθηκών, όπως προβλέπεται από τη δασική νομοθεσία.

Η κυνηγετική δραστηριότητα έχει μειωθεί σε ποσοστό 70-80 % τα τελευταία 20 χρόνια. Η εξέλιξη αυτή, δεν αποτυπώνεται σε κανένα σημείο της μελέτης.

Αναφορές όπως “η θήρα στερεί τροφή από σημαντικά είδη της πανίδας όπως ο χρυσαετός”, πέραν του ότι είναι άτοπες, δεν αναλύονται με βάση τη φθίνουσα πορεία της κυνηγετικής δραστηριότητας που αναφέρουμε παραπάνω.

Σε σύνολο 212 προτεινόμενων ζωνών προστασίας (στα δύο τμήματα της ΕΠΜ3Β), στους πίνακες των χρήσεων γης, στο κεφ. 4, δεν επιλέγεται η θήρα ως επιτρεπόμενη χρήση ούτε σε μία. 

Δεν υπάρχει καμία αναφορά για τη θήρα στις απειλές των προτεινόμενων ζωνών προστασίας όπου προβλέπονται οι νέες απαγορεύσεις θήρας.

Δεν γίνεται καμία αναφορά, ή προσέγγιση για αντισταθμιστικά οφέλη στις προτεινόμενες νέες απαγορεύσεις θήρας

Δεν φαίνεται να ζητήθηκαν στοιχεία από την πλέον αρμόδια Δασική Υπηρεσία (ΥΠΕΝ) για θέματα που αφορούν τη θήρα. Ως εκ τούτου δεν αξιολογείται, ούτε στο ελάχιστο, η διαχρονική εξέλιξη της άσκησης της θήρας (κυνηγετική πίεση – επισκεψιμοτητα, αριθμός κυνηγετικών αδειών, θεσμικό πλαίσιο – υφιστάμενοι περιορισμοί κλπ) στις 7 προστατευόμενες περιοχές των δύο ΕΠΜ. Εφόσον, ζητήθηκαν τέτοια στοιχεία και δεν κατέστη δυνατό να τα αποστείλει η Δασική Υπηρεσία, οι μελετητές μπορούσαν να απευθυνθούν στους θεσμικά αναγνωρισμένους και συνεργαζόμενους με το ΥΠΕΝ φορείς που σχετίζονται με την κυνηγετική δραστηριότητα, τις Κυνηγετικές Οργανώσεις. Κάτι που δεν έγινε. 

Γενικά, η μελέτη δείχνει μια απαξίωση ως προς τη Δασική Υπηρεσία, αφού αναφέρεται ελάχιστα ή και καθόλου, και δεν λαμβάνονται υπόψη τα νομοθετικά εργαλεία που εκδίδει ετησίως αυτή για τη διαχείριση της θήρας.

Δεν αναλύονται οι πιθανές συνέπειες σε περίπτωση εφαρμογής των προτεινόμενων εκτεταμένων νέων απαγορεύσεων θήρας σε διάφορα ζητήματα, για μερικά από τα οποία το κράτος έχει την ακριβώς αντίθετη με τη μελέτη, θεσμοθετημένη πολιτική, όπως:

1) οι συνέπειες στους κυνηγούς που βλέπουν τη δραστηριότητά τους να περιορίζεται αναίτια κατά χώρο, σε καιρό που περιορίζεται επισης σε χρόνο για άλλους λόγους (οικονομικούς κλπ)

2) ο υπερπληθυσμος του αγριόχοιρου, η μείωση του οποίου αποτελεί σταθερό στόχο του κράτους τα τελευταία χρόνια, για την προστασία της αγροτικής οικονομίας,

3) το δημογραφικό στις παραμεθόριες περιοχές

4) η αντιμετώπιση νόσων όπως η Αφρικανική Πανώλη των Χοίρων, η λύσσα κλπ (ενεργητική επιτήρηση), που αποτελούν στόχο του ΥΠΑΑΤ

5) η απουσία του ανθρώπινου παράγοντα (κυνηγοί), οι οποίοι αποδεδειγμένα αποτελούν την μοναδική εθελοντική ομάδα που συνδράμει ουσιαστικά τις προσπάθειες των αρμόδιων υπηρεσιών σε περιπτώσεις δασικών πυρκαγιών, φυσικών καταστροφών, εντοπισμού αγνοούμενων κ.α. 

Δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για το πώς θα ελεγχθεί η εφαρμογή – τήρηση νέων διαχειριστικών μέτρων, ούτε (το κυριότερο), σε ποιο βαθμό ελέγχθηκε στο παρελθόν η εφαρμογή – τήρηση των διαχειριστικών μέτρων που ισχύουν σήμερα

Η ταύτιση της απαγόρευσης θήρας με την προστασία της πανίδας από την ομάδα μελέτης, έρχεται σε πλήρη αντίθεση με την Ευρωπαϊκή και Εθνική νομοθεσία και τα κανονιστικά πλαίσια, και συγκεκριμένα με τα εξής έγγραφα – αποφάσεις:

1) Το έγγραφο κατευθύνσεων για τη θήρα βάσει της Οδηγίας 79/409/ΕΟΚ του Συμβουλίου της Ευρώπης, όπου αναφέρεται πως η θήρα είναι δραστηριότητα συμβατή με τους σκοπούς προστασίας των περιοχών του δικτύου Natura.

2) Την Υπουργική Απόφαση για την Εθνική Στρατηγική για τα δάση όπου η θήρα αναγνωρίζεται ως διαχειριστικό εργαλείο.

3) Τις ετήσιες Υπουργικές Ρυθμιστικές Αποφάσεις Θήρας.

4) Τις Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις για την αντιμετώπιση της Αφρικανικής Πανώλης των Χοίρων.

5) Την 1660/2022 Απόφαση του Ε΄ Τμήματος του Συμβουλίου της Επικρατείας επί της αίτησης ακύρωσης της Ρυθμιστικής Απόφασης Θήρας 2021-2022. 

6) Συνολικά το θεσμικό πλαίσιο βάσει του οποίου έχουν θεσπιστεί τα Καταφύγια Άγριας Ζωής και οι Προστατευόμενες Περιοχές της χώρας μέχρι σήμερα.

Η συστηματική απόκλιση από κάθε έννοια επιστημονικού λόγου και τεκμηρίωσης στις προτεινόμενες από την ΕΠΜ 3β, τμήμα 2, νέες απαγορεύσεις θήρας στο ορεινό τόξο Αριδαίας και το Βέρμιο, αποτυπώνεται απόλυτα στην απάντηση που έδωσε ο εκπρόσωπος της ομάδας μελέτης , κ. Γιαννάκης, στην ημερίδα για την παρουσίαση της ΕΠΜ στην Έδεσσα στις 24/3/2026, όπου δήλωσε πως η θήρα ήταν συμβατή δραστηριότητα με τη διατήρηση του φυσικού περιβάλλοντος πριν 12.000 χρόνια, αλλά σήμερα έχει πάψει να είναι!

Συνοψίζοντας με βάση τα παραπάνω:

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία ΜΑκεδονίας Θράκης δηλώνει αντίθετη στο σύνολο των προτεινομένων νέων απαγορεύσεων ή ρυθμίσεων θήρας στην περιοχή μελέτης. 

Η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης, θεωρεί πως οι προτάσεις της ΕΠΜ, σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να αποτελέσουν “τεκμηριωμένη” εισήγηση για τη ρύθμιση της θήρας στο μέλλον, όπως ισχυρίζονται οι μελετητές, με δεδομένο το γεγονός πως δεν εντοπίζεται ούτε στο ελάχιστο, τεκμηρίωση για τις νέες απαγορεύσεις θήρας που προτείνουν για το ορεινό τόξο Αριδαίας και το Όρος Βέρμιο.
16 Απριλίου 2026 στις 17:48 #13285
Γρηγόριος Κ. Παπαδόπουλος
Τα μικρά υδροηλεκτρικά έργα στην Κοινότητα Παναγίτσας Έδεσσας (Λεκάνη Βεγορίτιδας)

Η λειτουργία των μικρών υδροηλεκτρικών έργων στην Κοινότητα Παναγίτσας μόνο οφέλη έχει προσφέρει στην τοπική κοινωνία χωρίς κανένα αρνητικό αντίκτυπο. Μέτοχοι και ιδρυτικά μέλη της εταιρίας «ΠΑΝΑΓΙΤΣΑ Α.Ε.» που τα διαχειρίζεται, είναι η κοινότητα Παναγίτσας, ο αγροτικός συνεταιρισμός Παναγίτσας καθώς και μεγάλο μέρος των κατοίκων του χωριού.

Η διατήρηση των μικρών υδροηλεκτρικών σταθμών αλλά και η ανάπτυξη νέων σύμφωνα με την ήδη αυστηρή νομοθεσία που διέπει την εγκατάσταση και λειτουργία τους, θεωρούμε ότι είναι αλληλένδετο με την ανάπτυξη και το μέλλον της κοινότητάς μας αλλά και γενικότερα του ορεινού όγκου του Βόρα.

Από την πρώτη μέρα λειτουργίας τους συμβάλουν καθοριστικά στην ανάπτυξη του τόπου με ποικίλους τρόπους τους οποίους ενδεικτικά αναφέρω:
- Πλήρης έλεγχος και αξιοποίηση των υδάτων με την χρήση τεχνητών λιμνών. Συντήρηση των αρδευτικών δικτύων και διασφάλιση του αρδευτικού νερού για χρήση από τους αγρότες της Κοινότητας.
- Ελαχιστοποίηση της χρήσης αρδευτικών γεωτρήσεων και αποφυγή δημιουργίας νέων. Με αυτόν τον τρόπο γίνεται μια περισσότερο ορθολογική χρήση ενός τόσο πολύτιμού αγαθού όπως είναι το νερό, συμβάλλοντας και στην ταχύτερη αναπλήρωση των υπόγειων υδροφόρων οριζόντων.
- Αύξηση των αρδευόμενων στρεμμάτων από περίπου 1.800 σε 5.000, σε σύγκριση με την περίοδο πριν από τη δημιουργία των εγκαταστάσεων.
- Συντήρηση των ήδη υπάρχοντών δασικών δρόμων διασφαλίζοντας την απρόσκοπτη πρόσβαση πυροσβεστικών μέσων σε περίπτωση ανάγκης.
- Καθημερινή παρουσία των εργαζόμενων στις δασικές περιοχές με αποτέλεσμα την άμεση επέμβαση τους σε περιπτώσεις πυρκαγιάς.
- Αύξηση των εσόδων του Δήμου λόγω των ανταποδοτικών τελών που επιστρέφουν στην τοπική κοινωνία.
- Δημιουργία θέσεων εργασίας συμβάλλοντας στην ανάσχεση της ερημοποίησης της περιοχής από άτομα νεαρότερων κυρίως ηλικιών.
- Συνεχή υποστήριξη της κοινότητας στα πλαίσια της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης.
- Λειτουργία των λιμνών ως πόλο έλξης επισκεπτών (εναλλακτική μορφή τουρισμού που συνεπάγεται την αξιοποίησης ενός επιπλέον οικονομικού πόρου προς όφελος των κατοίκων της περιοχής).
Εν κατακλείδι, πιστεύουμε ότι δεν υπάρχει αρνητικό αντίκτυπο στο φυσικό περιβάλλον της περιοχής μας αλλά ταυτόχρονα είμαστε πρόθυμοι να συμβάλλουμε στην ελαχιστοποίηση τυχόν αρνητικών επιπτώσεων αν εντοπιστούν.

Με μια διαδρομή σχεδόν τριών δεκαετιών, η επιχείρηση αποτελεί πυλώνα της τοπικής οικονομίας, συμβάλλοντας καθοριστικά στη διασφάλιση της ποιότητας ζωής και της ευημερίας των κατοίκων.

Σε αυτό το πλαίσιο η περίπτωση των μικρών υδροηλεκτρικών της κοινότητας Παναγίτσας θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί ο case study και πεδίο μελέτης αλλά και παράδειγμα προς μίμηση για άλλες κοινότητες.

Με τιμή,

Γρηγόριος Παπαδόπουλος
Πρόεδρος της Κοινότητας Παναγίτσας Έδεσσας
16 Απριλίου 2026 στις 17:47 #13330
Τσαρκνιάς Στέργιος
Αξιότιμοι/ες κύριοι/ες,
Στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης για την Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ 3β – Τμήμα 2) των περιοχών Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας, καταθέτω τους προβληματισμούς μου, ως νέος κάτοικος της περιοχής, για τη φιλοσοφία και τις οριζόντιες ρυθμίσεις της προτεινόμενης Ειδικής Περιβαλλοντικής Μελέτης, σε όλη την έκταση των περιοχών Natura 200 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας. Συγκεκριμένα, επισημαίνονται οι εξής αστοχίες της μελέτης, οι οποίες απαιτούν άμεση αναθεώρηση:
Η ΕΠΜ οφείλει να εναρμονίζεται με τον ευρύτερο αναπτυξιακό σχεδιασμό. Αυτή τη στιγμή, το υπό εκπόνηση ΤΠΣ του Δήμου Αλμωπίας, προϊόν ευρείας διαβούλευσης με όλους τους τοπικούς φορείς, τοπικούς επιστήμονες, οι οποίοι γνωρίζουν καλύτερα την κοινωνική και περιβαλλοντική πραγματικότητα της περιοχής, και τον Σύλλογο Μηχανικών, σχεδιάζει δυναμικά το μέλλον και την ανάπτυξη του τόπου, προστατεύοντας παράλληλα το φυσικό περιβάλλον της περιοχής. Η προτεινόμενη ΕΠΜ αγνοεί πλήρως αυτόν τον σχεδιασμό, επιβάλλοντας οριζόντιους αποκλεισμούς που ακυρώνουν στην πράξη το ΤΠΣ, χωρίς καμία διαβούλευση με την τοπική κοινωνία καταδικάζοντας την περιοχή μας στην εγκατάλειψη.
Οι περιορισμοί που αφορούν τη διάνοιξη οδών θα επιφέρει σοβαρές επιπτώσεις στην περιοχή. Συγκεκριμένα καταδικάζει το πάγιο αίτημα της κοινωνίας μας για σύνδεση με τη Βόρεια Μακεδονία, καθιστώντας το Νομό Πέλλας τον μοναδικό συνοριακό Νομό χωρίς συνοριακή διάβαση. Επιπλέον δυσχεραίνει την άμεση οδική σύνδεση του Δήμου μας με την Εγνατία οδό και τη σιδηροδρομική διασύνδεση με την υπόλοιπη χώρα. Τέλος αποκόπτει τη σύνδεση της περιοχής μας με το χιονοδρομικό κέντρο. Όσον αφορά τις δασικές οδούς, το να θεωρείται η υπάρχουσα δασική οδοποιία αίτιο της λαθροϋλοτομίας αποτελεί άλλη μια από τις υπεραπλουστεύσεις της μελέτης. Η διάνοιξη – συντήρηση των δασικών οδών είναι καταλυτικής σημασίας για την αντιμετώπιση της λαθροϋλοτομίας καθώς θα διευκολύνει την επιτήρηση της περιοχής από τις δασικές υπηρεσίες ενώ συμβάλλει καθοριστικά και στη λήψη μέτρων πρόληψης, αλλά και στην κατάσβεση πυρκαγιών.
Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα (ΜΥΗΕ) και φωτοβολταϊκά της περιοχής μας δεν μπορούν να εξισώνονται με τα μεγάλα αιολικά πάρκα. Τα ΜΥΗΕ έχουν ελάχιστο χωρικό και οπτικό αποτύπωμα, δεν απαιτούν εκτεταμένες αποψιλώσεις και έχουν πλήρως αναστρέψιμη επίδραση στο τοπικό οικοσύστημα. Επίσης, προσφέρουν πολύτιμη ευστάθεια στο εθνικό ηλεκτρικό δίκτυο και μεγαλύτερο ενεργειακό αποτύπωμα ανά μονάδα εγκατεστημένης ισχύος σε σχέση με άλλες τεχνολογίες, αναφέρεται πως η παραγόμενη ενέργεια από τα ΜΥΗΕ της περιοχής ξεπερνά τις 120 GWhετησίως.
Η παρούσα ΕΠΜ παραβλέπει πλήρως την τοπική κυκλική οικονομία που έχει δημιουργηθεί γύρω από τα ΜΥΗΕ. Η περιοχή της Αλμωπίας υπήρξε πρωτοπόρος σε αυτά τα έργα, διαθέτοντας έργα που βρίσκονται σε λειτουργία εδώ και σχεδόν 30 χρόνια, ενώ αποτελούν ένα από τα ελάχιστα παραδείγματα τοπικής ενεργειακής παραγωγής με το ΜΥΗΕ της Λουτρόπολης το οποίο ανήκει τη Δημοτική Επιχείρηση των Λουτρών. Η οριζόντια απαγορευση τους αποτελεί “ταφόπλακα” για δεκάδες θέσεις εργασίας υψηλής προστιθέμενης αξίας. Συγκεκριμένα ο τομέας των ΜΥΗΕ αποτελεί ίσως τον μοναδικό τομέα όπου η περιοχής μας εξάγει τεχνογνωσία στην υπόλοιπη χώρα και το εξωτερικό. Ενδεικτικά αναφέρεται πως η ανάπτυξη των πρώτων ΜΥΗΕ στην περιοχή μας συνοδεύτηκε από ανάπτυξη τοπικής παραγωγής υδροστροβίλων και θυροφραγμάτων υδροληψιών, εμπειρία μηχανικών της περιοχής στην ανάπτυξη των έργων αυτών, απασχόληση πληθώρας τεχνικών, ηλεκτρολόγων, τεχνικών ασφαλείας, αυτοματιστών, συντηρητών εγκαταστάσεων, χειριστών μηχανημάτων κ.α. Τέλος, τα ΜΥΗΕ όπως και τα μικρά φωτοβολταϊκά, αναπτύσσονται σχεδόν κατ’ αποκλειστικότητα από μικρομεσαίους επιχειρηματίες της περιοχής μας προσφέροντας οικονομική διέξοδο σε μια περιοχή που μαστίζεται από την εγκατάλειψη. Η ΕΠΜ οφείλει να εξετάζει τα έργα αυτά (και κάθε μικρής κλίμακας ΑΠΕ) κατά περίπτωση, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές οδηγίες, επιτρέποντας τον εκσυγχρονισμό τους, αντί να νομοθετεί τον μελλοντικό αφανισμό τους.
Τα Λουτρά Πόζαρ, το ΧΚ Καϊμακτσαλάν και ο ορεινός όγκος (Βόρας, Πάικο, Τζένα) αποτελούν τον οικονομικό πνεύμονα της Αλμωπίας, καθώς σχεδόν το 80% του τουρισμού του Νομού επικεντρώνεται στις περιοχές αυτές. Ο περιορισμός εκσυγχρονισμού και επέκτασης των τουριστικών υποδομών και του ίδιου του χιονοδρομικού κέντρου (ΧΚ) είναι καταστροφικός. Θα πρέπει να επιτρέπεται ο εκσυγχρονισμός και ανάπτυξη των λουτρών και του χιονοδρομικού κέντρου, αλλά και των οικισμών πλησίον αυτών. Συγκεκριμένα θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα για μελλοντική επέκταση του ΧΚ, καθώς διαθέτει τις μεγαλύτερες προοπτικές ανάπτυξης σε σχέση με τα υπόλοιπα ΧΚ της χώρας (μεγαλύτερη περίοδο λειτουργίας, άμεση πρόσβαση από τρίτες χώρες, χωρικό περιθώριο ανάπτυξης κλπ.). Ακολουθώντας τις πάγιες Ευρωπαϊκές τακτικές για τέτοιου είδους εγκαταστάσεις θα πρέπει να ληφθεί επίσης μέριμνα για την αξιοποίηση του ΧΚ καθ΄ όλη τη διάρκεια του έτους με ανάπτυξη ήπιων τουριστικών δραστηριοτήτων όπως περιπατητικές διαδρομές mountain bike κλπ. Η ανάπτυξη αυτή θα πρέπει να συνοδεύεται και από κτηριακή ανάπτυξη του κέντρου προκειμένου να εναρμονιστεί με παρόμοιες εγκαταστάσεις των Βαλκανίων, καθώς αυτή τη στιγμή διαθέτει μόνο ένα λειτουργικό κέντρο υποδοχής – chalet – χώρο εστίασης.

Οι περιορισμοί στα εγγειοβελτιωτικά έργα εκτός από το γεγονός ότι ακυρώνουν το ΣΔΛΑΠ, εντείνουν το πρόβλημα σπατάλης αρδευτικού νερού. Σε μια περιοχή όπου τα αρδευτικά δίκτυα είναι πεπαλαιωμένα, η αδυναμία κατασκευής νέων σύγχρονων εγγειοβελτιωτικών έργων οδηγεί σε σπατάλη του αρδευτικού νερού. Τονίζεται ότι η πλειοψηφία των ρεμάτων της περιοχής παραμένουν άνυδρα κατά τους θερινούς μήνες λόγω έλλειψης συγχρόνων λιμνοδεξαμενών που θα παρέχουν τη δυνατότητα εξασφάλισης μιας απαιτούμενης οικολογικής παροχής. Η προστασία της φύσης απαιτεί σύγχρονα έργα εξοικονόμησης νερού και όχι στασιμότητα.
Οι περιορισμοί που τίθενται στην κατασκευή σύγχρονων αγροτικών αποθηκών και μικρών μονάδων μεταποίησης (επαγγελματικά εργαστήρια χαμηλής όχλησης), στερούν από την περιοχή το δικαίωμα στην καθετοποίηση (π.χ. τοπικά τυροκομεία, συσκευαστήρια φρούτων, μικρά οινοποιεία, εργαστήρια παραδοσιακών προϊόντων). Αν οι αγρότες δεν μπορούν να μεταποιήσουν το προϊόν τους στον τόπο τους, η ανταγωνιστικότητά τους εκμηδενίζεται. Οι χρήσεις αυτές δεν θα πρέπει να περιορίζονται τουλάχιστον στις περιοχές γύρω από τους οικισμούς.
Συμπέρασμα
Η προστασία του περιβάλλοντος δεν επιτυγχάνεται μέσω της χωρικής απομόνωσης και της οικονομικής εξαθλίωσης της τοπικής κοινωνίας. Ζητώ την πλήρη τροποίηση της ΕΠΜ, ώστε:
Η προστασία της βιοποικιλότητας απαιτεί επιστημονική ακρίβεια, σεβασμό στην τοπική κοινωνία και πραγματική προστασία του περιβάλλοντος.
Τσαρκνιάς Στέργιος,
Γλεκτρολογος Μηχανικός και Μηχανικός Υπολογιστών

Κάτοικος Αριδαιας
16 Απριλίου 2026 στις 17:45 #13335
Πέτρος Τσαρκνιάς
Στα πλαίσια της δημόσιας διαβούλευσης για την Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ 3β – Τμήμα 2) των περιοχών Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας,

ως κάτοικος της Αλμωπίας, Οικονομολόγος και Αντιδήμαρχος Αλμωπίας σας καταθέτω κάποιες παρατηρήσεις μου. Καθώς ήδη έχουν κατατεθεί κάποιες σημαντικές παρατηρήσεις για συγκεκριμένα ζητήματα, θα κάνω αναφορά κυρίως για τρόπο που εκπονήθηκαν οι προτάσεις της ομάδας εργασίας.

Η παρούσα ΕΠΜ που έχει τεθεί σε διαβούλευση παραβλέπει πλήρως την τοπική κοινωνική κατάσταση και την οικονομική δραστηριότητα της Αλμωπίας, τον σχεδιασμό της Περιφερειακής αυτοδιοίκησης και των Δήμων είτε στα πλαίσια του Τοπικού Πολεοδομικού Σχεδίου, την αποτύπωση των δραστηριοτήτων στον πρωτογενή και στον αγροτικό τομέα, στη μεταποιητικό τομέα, στις τουριστικές υποδομές και την τουριστική ανάπτυξη, στα συγκοινωνιακά έργα, στη λειτουργία και ανάπτυξη των ΑΠΕ κ.ά..

Γιατί πως μπορεί να εξηγηθεί η ακύρωση ουσιαστικά μεγάλων έργων που συνδέονται με την περιοχή μας όπως :
- Η συνοριακή διάβαση με την Βόρεια Μακεδονία και κατ, επέκταση η σύνδεση με την Εγνατία οδό, καθώς μάλιστα αποτελεί μέρος Διεθνούς συμφωνίας
- Η Διασύνδεση του Χιονοδρομικού Κέντρου Καιμακτσαλαν με τα Λουτρά Πόζαρ και τα χιονοδρομικά κέντρα της Ημαθίας.
- Η επέκταση του Προαστιακού σιδηροδρόμου μέσω Γιαννιτσών – Έδεσσας με επέκταση στην Αλμωπία
- Η επέκταση και εκσυγχρονισμού τοπικών μεταποιητικών βιοτεχνιών και βιοτεχνιών αγροτικών προϊόντων
- Η ανάπτυξη και ο εκσυχγρονισμός των Λουτρών Πόζαρ.
- Η υλοτομία με σύγχρονα μέσα και υποδομές
- Η ανάπτυξη των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας
- Η επέκταση και η βελτίωση της αγροτικής και δασικής οδοποιίας
- Νέα εγγειοβελτιωτικά έργα
- Και τόσα άλλα.
Η προσέγγιση των μελετητών, μετατρέπει συλλήβδην ολόκληρες περιοχές σε Ζώνες Απόλυτης Προστασίας (ΖΑΠ) και Ζώνες Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ) με σκοπό τον αποκλεισμό κάθε δραστηριότητας, με τρόπο αντιεπιστημονικό.

Η προτεινόμενη μελέτη παρουσιάζει σοβαρές ελλείψεις σοβαρά σε μεθοδολογικό, νομικό και κοινωνικοοικονομικό επίπεδο.

Aπ΄ όσο γνωρίζουμε, κατά τη φάση σύνταξης των προτάσεων της ΕΠΜ δεν υπήρξε συνεργασία με θεσμικούς και συλλογικούς φορείς της περιοχής μας, ούτε μας έγινε με κάποιο τρόπο γνωστό ο χρόνος και ο τρόπος εργασίας των μελετητών. Δεν υπήρξε η απαραίτητη συνεργασία με το Δήμο Αλμωπίας πάρα μόνο κάποιες τηλεφωνικές επικοινωνίες, με τα Επιμελητήριο Πέλλας, με επαγγελματικούς φορείς, με την τοπική κοινωνία, δεν ελήφθησαν στοιχεία της οικονομικής και της κοινωνικής ζωής του τόπου.

Από την προηγούμενη αναθεώρηση του 2011 μέχρι το 2021, ανάμεσα στις δύο απογραφές πληθυσμού, η Ανατολική Αλμωπία είχε μείωση πληθυσμού 42%, στοιχείο συνταρακτικό εάν λάβουμε υπόψη μας και την ηλικιακή σύνθεση αυτού του πληθυσμού.

Η προστασία του περιβάλλοντος δεν επιτυγχάνεται μέσω της χωρικής απομόνωσης και της οικονομικής εξαθλίωσης της τοπικής κοινωνίας. Η προστασία της βιοποικιλότητας απαιτεί επιστημονική ακρίβεια, σεβασμό στην τοπική κοινωνία και πραγματική προστασία του περιβάλλοντος.

Για αυτό προτείνω στην ομάδα εργασίας να ξεκινήσει άμεσα τη εργασία πεδίου καλύπτοντας τις ελλείψεις και τις ανεπάρκειες της προτεινόμενης μελέτης, χωρίς οριζοντιοποιήσεις και γενικεύσεις, σε συνεργασία τους φορείς και τους ανθρώπους της περιοχής.

Η μελέτη πρέπει να αλλάξει κατεύθυνση με χαλάρωση των περιοριστικών μέτρων και όρων. Με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών και της ποιότητας ζωής.

Η προστασία του περιβάλλοντος δεν επιτυγχάνεται μέσω της χωρικής απομόνωσης και της οικονομικής εξαθλίωσης της τοπικής κοινωνίας. Η προστασία της βιοποικιλότητας απαιτεί επιστημονική ακρίβεια, σεβασμό στην τοπική κοινωνία και πραγματική προστασία του περιβάλλοντος.
16 Απριλίου 2026 στις 17:45 #13369
Χασιλίδης Παύλος- Δασαρχείο Εδεσσας
Απόσπασμα από το 118161/02/04/2026 έγγραφο Δασαρχείου Εδεσσας προς την ομάδα μελέτης.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 
Παρατηρήσεις-προτάσεις
Σελ34 Μέτρο: 4. Αντιμετώπιση της ρύπανσης των νερών του Μογλενίτσα (Αλμωπαίου). MM12405CA1001
Μία από τις βασικές πηγές ρύπανσης είναι οι χώροι πλήρωσης γεωργικών -ψεκαστικών βυτίων με φυτοφάρμακα στους οποίους συχνά γίνεται ανεξέλεγκτη απόρριψη συσκευασιών γεωργικών φυτο-προστατευτικών σκευασμάτων. Περαιτέρω το πρόβλημα επιτείνεται από την νόμιμη ή παράνομη λειτουργία τέτοιων χώρων κοντα σε υδατορέμματα-υδάτινους αποδέκτες στους οποίους άμεσα ή έμμεσα καταλήγουν υπολείμματα σκευασμάτων εξαιρετικά τοξικών για την πανίδα, που προκύπτουν κατά την πλήρωση ή κατά την έκπλυση γεωργικών μηχανημάτων.
Η οριστική επίλυση του προβλήματος μπορεί να μην είναι εφικτή στα πλαίσια της παρούσας καθώς μέρος των ρύπων παράγεται σε θέσεις ανάντι και εκτός των υπό μελέτη περιοχών εκτός περιοχής Natura 2000, ενώ απαιτούνται και νομοθετικές ρυθμίσεις σε ευρύτερη κλίμακα, για τον καθορισμό των υπεύθυνων περισυλλογής και επαναχρησιμοποίησης των υλικών συσκευασίας. 
Στα πλαίσια της παρούσας προτείνεται να εξεταστεί η απαγόρευση λειτουργίας χώρων πλήρωσης γεωργικών βυτίων σε απόσταση μικρότερη των 100μ. από υδάτινους αποδέκτες πάσης φύσεως. Περαιτέρω για τις εντός περιοχής μελέτης θέσεις και για την εξυπηρέτηση της γεωργικής παραγωγής προτείνεται να προβλεφθεί η δυνατότητα αδειοδότησης και χαρτογράφησης των θέσεων αυτών, η βελτίωση των υποδομών (κάδοι) και ο καθορισμός υπεύθυνων φορέων λειτουργίας και συντήρησης αυτών. 
Σελ 50 Μέτρο: 9. Ενίσχυση τροφικής επάρκειας (άγρια οπληφόρα – ζαρκάδι) για μεγάλα σαρκοφάγα (λύκος, Βαλκανικός λύγκας). MM1210112409CS0401
Η σημασία του μέτρου είναι προφανής για την βελτίωση των βιοτόπων, την αποφυγή ζημιών σε κτηνοτροφικά ζώα και σκύλους, αλλά και την αποφυγή περιστατικών αλληλεπίδρασης μεγάλων σαρκοφάγων – ανθρώπου στις κατοικημένες περιοχές ή περιαστικές περιοχές.
Ως ευχερέστερη και αδάπανη λύση προτείνεται η ενσωμάτωση σχετικών προβλέψεων για την “διάνοιξη πολλαπλών μικρών δασικών διακένων (clear cutting) μεγέθους περίπου ενός στρέμματος,” στις υπό σύνταξη διαχειριστικές μελέτες των δασών ή και η τροποποίηση των ήδη υφιστάμενων ώστε η διάνοιξη αλλά και η συντήρηση των μικροδιακένων εν συνεχεία να είναι συνεχής, και να εκτελείται αδαπάνως στα πλαίσια της δασικής διαχείρισης.
Επιπλέον θα πρέπει να προβλεφθεί εφαρμογή του μέτρου και στις εκτός διαχείρισης δασικές εκτάσεις στα πλαίσια του σχεδιασμού, με πρόβλεψη αποζημίωσης των αναδόχων του έργου.
Η υιοθέτηση της δεύτερης πρότασης που αναφέρεται στις “επιλεκτικές υλοτομίες (single tree removal), με στόχο την αύξηση των φωτόφιλων ειδών και τη διατήρηση υψηλής ηλικιακής ετερογένειας στις δασικές συστάδες” όπως περιγράφεται από το κείμενο δεν οδηγεί σε επαρκή κατανόηση της μεθοδολογίας εφαρμογής- και την διαφοροποίηση απο τις επιλεκτικές υλοτομίες που εφαμόζονται σήμερα. Απαιτείται περαιτέρω διευκρίνηση.
Σελ 53 Μέτρο: 10 . Διατήρηση και ενίσχυση φυσικών τροφικών διαθέσιμων για την αρκούδα MM1210112409CS0402 
Στα πλαίσια του μέτρου προτείνεται η αξιοποίηση εγκαταλελειμμένων οπωρώνων με την εκτέλεση εργασιών εντός αυτών που θα αποσκοπούν στην αναζωογόνηση αυτών, και την αύξηση της παραγωγής καρπών.
Παρατήρηση-αιτιολόγηση : Αν και το μέτρο είναι θεωρητικά προφανώς αποτελεσματικό, εκτιμάται ότι στην πράξη δεν θα έχει καμμία επίδραση στην επίτευξη των στόχων για τους παρακάτω λόγους:
1) Στην περιοχή του Βερμίου και του ορεινού τόξου Βόρρα οι ορεινές μή δασικές εκτάσεις, (και πολλές εκχερσωθείσες), αξιοποιούνται παραγωγικά στο σύνολο τους από δυναμικές καλλιέργειες εξαιρετικά προσοδοφόρες για τους παραγωγούς. (Κεράσια, μήλα). Κατά συνέπεια δεν υπάρχει αξιόλογος αριθμός και έκταση εγκαταλειμμένων αγρών. Αντίθετα υπάρχουν παράπονα για πρόκληση ζημιών στις καλλιέργειες κερασιάς από τις αρκούδες για την αποτροπή των οποίων έχει διαπιστωθεί ότι χρησιμοποιούνται σε πολλές περιπτώσεις ηχοβολιστικά συστήματα.
2) Στις περιοχές της χαμηλότερης υψομετρικά ζώνης του Παικου (Δρυοδάση ορεινών όγκων) από την πλευρά του Ν. Πέλλας όπου παρατηρείται επανεμφάνιση του είδους, υπάρχουν πράγματι αξιόλογες εκτάσεις εγκαταλελειμμένων αγρών. Ωστόσο αυτές δεν καλλιεργουνται είτε α) λόγω της έλλειψης πρόσβασης – οδικού δικτύου, και άρδευσης είτε β) για λόγους συνθετών ιδιοκτησιακών προβλημάτων.
Συνεπώς οποιαδήποτε απόπειρα επέμβασης από δημόσιους φορείς σε ιδιωτικές εκτάσεις προϋποθέτει α) επίλυση των ιδιοκτησιακών προβλημάτων και β) σύμφωνη γνώμη των ιδιοκτητών η οποία ακόμα και αν εξασφαλισθεί στο αρχικό στάδιο είναι πολύ πιθανό να αρθεί σύντομα αν υπάρξουν επεμβάσεις (οδικό δίκτυο-αρδευτικά έργα) που να καθιστούν συμφέρουσα στην αξιοποίηση των αγρών με άλλο τρόπο.
Η εφαρμογή του μέτρου προϋποθέτει την ενοικίαση, αγορά, απαλλοτρίωση εγκαταλειμμένων αγρών από τον ΟΦΥΠΕΚΑ που θα πρέπει να προηγείται οποιασδήποτε επέμβασης.
Πρόταση: Εναλλακτικά ή και συμπληρωματικά προτείνεται η προσθήκη μέτρου σχετικά με την υλοποίηση ενός προγράμματος αναδασώσεων με οπωροφώρα δένδρα και θάμνους σε μικρές (της τάξης των 2-10 στρ). διάσπαρτες δημόσιες εκτάσεις, πρανή δασικών δρόμων, και μικρών απομονωμένων ορεινών μικρολεκανών απορροοής υδατορεμμάτων. για την δημιουργία μικρών οπωρώνων.
Δεύτερη εναλλακτική λύση είναι η παροχή κινήτρων στους ιδιοκτήτες εγκαταλελειμμένων αγρών ώστε να προχωρήσουν στην ένταξη τους σε προγράμματα βιολογικής καλλιέργειας.
Σελ 76 Μέτρο 18. Δασοκομική διαχείριση των προστατευόμενων περιοχών του Όρους Βέρμιο και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας. MM1210112409CB0501
Γενική Παρατήρηση-αιτιολόγηση: Η δασοκομική διαχείριση ασκείται στο σύνολο της με βάση τις προβλέψεις της δασικής νομοθεσίας και κύρια των διαχειριστικών μελετών που παρά τις ατέλειες τους εξακολουθούν από την δεκαετία του 1960 και μέχρι σήμερα να αποτελούν τα μοναδικά, εφαρμοζόμενα στο έδαφος, σχέδια αειφορικής διαχείρισης φυσικού περιβάλλοντος σε εθνικό επίπεδο. Οι αρχές (αειφορία, πολλαπλή χρήση) και οι τιθέμενοι δασοπονικοί σκοποί πράγματι δεν αποσκοπούν στην προστασία συγκεκριμένων ειδών ενδιαφέροντος της χλωρίδας και της πανίδας, ωστόσο η ακολουθούμενη “ολιστική-οικοσυστήμικη” αειφορική προσέγγιση (και όχι “ξυλοπονική”), που επιβάλουν οι προδιαγραφές σύνταξης στην χώρα μας, έχει συμβάλλει ουσιαστικά στην προστασία των οικοτόπων που φιλοξενούν τα είδη αυτά.
Κατά την άποψη μας οι αδυναμίες που παρατηρούνται στην περιοχή μελέτης δεν σχετίζονται με τα διαχειριστικά σχέδια αλλά με την αδυναμία συνεπούς εφαρμογής τους στην πράξη. Συνεπώς οι εν ισχύ και υπό σύνταξη διαχειριστικές μελέτες σε γενικές γραμμές εξυπηρετούν ήδη στον βαθμό που εφαρμόζονται όλους τους αναφερόμενους σκοπούς του μέτρου.
Συμπερασματικά η σύνταξη και η επιμελής εφαρμογή των διαχειριστικών μελετών στο έδαφος, μετά και από τις πρόσφατες τροποποιήσεις των προδιαγραφών σύνταξης τους, κατά την εκτίμηση μας αποτελεί -και θα αποτελεί στο μέλλον- το κυριότερο μέτρο προστασίας των οικοσυστημάτων της περιοχής μελέτης.
Ωστόσο προκειμένου η υπο εξέταση Ε.Π.Μ. και το προτεινόμενο Σ.Δ. να ανταποκρίνονται πληρέστερα στις ανάγκες προστασίας της περιοχής είναι πράγματι αποδεκτό ότι :
1) Απαιτούνται τοπικά πιο στοχευμένα-εξειδικευμένα μέτρα που να αποσκοπούν ειδικότερα στην προστασία των ειδών ενδιαφέροντος.
2) Απαιτείται η εξασφάλιση της εφαρμογής των διαχειριστικών μελετών στο έδαφος.
Πρότασεις-αιτιολόγηση: Ενότητα Γενική περιγραφή.
Αρχικό κείμενο σελ 76 : “Καταργείται η αποψιλωτική υλοτόμηση ως δασοκομική πρακτική και αντικαθίσταται πλήρως από αναγωγική υλοτόμηση κατά άτομο, ομάδες ή λόχμες, ανάλογα με το δασοπονικό είδος, τις εκάστοτε κλιματεδαφικές συνθήκες και τις ενδεδειγμένες πρακτικές για τον αντίστοιχο τύπο δάσους.Τα πρεμνοφυή δάση τίθενται σε φάση αναγωγής, με προτεραιότητα στα τμήματα που βρίσκονται κοντά σε σημαντικές θέσεις για την ορ-νιθοπανίδα ή σε περιοχές με αυξημένη τοπογραφική ποικιλότητα (ρέματα, βραχώδεις εξάρσεις κ.λπ.). Ξυλώδη είδη με περιορισμένη παρουσία εντός του δάσους πρέπει να ευνοούνται.”

Η αποψιλωτική υλοτόμηση συνιστά δασοκομικό μέτρο, (εργαλείο), που μπορεί κατά περίπτωση να εντάσσεται στα πλαίσια της αειφορικής διαχείρισης του δάσους για την εκτέλεση συγκεκριμένων χειρισμών, και ώς τέτοιο θα πρέπει να αντιμετωπίζεται, χωρίς να τυγχάνει γενικής απαγόρευσης. Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ακόμα και προτεινόμενες επεμβάσεις στα πλαίσια της παρούσας, (όπως για παράδειγμα το μέτρο 9. Ενίσχυση τροφικής επάρκειας για μεγάλα σαρκοφάγα), προϋποθέτουν την διενέργεια αποψιλωτικών υλοτομιών για την “διάνοιξη πολλαπλών μικρών δασικών διακένων (clear cutting) μεγέθους περίπου ενός στρέμματος,”. Αναγεννητικοί χειρισμοί σπερμοφυών δασών μπορεί να επιβάλουν σε ορισμένες περιπτώσεις εκτεταμένες (αποψιλωτικές) υλοτομίες. Σε πολλές περιπτώσεις η κακή ποιότητα του ξυλαποθέματος, (κακόμορφα υπολειπόμενα άτομα αποτέλεσμα ληστρικής διαχείρισης, υπερβόσκησης και δασικών πυρκαγιών), επιβάλει την έναρξη της διαδικασίας αναγωγής του δάσους “εκ του μηδενός”, ύστερα δηλαδή από αποψιλωτική υλοτομία η οποία θα επιτρέψει την δημιουργία νέων ισχυρότερων πρεμνοβλαστημάτων, ικανών να αποτελέσουν την βάση των επίλεκτων ατόμων του μέλλοντος που προϋποθέτουν ορισμένες από τις κυριότερες μεθόδους της αναγωγής.
Η αποψιλωτική υλοτόμηση διαφοροποιείται από την πρεμνοφύη διαχείριση η οποία συνιστά μέθοδο διαχείρισης που χρησιμοποιείται και στην περιοχή μελέτης σε ιδιωτικά και συνιδιόκτητα δάση, καθώς τα δημόσια έχουν προ πολλού τεθεί σε διαδικασία αναγωγής στην χώρα μας με βάση την Δασική νομοθεσία και τις επακόλουθες προβλέψεις των διαχειριστικών μελετών.
Περαιτέρω θα πρέπει να συνεκτιμηθεί ότι:
- Η πρεμνοφυής διαχείριση συνδέεται άμεσα με την οικονομική βιωσιμότητα τις διαχείρισης των ιδιωτικών δασών. Είναι γνωστό και γενικά παραδεκτό ότι το οικονομικό αποτέλεσμα της διαδικασίας αναγωγής πρεμνοφυών δασών σε σπερμοφυή κατά τις πρώτες δεκαετίες της αναγωγής είναι αρνητικό. Αν και το Ελληνικό Δημόσιο δια της Δασικής Υπηρεσίας έχει αναλάβει το σχετικό κόστος για τα δημόσια δάση, συνεκτιμώντας αφενός το περιβαλλοντικό όφελος και αφετέρου τα μακροπρόθεσμα οικονομικά οφέλη της αναγωγής, δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι ιδιώτες ιδιοκτήτες θα αποδεχθούν την επιλογή αυτη της μελέτης, η οποία είναι δυνατό να οδηγήσει σε διακοπή της διαχείρισης ή και την διατύπωση οικονομικών απαιτήσεων-αγωγών αποζημιώσεων από ιδιώτες σε βάρος του Δημοσιου.
- Πολλές φορές η Παραγωγική Ικανότητα των Σταθμών (ΠΙΣ) υπολείπεται της παραγωγικής δυνατότητας των συστάδων (ΠΔΣ), των δασοπονικών ειδών. Η απλούστερα: η εξάντληση των εδαφικών πόρων για διαφόρους λόγους, (Υπερβόσκηση, πυρκαγιές, διάβρωση, συμπίεση κλπ), αδυνατεί να υποστηρίξει την αναγωγή ακόμα και όταν το δασοπονικό είδος συγκροτεί σε άλλες περιπτώσεις και θέσεις υψηλό-σπερμοφυές δάσος. Στις περιπτώσεις αυτές -όταν το έδαφος δεν μπορεί να υποστηρίξει το υψηλό δάσος – η επιλογή της αναγωγής με την μέθοδο της “αναγωγικής υλοτόμησης κατά άτομο, ομάδες ή λόχμες, ανάλογα με το δασοπονικό είδος” συνιστά ματαιοπονία.
- Έχει εμπειρικά διαπιστωθεί ότι τα αποψιλωτικά υλοτόμια που δημιουργούνται στα πλαίσια της μεθόδου πρεμνοφυούς διαχείρισης συνιστούν θέσεις τροφοληψίας κατά την πρώτη πενταετία, (μέχρι την αποκατάσταση της συγκόμωσης), μικρών οπληφόρων ζώων (Ζαρκάδι-αγριόγιδο) που συνιστούν είδη ενδιαφέροντος για την βελτίωση συνθηκών τροφοληψίας μεγάλων σαρκοφάγων(Λυγκας-Λύκος-Αρκούδα). Κατά συνέπεια η χρήση της μεθόδου δεν έρχεται εξ ορισμού σε αντίθεση, με τους σκοπούς της μελέτης. Ιδιαίτερα όταν εφαρμόζεται με συγκεκριμένες πρόνοιες όπως για παράδειγμα η συνδυασμένη μόνιμη παρακράτηση ατόμων σε ομάδες και λόχμες είναι πιθανό να προκύψουν ενδιαφέρουσες από την άποψη της βιοποικιλότητας δομές δάσους .
- Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι με την σταδιακή εγκατάλειψη της εκτατικής κτηνοτροφίας που δείχνει αναπόφευκτη για κοινωνικούς και οικονομικούς λόγους, προκύπτει η ανάγκη να αξιοποιηθούν όλα τα δασοκομικά εργαλεία για την αποτροπή της δημιουργίας ενιαίων δομών – “κλειστών” φυτοκοινωνιών με περιορισμένη βιοποικιλότητα.
- Επισημαίνεται ότι σε όλα τα δάση που έχουν τεθεί ή πρόκειται αν τεθούν σε αναγωγή είναι σκόπιμο οι εργασίες αποδάσωσης δασσικών προιόνων να εκτελούνται αποκλειστικά με την χρήση ζώων φόρτου και όχι δασικών ελκυστήρων πάσης φύσεως. Το μετρο θα πρεπει να περιλαμβάνεται στα πρωτόκολλα εγκαταστάσεων υλοτόμων.
- Επισημαίνεται ότι για λόγους προστασίας των εδαφών είναι σκόπιμο να απαγορευθεί σε κάθε περίπτωση η κίνηση ελκυστήρων εκτός των τρακτεροδρόμων. Το μετρο θα πρεπει να περιλαμβάνεται στα πρωτόκολλα εγκαταστάσεων υλοτόμων.
Για όλους τους παραπάνω λόγους ο νομοθέτης οδηγήθηκε-ορθά κατά την εκτίμηση μας- στην επιλογή της υποχρεωτικής θέσης σε διαδικασία αναγωγής ποσοστιαίας έκτασης των ιδιωτικών δασών, και όχι του συνόλου αυτών.
Πρόταση αλλαγής σε: “Η επιλογή της διαχειριστικής μεθόδου γίνεται στα πλαίσια της διαχειριστικής μελέτης του δάσους τουλάχιστον δεκαετούς διαρκείας. Απαγορεύεται η διαχείριση των δασών της περιοχής μελέτης με πίνακες υλοτομίας και άλλες προσωρινές διατάξεις πάσης φύσεως και ανεξάρτητα από το ιδιοκτησιακό καθεστώς του δάσους, εφόσον η έκταση του είναι μεγαλύτερη από 5 εκτάρια. Υλοτομίες για την αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών και την κατασκευή έργων αντιμετωπίζονται μόνο με τις προβλεπόμενες στα πλαίσια της δασικής νομοθεσίας διαδικασίες έκτακτης καρπώσης, και εφόσον αποδειχθεί ότι δεν υπάρχουν εναλλακτικές οδεύσεις που αποτρέπουν την διάσπαση της συνέχειας του δάσους. Για την επιλογή της διαχειριστικής μορφής, ακολουθούνται οι διατάξεις της Δασικής Νομοθεσίας που ισχύουν σε εθνικό επίπεδο. Όλα τα δημόσια δάση εξακολουθούν να διαχειρίζονται με σκοπό την αναγωγή σε σπερμοφυή.
Αποφεύγεται η χρήση της πρεμνοφυούς μεθόδου διαχείρισης στα ιδιωτικά δάση. Σε περίπτωση αιτιολογημένης επιλογής της στα ιδιωτικά δάση ισχύουν τα εξής:
α) Προσαυξάνεται το ποσοστό του δάσους που τίθεται σε αναγωγή κατά 10% σε σχέση την προηγούμενη διαχειριστική μελέτη και όχι λιγότερο από το προβλεπόμενο από την εθνική νομοθεσία προσαυξημένο κατά 10%.
β) Το ποσοστό αναγωγής αυξάνεται κατά 10% σε κάθε διαδοχική περίοδο διαχείρισης (επόμενη διαχειριστική μελέτη) ώστε να επέλθει σε βάθος χρόνου η αναγωγή του συνόλου του δάσους.
γ) Καθορίζεται ώς ελάχιστος περίτροπος χρόνος τα 30 έτη.
δ) Το ελάχιστο ποσοστό παρακράτησης σε ομάδες και λόχμες καθορίζεται σε ποσοστό 20% της υλοτομούμενης αποψιλωτικά έκτασης. Το σχήμα των υλοτομίων αποφεύγει τυπικές γεωμετρικές μορφές και προσαρμόζεται στο τοπίο. Οι επιφάνειες παρακράτησης είναι μόνιμες, καθορίζονται στα πλαίσια σύνταξης της διαχειριστικής μελέτης, χαρτογραφούνται επί του δασοπονικού χάρτη της μελέτης και επισημαίνονται επί του εδάφους με ευθύνη του εκάστοτε δασοδιαχειριστή.
ε) Εκτός από την παρακράτηση κατά ομάδες παρακρατούνται μεταξύ των ομάδων κατ άτομο 5 άτομα ανά εκτάριο. Τα άτομα αυτά επιλέγονται εφόσον αποτελούν ήδη η με σκοπό να αποτελέσουν δένδρα βιοτόπους (ή δένδρα ενδιατήματα), επισημαίνονται με χρώμα και παρακρατούνται μόνιμα.(Η διαφορά ηλικίας με την υπολοιπη συστάδα οδηγεί κατ αρχήν σε έντονη ανάπτυξη πλευρικων κλάδων- μορφή “ανοικτής κόμης” και εν συνεχεία σε παραγωγή νεκρού κλαδόξύλου όταν θα επέλθει η σταδιακή σκίαση των κατώτερων τμημάτων της.)
Τμήματα πρεμνοφυών δασών που βρίσκονται κοντά σε σημαντικές θέσεις για την ορνιθοπανίδα ή σε περιοχές με αυξημένη τοπογραφική ποικιλότητα (ρέματα, βραχώδεις εξάρσεις κ.λπ.) περιλαμβάνονται στις ομάδες παρακράτησης κατά ομάδες και λόχμες κατά προτεραιότητα.
Σε υπό αναγωγή συστάδες επιτρέπεται η αποδάσωση δασικών προϊόντων αποκλειστικά και μόνο με ζώα φόρτου ή έλξης.
Η κίνηση βαρέων μηχανημάτων και ελκυστήρων με στόχο την εκτέλεση δασικών εργασιών επιτρέπεται μόνον επί των τρακτεροδόμων και αποκλειστικά μόνο κατα την διάρκεια ισχύος του πρωτοκόλλου εγκατάστασης υλοτομίας.
Αρχικό κείμενο σελ 77: “Προβλέπεται πλήρης αναστολή της υλοτόμησης στις καταγεγραμμένες ώριμες συστάδες. Σε όλα τα διαχειριζόμενα δάση επιδιώκεται η διατήρηση τμημάτων εκτός διαχείρισης, όπου αποκλείονται οι υλοτομικές εργασίες.
Τα τμήματα εκτός διαχείρισης περιλαμβάνουν ζώνες ΖΑΠΦ, ευαίσθητους τύπους οικοτόπων και συστάδες με προστατευτικό χαρακτήρα. Σε αυτές τις περιοχές επιτρέπονται δασοκομικές επεμβάσεις μόνο εφόσον διαπιστωθεί εκτεταμένη βλάβη από ασθένειες, φυσικές καταστροφές ή επιδρομές εντόμων που απειλούν την ακεραιότητα της συστάδας. Οι επεμβάσεις πραγματοποιούνται κατόπιν ελέγχου ειδικού κλιμακίου και τεκμηριωμένης έκθεσης, με τη σύμφωνη γνώμη της Δασικής Υπηρεσίας και τη συνδρομή του ΟΦΥΠΕΚΑ”
Ο προσδιορισμός των ώριμων συστάδων που θα τεθούν σε αναστολή διαχείρισης θα πρέπει να γίνει με συγκεκριμένα ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια. Σε όλα τα διαχειριζόμενα δάση υφίστανται ήδη τμήματα των συστάδων που ουσιαστικά βρίσκονται εκτός διαχείρισης και όπου δεν εκτελούνται υλοτομικές εργασίες. Την θέση το μέγεθος και το είδος της βλάστησης των τμημάτων αυτων καθορίζουν σήμερα κυρίως τα δασοπονικά είδη, η δασοπονική μορφή, οι κλίσεις του εδάφους και η επάρκεια του δικτύου τρακετροδρόμων εντός των συστάδων.
Καθοριστικοί παράγοντες είναι η κλίση του εδάφους και η επάρκεια των τρακτεροδρόμων. Συνεπώς και με βάση τις νέες προδιαγραφές καθοριστική είναι η σημασία του χάρτη κλίσεων των συστάδων. Τμήματα των συστάδων με κλίση μεγαλύτερη του 80% βρίσκονται ήδη στην πράξη και κατά την άποψη μας θα πρέπει να τεθούν και τυπικά εκτός διαχείρισης.
Πρόταση αλλαγής:“ Σε όλα τα διαχειριζόμενα δάση επιδιώκεται η διατήρηση τμημάτων εκτός διαχείρισης, όπου αποκλείονται οι υλοτομικές εργασίες.
Τα τμήματα εκτός διαχείρισης περιλαμβάνουν εκτάσεις όπου η κλίση του εδάφους ξεπερνά το 80% με βάση τον χάρτη κλίσεων των διαχειριστικών μελετών. Επιπλέον περιλαμβάνουν ζώνες ΖΑΠΦ, ευαίσθητους τύπους οικοτόπων και συστάδες με προστατευτικό χαρακτήρα. Σε αυτές τις περιοχές επιτρέπονται δασοκομικές επεμβάσεις μόνο εφόσον διαπιστωθεί εκτεταμένη βλάβη από ασθένειες, φυσικές καταστροφές ή επιδρομές εντόμων που απειλούν την ακεραιότητα της συστάδας.Οι επεμβάσεις πραγματοποιούνται κατόπιν ελέγχου ειδικού κλιμακίου και τεκμηριωμένης έκθεσης, με τη σύμφωνη γνώμη της Δασικής Υπηρεσίας και τη συνδρομή του ΟΦΥΠΕΚΑ”
Αρχικό κείμενο σελ 78: Διατηρούνται δέκα μη επιθυμητά ώριμα ζωντανά άτομα (κακόμορφα, διχαλωτά, κουφαλερά κ.λπ.) ανά εκτάριο ή συνολικά τουλάχιστον 8 m³ ανά εκτάριο. Τα ποσοστά αυτά είναι ενδεικτικά και δύνανται να τροποποιούνται κατά περίπτωση. Η επιλογή των δέντρων γίνεται με τρόπο που να δημιουργεί ένα ομοιόμορφα κατανεμημένο δίκτυο εντός κάθε συστάδας, κατά το δυνατόν μακριά από μονοπάτια και δρόμους.:
Ο Αριθμός των δένδρων εκτιμάται ως υπερβολικός εφόσον δεν πρόκειται για συστάδες που βρίσκονται κοντά σε θέσεις ειδικού ενδιαφέροντος, επισημασμένες θέσεις φωλεοποίησης, κλπ. Λόγω της ωριμότητας και της μορφής που έχουν τα δένδρα αυτά (συχνά κυρίαρχα με εκτεταμένη κόμη) καταλαμβάνουν σημαντικό χώρο στην δομή της συστάδας. Ο προτεινόμενος αριθμός δένδρων εκτιμάται ότι θα οδηγήσει σε δέσμευση αυξητικού χώρου της τάξης του 20% της ΠΔΣ και σε βαθμό που θα προκαλέσει δυσμενείς επιπτώσεις στην ανάπτυξη της υπόλοιπης συστάδας που θα πρέπει να αξιοποιηθεί για παραγωγικούς σκοπούς. Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι στις συστάδες προτείνεται ήδη με άλλα μέτρα (σελ 77 ) διατήρηση τμημάτων εκτός δασικής διαχείρισης. Συνεπώς δεν είναι απαραίτητο να προταθούν οριζόντιες ρυθμίσεις αυτού του τύπου.
Πρόταση αλλαγής: Διατηρούνται τουλάχιστον πέντε μη επιθυμητά ώριμα ζωντανά άτομα (κακόμορφα, διχαλωτά, κουφαλερά κ.λπ.) ανά εκτάριο ή συνολικά τουλάχιστον 4 m³ ανά εκτάριο. Τα ποσοστά αυτά είναι ενδεικτικά και δύνανται να τροποποιούνται κατά περίπτωση. Η επιλογή των δέντρων γίνεται με τρόπο που να δημιουργεί ένα ομοιόμορφα κατανεμημένο δίκτυο εντός κάθε συστάδας, κατά το δυνατόν μακριά από μονοπάτια και δρόμους.
Αρχικό κείμενο σελ 79: “Αποφεύγεται η διατήρηση διάσπαρτης κατακείμενης ύλης μικρών διαστάσεων. Γενικά, επιτρέπεται η παραμονή ποσοστού των δέντρων που καταπίπτουν λόγω ανεμοριψιών ή χιονοριψιών, εφόσον αυτό δεν δημιουργεί ανυπέρβλητα προβλήματα στη διαχείριση για παραγωγή ξυλείας. “
Η κατακείμενη ύλη μικρών διαστάσεων -συνήθως υπολειμμάτων υλοτομιών- αποτελεί ζωτικό στοιχείο του κύκλου των θρεπτικών στοιχείων του οικοσυστήματος, τροφοδοτεί με οργανικά υλικά τον ξηροτάπητα των συστάδων και εν συνεχεία τον χούμο (οργανική ουσία του εδάφους). Με βάση τις προβλέψεις των διαχειριστικών μελετών απαγορεύεται αυστηρά και τιμωρείται η απόληψη υλικού λεπτών διαστάσεων από τις διαχειριζόμενες συστάδες καθώς οδηγεί στην υποβάθμιση της Π.Ι.Σ., και επανειλημμένα έχουν ασκηθεί διώξεις από την Υπηρεσία μας για τον λόγο αυτό. Η παρουσία λεπτών διαστάσεων υλικών δεν δημιουργεί προβλήματα στην διαχείριση για παραγωγή ξυλείας.
Πρόταση αλλαγής: “Απαγορεύεται η απόληψη ξηροτάπητα ή υπολειμμάτων υλοτομίας μη εμπορεύσιμων διαστάσεων και κατακείμενης ύλης μικρών διαστάσεων. Γενικά, επιτρέπεται η παραμονή ποσοστού των δέντρων που καταπίπτουν λόγω ανεμοριψιών ή χιονοριψιών, εφόσον αυτό δεν δημιουργεί ανυπέρβλητα προβλήματα στη διαχείριση για παραγωγή ξυλείας. “
Αρχικό κείμενο σελ 79: “ Στις καλλιεργούμενες και διαχειριζόμενες εκτάσεις καστανιάς (Castanea sativa), διατηρούνται 2–3 άτομα ανά εκτάριο χωρίς εφαρμογή εμβολίου, κατά προτίμηση ώριμα, με χαρακτηριστικά μικροενδιαιτημάτων. Τα άτομα αυτά σημαίνονται και καταγράφονται σε ειδικό μητρώο διατήρησης. “
Οι πρακτικές εμβολιασμού της καστανιάς στις διαχειριζόμενες εκτάσεις (Καστανωτά περιοχών Αγρα, Μεσημερίου, Κρώμνης) εξασφαλίζουν ήδη την συνθήκη αυτή. Ωστόσο δεν διευκρινίζεται επαρκώς αν θα απαγορεύεται ή όχι η πρεμνοφυής μέθοδος διαχείρισης της Καστανιάς, που λόγω της ταχυαύξειας της, αποτελεί την αποκλειστική μέθοδο διαχείρισης μικρών (της τάξης των 0,5-10 ha) ιδιωτικών καστανοτεμαχίων που είναι διάσπαρτα σε πολλές ζώνες εντός της υπο μελετη περιοχής.
Αν αυτά ακολουθήσουν την οριζόντια απαγόρευση των αποψιλωτικών υλοτομιών τότε θα πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι θα εγκαταλειφθεί η διαχείριση αυτών καθώς θα καταστεί ασύμφορη για τους μικροιδιοκτήτες. Κατά την άποψη της Υπηρεσίας μας θα πρέπει η πρεμνοφυής διαχείριση να συνεχιστεί ώς έχει για τα μικρά ιδιωτικά καστανωτά έκτασης κάτω των δύο (2) εκταρίων, ενώ η διαχείριση των μεγαλύτερων να γίνεται με βάση τις προτάσεις της Υπηρεσίας μας που αναφέρθηκαν στην σχετική με τις αποψιλωτικές υλοτομίες-πρεμνοφυή μέθοδο διαχείρισης ενότητα.
Επισημαίνεται η δυσανάλογη της έκτασης εμφάνισης του είδους, σημασία του για την βλετίωση των συνθηκών τροφοληψίας της Αγριας ζωής (Αγριογουρουνο, Αρκουδα ζαρκάδι)
Πρόταση αλλαγής: “Στις καλλιεργούμενες καστανιάς (Castanea sativa), διατηρούνται 2–3 άτομα ανά εκτάριο χωρίς εφαρμογή εμβολίου, κατά προτίμηση ώριμα, με χαρακτηριστικά μικροενδιαιτημάτων. Τα άτομα αυτά σημαίνονται και καταγράφονται σε ειδικό μητρώο διατήρησης. 
Στις διαχειριζόμενες εκτάσεις με σκοπό την παραγωγή δασικών προιόντων (καστανωτά) ακολουθούνται οι προδιαγραφές των προγραμμάτων εμβολιασμού όπως ισχύουν κάθε φορά, με βάση τις εγκεκριμένες από την Δ.Υ. μελέτες.
Διαχειριζόμενες για τον σκοπό αυτό εκτάσεις ανεξάρτητα του ιδιοκτησιακού καθεστώτος και σε έκταση κάτω των δύο (2) εκταρίων μπορούν να διαχειρίζονται πρεμνοφυως με μόνιμη παρακράτηση 10 ατόμων ανα εκτάριο σε ομάδες ή λόχμες, και σκοπό την βελτίωση των συνθηκών τροφοληψίας της άγριας ζωής. Μεγαλύτερες εκτάσεις ακολουθούν τις προβλέψεις της μελέτης σχετικά με την αναγωγή δια της καλλιέργειας σε βάθος χρόνου ή την προτεινόμενη στα πλαίσια της παρούσης μέθοδο πρεμνοφυούς διαχείρισης και να διαχειρίζονται με βάση διαχειριστική μελέτη η πίνακα υλοτομίας. 
Αρχικό κείμενο σελ 80: Άδειες συλλογής κατακείμενης ξυλείας δίνονται μόνο σε έκτακτες συνθήκες, για τεμάχια μικρών διαστάσεων και υπό αυστηρή επίβλεψη της Δασικής Υπηρεσίας. Σε περιπτώσεις κατοίκων που δικαιούνται συλλογής ή, μπορεί να χορηγείται αντισταθμιστικά μεγαλύτερη ποσότητα καυσόξυλων.
Η συλλογή καυσοξύλων από υπολείμματα υλοτομιών αλλά και κατακείμενα άτομα λόγω ανεμοριψιών, κατά το φθινόπωρο και για περιορισμένο αριθμό ημερών υπό τον έλεγχο της δασικής Υπηρεσίας, αποτελεί μιά διαδεδομένη πρακτική μεταξύ των κατοίκων των παραδασόβιων οικισμών. Λόγω του μικρού αριθμού των κατοίκων (αποτέλεσμα της αστυφιλίας και της εγκατάλειψης) και της αδυναμίας προσέγγισης των περισσότερο απομακρυσμένων από τους δρόμους τμημάτων των συστάδων εκτιμάται ότι δεν είναι δυνατή η πρόκληση αξιόλογης ζημιάς στο δάσος και η απομάκρυνση ποσοτήτων νεκρού ξύλου, (το οποίο εξάλλου από ένα χρονικό σημείο και μετά είναι ανεπιθύμητο ώς καύσιμο).
Πρόταση αλλαγής: “ Άδειες συλλογής κατακείμενης ή και υλοτόμησης ιστάμενης ξυλείας μπορεί να δίνονται περιοδικά στην διάρκεια του έτους, για περιορισμένο χρονικό διάστημα, και αποκλειστικά για την αντιμετώπιση ατομικών αναγκών καυσοξύλευσης κατοίκων παραδασόβιων οικισμών, αποκλειστικά και μόνο εντός των διοικητικών ορίων του οικισμού μόνιμης κατοικίας τους. Αφορούν τεμάχια μικρών διαστάσεων σε απόσταση έως 100μ. από το δασικό οδικό δίκτυο Α-Γ κατηγορίας και υπό την αυστηρή επίβλεψη της Δασικής Υπηρεσίας. Εφόσον απαιτηθεί απομάκρυνση σημαντικών όγκων δασικών προϊόντων, που είναι απαραίτητη για την αντιμετώπιση εκτάκτων αναγκών, η Δασική Υπηρεσία δύναται να χορηγεί κατ εξαίρεση άδειες υλοτομίας σε κατοίκους καθ΄όλη την διάρκεια του έτους.”
Ειδικές προδιαγραφές διαχείρισης ανά ζώνη του ορεινού τόξου Αριδαίας ΖΠΦ-01, ΖΠΦ-02
Αρχικό κείμενο σελ 82: “Δεν επιτρέπονται υλοτομίες και γενικά δασικές εργασίες κατά την αναπαραγωγική περίοδο των πουλιών (Μάρτιος–Ιούλιος). Ο προγραμματισμός των εργασιών οφείλει να γίνεται με τρόπο ώστε να αποφεύγεται η υλοποίησή τους εντός του παραπάνω διαστήματος. “
Ο προγραμματισμός των εργασιών στο δάσος είναι εξαιρετικά δυσχερής καθώς θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και κλιματικές παράμετροι. Η υψομετρία της περιοχής μελέτης σε συνδυασμό με τις αυξημένες θερμοκρασίες που παρατηρούνται λόγω τις κλιματικής κρίσης καθιστούν καθιστούν αδύνατη την εκτέλεση των εργασιών κατά τους χειμερινούς μήνες στις ορεινές λεκάνες απορροής. Παρόλο που οι χειμερινές υλοτομίες είναι θεωρητικά επιθυμητές, στην πράξη είναι αδύνατο να εκτελεστούν στην περιοχή μελέτης διότι τα δασικά εδάφη δεν καλύπτονται από χιόνι τους χειμερινούς μήνες και δεν βρίσκονται σε παγωμένη άλλα σε ύφυγρη κατάσταση. Εκτέλεση υλοτομιών κατά τους χειμερινούς μήνες εκθέτει τα δασικά εδάφη σε σοβαρό κίνδυνο διάβρωσης, εμπεριέχει κινδύνους για τους εργαζομένους, και προκαλεί ζημιές και φαινόμενα διάβρωσης στους δασικούς δρόμους.
Ειδικότερα δεν εκτελούνται υλοτομίες κατά την περίοδο από τον Νοέμβριο και μέχρι τον Μάρτιο, και εφόσον απαγορευθεί η διενέργεια τους από τον Μάρτιο μέχρι τον Ιούλιο θα πρέπει αυτές να εκτελούνται στο χρονικό διάστημα Αυγουστου-Οκτωβρίου. Ο γενικευμένος περιορισμός του χρονικού διαστήματος εκτέλεσης των υλοτομιών καθως οι ζώνες ΖΠΦ-01, ΖΠΦ-02 περικλείουν μεγάλες εκτάσεις παραγωγικών δασων, θα προκαλέσει εκτός των προβλημάτων στον σχεδιασμό της παραγωγής, και περιβαλλοντικά πιέσεις-όχλησης της πανίδας καθώς θα εκτελούνται ταυτόχρονα και εντατικά εργασίες στο σύνολο των εκτάσεων.
Εκτιμάται ότι είναι απαραίτητο να υπάρξει λεπτομερέστερος προσδιορισμός του χρονικού αυτού διαστήματος κατά περιοχή-δασικό σύμπλεγμα που θα προκύπτει ύστερα από συνεργασία του ΟΦΥΠΕΚΑ με την Δασική Υπηρεσία και την συνδρομή εξειδικευμένων επιστημόνων.
Εναλλακτικά προτείνεται να εξεταστεί ο περιορισμός της γενικευμένης ισχύος του μέτρου στίς ΖΠΦ-01.
Πρόταση αλλαγής: Ο χρονικός προγραμματισμός των υλοτομικών εργασιών θα γίνεται ανα συστάδα-δασικό σύμπλεγμα λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές συνθήκες, με σκοπό την αποφυγή όχλησης στα είδη ενδιαφέροντος της πανίδας κατά την περίοδο φωλεοποίησης. Είναι επιθυμητό σε κάθε περίπτωση να αποφεύγεται η εκτέλεση υλοτομικών εργασιών κατά το διάστημα Μαρτίου -Ιουλίου ωστόσο ο ακριβής προγραμματισμός θα καθορισθεί από ειδικό σχέδιο προγραμματισμού εργασιών που θα συντάσσεται ανα πενταετία ύστερα από συνεργασία του ΟΦΥΠΕΚΑ με την Δασική Υπηρεσία και την συνδρομή εξειδικευμένων επιστημόνων.
ΖΠΦ-03
Αρχικό κείμενο σελ. 83 : “Υλοτομίες επιτρέπονται μόνο σε περιπτώσεις όπου υφίσταται τεκμηριωμένη απειλή για τη συνολική υγεία του δάσους (π.χ. προσβολές εντόμων, εκτεταμένες ξηράνσεις) ή τεκμηριώνεται η ανάγκη αντιπυρικής θωράκισης του οικοσυστήματος και των παρακείμενων οικισμών. “
Με το μετρο αυτό απαγορεύεται ουσιαστικά ή άσκηση δασικής διαχείρισης μέσα από διαχειριστικές μελέτες σε όλη την έκταση της ΖΠΦ-03. Στην ΖΠΦ -03 όπως διαπιστώθηκε κατά τον έλεγχο περιλαμβάνονται συλλήβδην δάση και δασικές εκτάσεις κατά κύριο λόγο εκτός δασικής διαχείρισης σήμερα. Οι λόγοι για τους οποίους τα δάση αυτά έχουν μέχρι σήμερα εξαιρεθεί από την δασική διαχείριση ποικίλλουν (ιστορικοί, ιδιοκτησιακοί, κλπ) και δεν σχετίζονται με την ανάγκη απόλυτης προστασίας των εκτάσεων αυτών. Επίλυση συγκεκριμένων προβλημάτων, θα καταστήσει δυνατή την άσκηση δασικής διαχείρισης στο μέλλον.
Περαιτέρω θα πρέπει να τονιστεί ότι καθώς η εξέλιξη της βλάστησης είναι δυναμική ακόμα και σε περιπτώσεις που η κατάσταση της δασικής βλάστησης και οι κοινωνικές ανάγκες σήμερα δεν επιτρέπουν την άσκηση ενεργούς δασικής διαχείρισης, αυτή δεν πρέπει εκ προιοιμίου να αποκλειστεί στο διηνεκές εκτός και αν πολυ συγκεκριμένοι λόγοι που σχετίζονται με το προστατευταίο αντικείμενο της Ε.Π.Μ. επιβάλουν την απαγόρευση της.
Πρόταση αλλαγής: Να ενοποιηθούν οι παράγραφοι που αφορούν την δασική διαχείριση με τα προβλεπόμενα για τις ζώνες ΖΠΦ 01-02.
Σελ 110 Μέτρο 28. Παρακολούθηση πληθυσμιακής κατάστασης, των τάσεων και της έκτασης κατανομής του του Βαλκανικού αγριόγιδου/ Ενδυνάμωση υφιστάμενων και εγκατάσταση νέων υποπληθυσμών . MM12408CG0409
Αρχικό κείμενο σελ. 110 : “Το μέτρο αφορά σε δύο δράσεις: Α. Στην παρακολούθηση του πληθυσμιακού μεγέθους και των δημογραφικών χαρακτηριστικών του υποπληθυσμού του αγριόγιδου στον Βαρνούντα με επιτόπιες καταγραφές από έμπειρους παρατηρητές.”
Πρόταση αλλαγής: Το μέτρο αφορά σε δύο δράσεις: Α. Στην παρακολούθηση του πληθυσμιακού μεγέθους και των δημογραφικών χαρακτηριστικών του υποπληθυσμού του αγριόγιδου στην περιοχή μελέτης με επιτόπιες καταγραφές από έμπειρους παρατηρητές.”
Σελ 131 Μέτρο 35. Διατήρηση αδιατάρακτων περιοχών χαμηλής όχλησης στο Βέρμιο και στο Ορεινό Τόξο Αριδαίας. MM1210112409CE0701 
Όπως αναφέρθηκε νωρίτερα στην περιοχή υφίστανται σημαντικές εκτάσεις που ανήκουν στις περιοχές Ανευ δρόμων Π.Α.Δ. με βαση τα κριτήρια καθορισμού τους μέγεθος μεγαλύτερο από 1 km2 και απόσταση από οδικό δίκτυο >1km, ιδίως στην περιοχή του όρους Πάικου και στις δυτικές-νότιοδυτικές υπώρειες αυτού. Επιπλέον υφίσταται η δυνατότητα σημαντικής αύξησης του μεγέθους αυτών (της τάξης των 25km2 ) εφόσον αποφασιστεί η διακοπή της κυκλοφορίας σε μεμονωμένους δευτερεύουσας σημασίας δασικούς δρόμους που έχουν επισημανθεί. Η επιλογή αυτή στην συγκεκριμένη περιοχή σε συνδυασμό με την επέκταση των ορίων του υφιστάμενου καταφυγίου Αγριας Ζωής Κρώμνης, και τις ελάχιστες πιέσεις εκτατικής κτηνοτροφίας, θα δημιουργήσει εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες για την δοκιμαστική εισαγωγή του αγριόγιδου (Rupicarpa-Rupicarpa). 
Προϋπόθεση για την επιτυχή εφαρμογή του μέτρου γενικότερα στην περιοχή μελέτης ωστόσο είναι η σύνταξη και εφαρμογή σχεδίων διαχείρισης της κυκλοφορίας στο δασικό οδικό δίκτυο.
Αρχικό κείμενο: Το μέτρο αφορά σε φυσικές ή ημιφυσικές περιοχές άνευ δρόμων, που είναι ιδιαίτερα σημαντικές για τη διατήρηση των μεγάλων θηλαστικών, και περιλαμβάνει: 
1. Χαρτογράφηση των περιοχών άνευ δρόμων (ΠΑΔ) με ελάχιστη έ-
κταση το 1 τετ. χλμ. και θεσμοθέτησή τους. 
..
εως 4..
Πρόταση αλλαγής: προτείνεται η προσθηκη παραγράφου 5. Συνταξη και εφαρμογή σχεδίου διαχείρισης της κυκλοφορίας στο δασικό οδικό δίκτυο της περιοχής μελέτης, το οποίο θα διαμορφωθεί ύστερα από συνεργασία της Δ. Υπηρεσίας με τον ΟΦΥΠΕΚΑ, θα περιλαμβάνει σε κάθε περίπτωση το προσωρινό δασικό οδικό δίκτυο (τρακτεροδρόμους), θα καθορίζει τις περιόδους λειτουργίας, τις σχετικές απαγορεύσεις και τα τεχνικά μέσα εφαρμογής του σχεδίου. 

Σελ. 150 Μέτρο 42. Προδιαγραφές επεμβάσεων συντήρησης, βελτίωσης και επέκτασης του νομίμως υφιστάμενου οδικού δικτύου.MM1210112409CE0103 
Αρχικό κείμενο: Β. Τα έργα συντήρησης, βελτίωσης ή κατασκευής οδών επιτρέπονται μόνο υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις: 
(α) Έχει προηγηθεί εκπόνηση μελέτης δέουσας εκτίμησης επιπτώσεων, σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία για τις περιοχές του δικτύου Natura 2000, και έχει εκδοθεί σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ, ανεξαρτήτως του αν το έργο εμπίπτει στις κατηγορίες που απαιτούν ΑΕΠΟ, ΠΠΔ ή άλλη περιβαλλοντική άδεια.
Πρόταση αλλαγής: Τα έργα συντήρησης οδών να επιτρέπονται ύστερα απο απλή ενημέρωση του ΟΦΥΠΕΚΑ, εφόσον δεν προβλέπονται από τις μελέτες αλλαγές στην χάραξη, και αυτά περιορίζονται στην ζώνη κατάληψης της οδού. (Εκτελούνται μόνο στο κατάστρωμα και τα πράνη). Για την υλοποίηση τους δεν απαιτείται σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ, αλλά παροχή εύλογου χρονικού διαστήματος 5 ημερών για την διατύπωση αντιρρήσεων εφόσον υπάρχουν από την πλευρά του.
Η πρόταση αποσκοπεί στον περιορισμό της άσκοπης γραφειοκρατίας και την αποφυγή πρόκλησης καθυστερήσεων στην υλοποίηση επειγουσών σε πολλές περιπτώσεις επεμβάσεων για την αποκατάσταση της κυκλοφορίας, και την αποτροπή κινδύνων για την ασφάλεια των χρηστών.(πχ σήμανσεις ασφαλείας-στηθαία, διαγραμμίσεις, αποκατάσταση φθορών οδοστρωμάτων, άρση καταπτώσεων, στερέωση πρανών κλπ) .
Αρχικό κείμενο:Εργασίες συντήρησης δασικού και αγροτικού οδικού δικτύου ειδικά Βάσει των πρότυπων προδιαγραφών και της παγιωμένης ως ορθής πρακτικής, οι εργασίες συντήρησης των χωματόδρομων του αγροτικού και του δασικού δικτύου, με σκοπό τη βελτίωση της βατότητάς τους, περιλαμβάνουν τα εξής βήματα:….
Παρατήρηση: Το δασικό και το αγροτικό δίκτυο διαφοροποιούνται σημαντικά τόσο σε ότι αφορά τις προδιαγραφές όσο και ότι αφορά τους χρήστες, τις συνθήκες χρήσης αλλά και τις υπεύθυνες για την κατασκευή και συντήρηση Υπηρεσίες. Συνεπώς είναι απολύτως απαραίτητη η διάκριση ανάμεσα στις δύο κατηγορίες και η αποφυγή της γενίκευσης υπό τον αδόκιμο όρο “Χωματόδρομοι”. Ενδεικτικά σας γνωρίζουμε ότι οι αναφερόμενες-προτεινόμενες πρακτικές συνιστούν πάγιες πρακτικές της Δασικής Υπηρεσίας αναφορικά με την συντήρηση του δασικού οδικού δικτύου. Κατά συνέπεια η αναφορά των “βασικών βημάτων” αν και απαραίτητη κρίνεται ως ανεπαρκής για την εφαρμογή τους σε προστατευόμενες δασικές εκτάσεις, που θα πρέπει να χαρακτηρίζονται από ακόμα υψηλότερο επίπεδο προσοχής και τεχνικής εκτέλεσης εργασιών.
Πρόταση : Διάκριση και διαφοροποίηση-προσθήκη κειμένου για την δασικούς δρόμους που να περιλαμβάνει τις εργασίες συντήρησης με βάση τις ισχύουσες κάθε φορά προδιαγραφές της δασικής νομοθεσίας (ΥΠΕΝ), και επιπλεόν:
1) Την πρόβλεψη για την σύνταξη σχεδίου διαχείρισης της κυκλοφορίας στους δασικούς δρόμους της περιοχής μελέτης, το οποίο θα διαμορφωθεί ύστερα από συνεργασία της Δ. Υπηρεσίας με τον ΟΦΥΠΕΚΑ και θα περιλαμβάνει σε κάθε περίπτωση το προσωρινό δασικό οδικό δίκτυο (τρακτεροδρόμους), θα καθορίζει τις περιόδους λειτουργίας, τις σχετικές απαγορεύσεις και τα τεχνικά μέσα εφαρμογής του σχεδίου. 
Για την υλοποίηση του μέτρου είναι επιπλέον απαραίτητος σε πρώτο στάδιο ο διαχωρισμός του δικτύου με βάση τις επικρατούσες χρήσεις ανάμεσα σε αγροτικό και δασικό που θα πρέπει επίσης να περιληφθεί στο σχέδιο Π.Δ. προκειμένου να έχουν νομική βάση οι περαιτέρω ενέργειες των Υπηρεσιών. 
2) Πέρα από τις ισχύουσες προδιαγραφές της Δ .Οδοποιίας και τις αναφερόμενες πρακτικές (“βασικών βημάτων”) για την ικανοποίηση των αυξημένων αναγκών προστασίας των εδαφών στην περιοχή μελέτης θα πρέπει να προβλέπονται επιπλέον:
- Η δυνατότητα κατασκευής μικρών τεχνικών έργων (πλακοσκεπείς οχετοί διατομής έως 4m2 σωληνωτοί οχετοί διαμέτρου έως 1μ. και ιρλανδικές διαβάσεις διαστάσεων έως 10X5m, τοίχοι αντιστήριξης από συρματοκιβώτια έως 10μ. μηκος και 3μ ύψους.) σε δρόμους Γ’ κατηγορίας προκειμένου για περιβαλλοντικούς λόγους να είναι δυνατή η παροχέτευση των υδατορεμμάτων χωρίς αλλαγές της δίαιτας τους.
- Τα μικρά τεχνικά έργα να περιλαμβάνονται και στα έργα συντήρησης καθώς αποσκοπούν στον περιορισμό των δαπανών συντήρησης αλλά και στην προστασία των υδατορεμμάτων από προκαλούμενη ρύπανση διερχομένων οχημάτων στα σημεία διάβασης και αποτροπή αλλαγών στην δίαιτα. Κατασκευάζονται για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος. Συνεπώς δεν πρέπει να απαιτείται για αυτά σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ εφόσον δεν προκαλείται αλλαγή της χάραξης της οδού.
- Όλα τα έργα πρέπει να είναι ενσωματωμένα στο φυσικό περιβάλλον με πρόβλεψη σχετικών μέτρων, χωρίς περιορισμούς στα χρησιμοποιούμενα υλικά που ενδέχεται να περιορίζουν την αποτελεσματικότητα των έργων.
- Σε ότι αφορά τους τρακτεροδρόμους θα πρέπει να προβλεφθεί-συμπεριληφθεί στα πρωτόκολλα εγκατάστασης και τελικής επιθεώρησης (μετά την ολοκλήρωση των εργασιών υλοτομίας), υλοτομιών πάσης φύσεως, να περιλαμβάνονται οι : α) απαγόρευση της κυκλοφορίας βαρέων μηχανημάτων εκτός των τρακτεροδρόμων, β) υποχρέωση αποκατάστασης των καταστρωμάτων. γ) η λήψη μέτρων αποτροπής των διαβρώσεων. δ) Η λήψη μέτρων αποκλεισμού-απαγόρευσης της κυκλοφορίας (κλείσιμο τρακτεροδρόμων).
5 Απριλίου 2026 στις 14:13 #13265
ΙΩΆΝΝΗΣ ΙΩΆΝΝΟΥ
Συμφωνώ απόλυτα με τις θέσεις που διατυπώνει η Κυνηγετική Ομοσπονδία Μακεδονίας Θράκης στη διαβούλευση!

Λαμβάνοντας υπόψιν τα παραπάνω και την επιστημονική τεκμηρίωση της Κυνηγετικής Ομοσπονδίας Μακεδονίας Θράκης, εκφράζω την πλήρη αντίθεσή μου στις νέες απαγορεύσεις θήρας που προτείνονται αυθαίρετα από την ΕΠΜ 3β (τμήματα 1 και 2.), οι οποίες ανέρχονται συνολικά σε περισσότερα από 530.000 στρ. και στους περιορισμούς που προτείνονται για 1.450.000 στρ. στο Ορεινό τόξο Αριδαίας που στην ουσία συνιστούν επίσης, πρόταση για πλήρη απαγόρευση θήρας.
Σε ότι αφορά στη Δυτική Μακεδονία, δηλώνουμε αντίθετοι στις προτεινόμενες αυθαίρετα νέες απαγορεύσεις θήρας στο Βέρμιο (154.000 στρ. νέων απαγορεύσεων) στις Κορυφές του Γράμμου (80.000 στρ. νέων απαγορεύσεων), στο όρος Βέρνον (12.000 στρ. νέων απαγορεύσεων), και στην πρόταση για νέες απαγορεύσεις θήρας για τεράστιες εκτάσεις στο ορεινό τόξο Αριδαίας, από το Όρος Βόρας, ως το όρος Πάϊκο
5 Απριλίου 2026 στις 14:11 #13257
Γεώργιος Παρθενόπουλος
Θέμα: Συλλογικές παρατηρήσεις κατοίκων και μετόχων επί της προτεινόμενης απαγόρευσης μικρών υδροηλεκτρικών έργων στην περιοχή Παναγίτσας Έδεσσας (Λεκάνη Βεγορίτιδας)

Εκ μέρους της εταιρείας «Ενεργειακή – Τουριστική Παναγίτσας Α.Ε.», η οποία εδρεύει στον ορεινό οικισμό Παναγίτσας Έδεσσας, Περιφερειακής Ενότητας Πέλλας, και διαχειρίζεται τα υφιστάμενα μικρά υδροηλεκτρικά έργα της περιοχής, εκπροσωπώντας τόσο τους μετόχους όσο και τους κατοίκους του οικισμού που συμμετέχουν σε αυτήν, υποβάλλουμε τις ακόλουθες παρατηρήσεις στο πλαίσιο της δημόσιας διαβούλευσης:

Τα μικρά υδροηλεκτρικά έργα που λειτουργούν στην περιοχή από το έτος 2000 δεν αποτελούν μεμονωμένες ενεργειακές εγκαταστάσεις, αλλά αναπόσπαστο τμήμα του τοπικού συστήματος διαχείρισης υδάτων και άρδευσης. Τα έργα αυτά είναι εγκατεστημένα ανάντη τεχνητών αρδευτικών λιμνών, οι οποίες χρησιμοποιούνται για τη συλλογή και αποθήκευση υδάτων κατά τη χειμερινή περίοδο και την αξιοποίησή τους για άρδευση κατά τους θερινούς μήνες.

Μέσω του συστήματος αυτού εξυπηρετείται η άρδευση περίπου 5.000 στρεμμάτων γεωργικής γης, τα οποία αποτελούν τη βασική παραγωγική δραστηριότητα της περιοχής. Η λειτουργία του συνδέεται άμεσα με τη βιωσιμότητα της τοπικής κοινωνίας, η οποία αριθμεί 560 κατοίκους, εκ των οποίων οι 245 συμμετέχουν ενεργά ως μέτοχοι στο εταιρικό σχήμα που διαχειρίζεται τα έργα. Το στοιχείο αυτό αποτυπώνει τον έντονα συλλογικό χαρακτήρα της δραστηριότητας και τη βαθιά ενσωμάτωσή της στην τοπική οικονομία και κοινωνία.

Η προτεινόμενη καθολική απαγόρευση εγκατάστασης και ιδίως αντικατάστασης υφιστάμενων έργων δεν λαμβάνει υπόψη την παραπάνω πραγματικότητα. Αντιθέτως, ενδέχεται να οδηγήσει σε αδυναμία συντήρησης και εκσυγχρονισμού κρίσιμων υποδομών, με αποτέλεσμα τη σταδιακή υποβάθμιση της λειτουργίας τους και άμεσες επιπτώσεις στην άρδευση, την αγροτική παραγωγή και τη διατήρηση του πληθυσμού στην περιοχή.

Επιπλέον, από το περιεχόμενο της μελέτης δεν προκύπτει ότι έχει αξιολογηθεί επαρκώς:
- η λειτουργική σύνδεση των έργων με το αρδευτικό σύστημα,
- η σημασία τους για τη διαχείριση των υδάτων σε επίπεδο λεκάνης απορροής,
- καθώς και οι κοινωνικοοικονομικές συνέπειες των προτεινόμενων περιορισμών.
Με βάση τα ανωτέρω, ζητούμε:
- την εξαίρεση των υφιστάμενων μικρών υδροηλεκτρικών έργων που συνδέονται λειτουργικά με αρδευτικά συστήματα από την προτεινόμενη απαγόρευση,
 - τη δυνατότητα αντικατάστασης και εκσυγχρονισμού τους με σύγχρονες τεχνολογίες μειωμένων περιβαλλοντικών επιπτώσεων
 - και την υιοθέτηση διαδικασίας αξιολόγησης κατά περίπτωση, με τεκμηριωμένα περιβαλλοντικά και κοινωνικοοικονομικά κριτήρια.
Ολοκληρώνοντας δε θα μπορούσαμε να αναφερθούμε στην σημασία των Μικρών Υδροηλεκτρικών Συστημάτων (ΜΥΗΣ) είναι πολυδιάστατη, καθώς συνδυάζουν την παραγωγή καθαρής ενέργειας με την τοπική ανάπτυξη, ειδικά σε ορεινές περιοχές όπως το Βέρμιο και η Αριδαία.

Στο πλαίσιο των παρατηρήσεων/ενστάσεων μας για την ΕΠΜ 3β, θα πρέπει να σημειώσουμε τα εξής:
- Πράσινη Ενέργεια: Αποτελούν ανανεώσιμη και ανεξάντλητη πηγή ενέργειας που δεν εκπέμπει αέρια του θερμοκηπίου, συμβάλλοντας άμεσα στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής.
- Χαμηλό Αποτύπωμα: Σε αντίθεση με τα μεγάλα υδροηλεκτρικά, οι ΜΥΗΣ δεν απαιτούν τεράστια φράγματα ή δεξαμενές, διατηρώντας σε μεγάλο βαθμό τη φυσική ροή και το οικοσύστημα.
- Ορθολογική Διαχείριση Υδάτων: Βοηθούν στην αξιοποίηση του υδάτινου δυναμικού χωρίς να κάνουν κατάχρηση του νερού καταναλώνουν το νερό, καθώς αυτό επιστρέφει χρησιμοποιείται στην περίπτωση μας στην άρδευση σημαντικής περιοχής καλλιεργούμενων εκτάσεων, ενώ την περίοδο μη άρδευσης επιστρέφεται στα ρέματα της περιοχής
- Στήριξη Ορεινών και Απομακρυσμένων Περιοχών: Ενισχύουν την ενεργειακή αυτονομία και την αποκέντρωση του συστήματος, παρέχοντας σταθερή ισχύ σε δυσπρόσιτες περιοχές.
- Οικονομικά Οφέλη: Προσφέρουν ανταποδοτικά οφέλη στις τοπικές κοινότητες (π.χ. μέσω του ειδικού τέλους ΑΠΕ) και ενισχύουν το εισόδημα των επαγγελματιών που βιοπορίζονται από αυτά.
Επιπλέον, είναι σε άμεση συνάφεια με τις επισημάνσεις της ΕΠΜ 3β η οποία προωθεί την άρδευση των αγροτεμαχίων μέσω λιμνίων .

Δηλώνουμε ότι η τοπική κοινωνία της Παναγίτσας στηρίζει την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και των περιοχών Natura 2000, θεωρούμε όμως ότι αυτή πρέπει να συνδυάζεται με τη διασφάλιση της βιώσιμης διαχείρισης των υδάτων και της συνέχειας της τοπικής παραγωγικής δραστηριότητας.»
Με τιμή,
Γεώργιος Παρθενόπουλος Διευθύνων Σύμβουλος «Ενεργειακής – Τουριστικής Παναγίτσας Α.Ε.»

5 Απριλίου 2026 στις 13:57 #13338
ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΜΙΚΡΩΝ ΥΔΡΟΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ
Σχόλια επί της ΕΠΜ με τίτλο “Μελέτη 3 Εκπόνηση ΕΠΜ και ΣΔ για τις περιοχές NATURA 2000 Δυτικής Μακεδονίας (μέρους: Περιφερειακές Ενότητες Κοζάνης, Καστοριάς, Φλώρινας, Γρεβενών) και Κεντρικής Μακεδονίας (μέρους: Περιφερειακές Ενότητες Πέλλας, Ημαθίας, Πιερίας)” .

Είναι πράγματι αξιοσημείωτο και το συναντάμε για πρώτη φορά σε τέτοιο βαθμό το γεγονός, πως μια ΕΠΜ, που είναι εξόχως σημαντική για την προστασία του περιβάλλοντος της περιοχής για την ρύθμιση των ανθρωπογενών δραστηριοτήτων στις περιοχές ΝΑTURA που εξετάζει, μπορεί να μετατραπεί σε ένα δογματικό κείμενο που χαρακτηρίζεται από προσωπικές-ακραίες- απόψεις και θεωρίες των υπευθύνων σύνταξής τους, το οποίο αποδομεί πλήρως την παγκοσμίως αποδεκτή αποδοχή ότι οι ΑΠΕ είναι η μόνη λύση για την κλιματική κρίση που βιώνει ο πλανήτης, κάνοντας κυριολεκτικά το άσπρο μαύρο και παρουσιάζοντας την «λύση» ως «πρόβλημα».

Προκαλείται δε οδυνηρή έκπληξη και απορία, να γίνεται ανάλωση δημόσιων πόρων για την παραγωγή της συγκεκριμένης ΕΠΜ που στρέφεται κατά των ΑΠΕ, από το Υπουργείο που είναι υπεύθυνο για την προστασία του Περιβάλλοντος, το ίδιο Υπουργείο που είναι αρμόδιο για την προώθησή τους.

Από το γενικότερο περιεχόμενο της ΕΠΜ είναι καταφανές το εχθρικό και τιμωρητικό πνεύμα της έναντί των ΑΠΕ (θα της ταίριαζε περισσότερο ο τίτλος «ΕΠΜ και ΣΔ για τον διωγμό των ΑΠΕ στις περιοχές…..»), και οποιαδήποτε αντικειμενική κρίση και σχόλιο στα περιεχόμενά της θα έπρεπε να παρέλκει, εντούτοις για τις ανάγκες της διαβούλευσης θα αναφέρουμε ενδεικτικά κάποια σημεία που τεκμηριώνουν ότι, πέραν από αντιεπιστημονική είναι υποκειμενική, δογματική και απλά ασύμβατη με τις επιταγές της πολιτείας και της ανάγκες της σύγχρονης εποχής.

Η συγκεκριμένη ΕΜΠ:
1. Θεωρεί ότι η εγκατάσταση ΑΠΕ ενισχύει παρά αμβλύνει την κλιματική κρίση (Κεφ. 5, σελ. 139).
2. Αποθεώνει τις “καθαρές” μονάδες ηλεκτροπαραγωγής από λιγνίτη της ευρύτερης περιοχής (Κεφ. 2, παρ. 2.3.1.7)
3. Ζητά να μην επιτρέπεται η αντικατάσταση ή αναβάθμιση υφιστάμενων φωτοβολταϊκών σταθμών παραγωγής ενέργειας P > 1 MW, αιολικών σταθμών και μικρών υδροηλεκτρικών έργων στα όρια της περιοχής μελέτης (Κεφ. 4, σελ. 9-10).
4. Ζητά να αποκλειστούν οριζόντια και συνολικά οι ΑΠΕ από τις περιοχές Natura2000 που πραγματεύεται.
5. Ζητά να αποκλειστούν οριζόντια και συνολικά οι ΑΠΕ από τεράστιες εκτάσεις εκτός των περιοχές Natura
6. Όλα αυτά ήταν αναμενόμενα αφού η μελετητική ομάδα θεωρεί ότι η αύξηση των συγκεντρώσεων του CO2 στην ατμόσφαιρα δεν είναι η αιτία της όποιας αλλαγής του κλίματος, αλλά σύμπτωμα, αντιστρέφοντας την επιστημονική πραγματικότητα.
Τέτοιου είδους ΕΠΜ, που υπηρετούν την προώθηση στρεβλών επιστημονικών απόψεων, δεν θα πρέπει να γίνουν αποδεκτές από το Υπουργείο, το οποίο δεν πρέπει να τις κατοχυρώσει ευλογώντας της μέσω του ΕΧΠ-ΑΠΕ, αποδεχόμενο την επιστημονική στρέβλωση ως επίσημο λόγο του κράτους.

Πιο αναλυτικά:

Α. Αποθέωση λιγνίτη και γενική εναντίωση στις ΑΠΕ

Προκαλεί ιδιαίτερα αρνητική έκπληξη ο θετικός τρόπος που αντιμετωπίζονται οι λιγνιτικοί σταθμοί παραγωγής ενέργειας και ο αρνητικός τρόπος που αντιμετωπίζονται συλλήβδην όλες οι μορφές ΑΠΕ. Παρατίθεται όλο το σχετικό χωρίο της ΕΠΜ (Κεφάλαιο 2, παρ. 2.3.1.7 Υποδομές ενέργειας) για να καταστεί σαφές το μέγεθος της διαστρέβλωσης της πραγματικότητας:

«Στη δυτική άκρη της περιοχής άμεσης επιρροής, και μάλιστα μέσα στην GR1240008 – Όρος Βόρας, λειτουργεί ο Ατμοηλεκτρικός Σταθμός (ΑΗΣ) παραγωγής ενέργειας Μελίτης και το ομώνυμο Κέντρο Υπερυψηλής Τάσης (ΚΥΤ). Ο ΑΗΣ Μελίτης τέθηκε σε λειτουργία το 2003 και έκτοτε λειτουργεί ασυνεχώς, παρόλο που είναι μια από τις πλέον σύγχρονες και λιγότερο ρυπογόνες μονάδες. Στην περιοχή άμεσης επιρροής, στη ΔΕ Αγ. Παρασκευής, λειτουργεί ο επίσης μη ρυπογόνος υπερσύγχρονος ΑΗΣ Πτολεμαΐδα 5, ενώ στην ευρύτερη περιοχή μελέτης υφίσταται ακόμα σε λειτουργία ο ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου 5, που εδώ και κάποια χρόνια έχει μετατραπεί σε “καθαρή” μονάδα παραγωγής. Οι τρεις αυτοί ΑΗΣ έχουν πλέον μια ολοένα φθίνουσα συμμετοχή στην τροφοδοσία της χώρας μας με ηλεκτρική ενέργεια, σύμφωνα με τα προβλεπόμενα στην πολιτική της πλήρους απολιγνιτοποίησης του ηλεκτρικού ενεργειακού μίγματος το αργότερο μέχρι το 2028.

Τόσο μέσα στην περιοχή μελέτης (τόπους NATURA 2000), όσο και έξω από αυτήν λειτουργεί ήδη ένας σημαντικός αριθμός έργων “Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας” (ΑΠΕ). Το τελευταίο διάστημα εντείνονται οι πιέσεις για την εγκατάσταση ΑΠΕ διαφόρων μορφών στην περιοχή μελέτης και στον ευρύτερο χώρο γύρω από αυτήν. Πρόκειται για σχέδια που αφορούν κυρίως στην αδειοδότηση από την ΡΑΑΕΥ ενός ιδιαίτερα μεγάλου αριθμού νέων εγκαταστάσεων αιολικών σταθμών στις αδιατάρακτες μέχρι σήμερα κορυφογραμμές, φωτοβολταϊκών σταθμών στους κάμπους και στις ημιορεινές και ορεινές πλαγιές, καθώς και υδροηλεκτρικών σταθμών στα ποτάμια και τους χειμάρρους. Τα σχέδια αυτά, εφόσον υλοποιηθούν, θα οδηγήσουν στην κάλυψη ενός αξιοσημείωτου ποσοστού των εκτάσεων της περιοχής μελέτης, της περιοχής επιρροής της και της ευρύτερης περιοχής από τεχνητές επιφάνειες».

Είναι αδιανόητο να γράφονται τα παραπάνω σε μια ΕΠΜ εν έτει 2026 όταν:
- όλοι βιώνουμε ήδη τις συνέπειες τις κλιματικής κρίσης που είναι επιστημονικά αποδεδειγμένο ότι οφείλεται στην καύση ορυκτών καυσίμων και να υπάρχουν επιστήμονες που αναφέρουν τις λιγνιτικές μονάδες ως «καθαρές» μονάδες παραγωγής ενέργειας
- η Ελληνική Κυβέρνηση έχει ξεκινήσει από το 2019 ένα πρόγραμμα απολιγνιτοποίησης της χώρας και οι μελετητές της ΕΠΜ προτείνουν τη συνέχιση λειτουργίας τους!
- έχουν ήδη εκχερσωθεί τεράστιες εκτάσεις στα λιγνιτωρυχεία, τις οποίες αποσιωπούν οι μελετητές και ασχολούνται μόνο με τις «τεχνητές επιφάνειες» που δημιουργούν τα έργα ΑΠΕ.
- Η ελληνική Κυβέρνηση υποστηρίζει συνεχώς την ανάπτυξη των ΑΠΕ. (Πρωθυπουργός: «Έχουμε βάλει τεράστιο στοίχημα σε ότι αφορά τις ΑΠΕ. Έχουμε άφθονο ήλιο, άνεμο και νερό. Η Ελλάδα είναι πρωταγωνίστρια ήδη στις ΑΠΕ»).
Αντίθετα, με βάση την προσωπική θεωρία – δήθεν επιστήμη του μελετητή διατυπώνεται μέσα στην ΕΠΜ (Κεφ. 5, σελ. 139):
- «Με κριτήριο ότι η φύση είναι ο πιο κρίσιμος παράγοντας που διαμορφώνει το κλίμα, η διατήρηση και αποκατάστασή της πρέπει να είναι η μέγιστη προτεραιότητα της περιβαλλοντικής στρατηγικής της χώρας μας. Στο πλαίσιο αυτό άλλωστε εντάσσεται και το έργο των ΕΠΜ, μέρος του οποίου είναι και η ΕΠΜ για τις προστατευόμενες περιοχές του Βερμίου και της Αριδαίας. Η εγκατάσταση των ΑΠΕ, έτσι όπως γίνεται σήμερα, μέσα στις επιλεγμένες από τη χώρα μας ως τις πλέον σημαντικές και αντιπροσωπευτικές της μοναδικής φύσης της, τείνει τελικά, αλλοιώνοντάς την, να ενισχύει παρά να αμβλύνει την κλιματική κρίση».
Σύμφωνα με τον παραπάνω ισχυρισμό, το συνολικό ανθρώπινο αποτύπωμα στη φύση αφορά τις ΑΠΕ και πρέπει να μηδενιστεί παραβλέποντας τις λοιπές ανθρώπινες δραστηριότητες που όμως κι αυτές (σύμφωνα με τον μελετητή) θα πρέπει να μηδενιστούν και άρα η ανθρωπότητα θα πρέπει να ζήσει χωρίς να αλληλοεπιδρά και να επηρεάζει το φυσικό περιβάλλον (??).

Β. Μη δυνατότητα εκσυγχρονισμού ή ανανέωσης λειτουργίας υφιστάμενων έργων ΑΠΕ

Κεφάλαιο 4 ΕΠΜ, σελ. 9-10

«Σε ό,τι αφορά στις υφιστάμενες δραστηριότητες, σημειώνεται ότι η χρήση, συντήρηση, επισκευή, βελτίωση και αποκατάσταση των νομίμως υφιστάμενων εγκαταστάσεων και δραστηριοτήτων εξακολουθεί να επιτρέπεται, ανεξάρτητα αν οι αντίστοιχες ειδικές χρήσεις γης περιλαμβάνονται στις προβλεπόμενες από τον ν. 4685/2020 χρήσεις για την εκάστοτε ζώνη. Ως υφιστάμενες δραστηριότητες θεωρούνται ιδίως όσες διαθέτουν νομίμως εκδοθείσα περιβαλλοντική άδεια, άδεια εγκατάστασης, άδεια λειτουργίας ή άδεια οικοδομής.

Όμως η ανωτέρω γενική διατύπωση που αφορά όλα τα έργα, αμέσως μετά αναιρείται μόνο για τα έργα ΑΠΕ (!):

«Στο πλαίσιο της παρούσας μελέτης, προτείνεται να μην επιτρέπεται η αντικατάσταση ή αναβάθμιση υφιστάμενων φωτοβολταϊκών σταθμών παραγωγής ενέργειας P > 1 MW, αιολικών σταθμών και μικρών υδροηλεκτρικών έργων εντός των ορίων των τόπων Natura 2000, τα οποία συμπίπτουν με τα όρια της περιοχής μελέτης. Τυχόν εγκαταστάσεις αυτού του είδους, οι οποίες σύμφωνα με την αναλυτική τεκμηρίωση των σχετικών κεφαλαίων της παρούσας ΕΠΜ, δεν θα έπρεπε να έχουν χωροθετηθεί στην περιοχή μελέτης εξαρχής, προτείνεται να αποξηλώνονται και να απομακρύνονται οριστικά μετά την ολοκλήρωση του κύκλου της ζωής τους, ώστε να είναι δυνατή η αποκατάσταση των οικοσυστημάτων στους χώρους κατάληψής τους».

Εύλογα απορεί κάποιος με το μέτρο της βαρύτητας των επιπτώσεων των έργων που εφαρμόζει ο μελετητής.

Γ. Πλήρης απαγόρευση έργων ΑΠΕ

Η ΕΠΜ αποκλείει όλες τις μορφές έργων ΑΠΕ και όλων των μεγεθών από τις περιοχές Natura 2000 που πραγματεύεται. Για παράδειγμα η περιοχή Natura 2000 GR1210001 ΕΖΔ «Όρος Βέρμιο» σχεδόν στο σύνολό της προτείνεται να χαρακτηριστεί ως «Ζώνη Προστασίας της Φύσης» όπου δεν επιτρέπεται κανένα έργο ΑΠΕ. Μοναδική εξαίρεση, να επιτρέπεται σε πολύ μικρά τμήματα της περιοχής Natura 2000 που χαρακτηρίζονται ως «Ζώνες Βιώσιμης Διαχείρισης Φυσικών Πόρων» η εγκατάσταση Φ/Β σε στέγες ή αδόμητες επιφάνειες επαγγελματικών χώρων. Τονίζεται ότι δεν δίνεται καμία τεκμηρίωση του πώς προέκυψε αυτή η αυστηρή ζωνοποίηση και δεν γίνεται καμία συσχέτισή της με τα δεδομένα πεδίου που χρησιμοποίησαν οι μελετητές, που ήταν ούτως ή άλλως περιορισμένα και μη επικαιροποιημένα.

Είναι τέτοια η αντίθεση των μελετητών στα έργα ΑΠΕ που στα προτεινόμενα μέτρα διαχείρισης περιλαμβάνονται και το μέτρο «Παρεμβάσεις στη διαδικασία αδειοδότησης έργων ΑΠΕ» με πηγή χρηματοδότησης τον κρατικό προϋπολογισμό.

Πιο συγκεκριμένα στο Κεφ. 5 της ΕΠΜ, στις προτάσεις διαχείρισης περιλαμβάνονται και «Παρεμβάσεις στη διαδικασία αδειοδότησης έργων ΑΠΕ στην ΠΠΒ Βερμίου και στο ΕΠ Ορεινού Τόξου Αριδαίας» όπου αναφέρεται:

«Δεδομένου ότι στις χρήσεις γης της ΕΠΜ δεν προβλέπεται η εγκατάσταση ΑΠΕ στην ΠΠΒ Βερμίου, όσο και στο ΕΠ Ορεινού Τόξου Αριδαίας, η ολοένα και μεγαλύτερη σχεδιαζόμενη και υλοποιούμενη κατάληψη του χώρου από ΑΠΕ στις περιοχές αυτές, καθιστά πλέον επιτακτική την ανάγκη άμεσης αναστολής της διαδικασίας περαιτέρω αδειοδότησης ΑΣΠΗΕ, ΦΒΣΠΗΕ ισχύος >1ΜW, Υδροηλεκτρικών Έργων και Μονάδων Αποθήκευσης.

Το Ειδικό Χωροταξικό Σχέδιο για τις ΑΠΕ, που είναι υπό εκπόνηση, οφείλει να συμπεριλάβει τις προτάσεις χρήσεων γης της ΕΠΜ».

Δ. Επέκταση των απαγορεύσεων και εκτός των περιοχών Natura 2000

Οι μελετητές προχωρούν σε ένα ακόμη πιο τιμωρητικό μέτρο για τις ΑΠΕ: προτείνουν την επέκταση των Ζωνών Προστασίας της Φύσης σε μεγάλες περιοχές εκτός των ορίων των περιοχών Natura 2000. Για παράδειγμα για την ΕΖΔ «Όρος Βέρμιο» προτείνουν την ένταξη στις ΖΠΦ ευρείες εκτάσεις εκτός της περιοχής Natura 2000 με αιτιολόγηση την προστασία του Λαγόγυρου όταν η ΕΠΜ δεν έχει δεδομένα πεδίου που να στηρίζει ένα τέτοιο μέτρο και δεν δίνεται κανένας χάρτης με τις αποικίες του είδους και την πληθυσμιακή του εξάπλωση.

Ε. Η στρεβλή, υποκειμενική επιστημονική άποψη γίνεται λόγος του ΥΠΕΝ

Πρέπει να τονιστεί ότι ο υπεύθυνος σύνταξης της ΕΠΜ διατυπώνει δημόσια μια ιδιότυπη προσωπική θεωρία (https://yparxiakoellada.gr/arthro/i-fysi-einai-afti-pou-diamorfonei-to-klima/):

«Η γνώμη μου είναι ότι η φύση είναι αυτή που διαμορφώνει το κλίμα! Η κλιματική αλλαγή είναι ένα σύμπτωμα της κακοδιαχείρισης των φυσικών οικοσυστημάτων (που δημιουργήθηκαν ώστε να περιλαμβάνουν και μας) κι όχι η αιτία της υποβάθμισής τους και της επακόλουθης μείωσης της βιοποικιλότητας κλπ. Ακολουθεί βεβαίως ένας φαύλος κύκλος, όπου η κλιματική αλλαγή επιδρά στη βιοποικιλότητα κ.ο.κ. Αντίστοιχο σύμπτωμα είναι και η αύξηση των συγκεντρώσεων του CO2 στην ατμόσφαιρα. Δεν είναι η αιτία της όποιας αλλαγής του κλίματος ή κρίσης της ισορροπίας του. Η υπερθέρμανση της γης είναι άλλο ένα σύμπτωμα, είναι ο “πυρετός” της. Και μάλιστα σε μια πολύ ενδιαφέρουσα αντιστοιχία με τον τρόπο που λειτουργεί το σώμα μας, τον πυρετό αυτόν η γη δυσκολεύεται να τον ρίξει γιατί δεν μπορεί να αποβάλλει τη θερμότητά της “ιδρώνοντας” όπως παλιά, έχοντας χάσει περίπου το 50% της βλάστησης που είχε πριν 12.000 χρόνια, με αποτέλεσμα να μη δουλεύει η εξατμισοδιαπνοή, το σύστημα δηλαδή του δροσισμού της»

Αποσυνδέει πλήρως τη συσχέτιση των συγκεντρώσεων CO2 με την καύση ορυκτών καυσίμων!!! Αυτό όταν η επιστημονική κοινότητα έχει αποδείξει εδώ και δεκαετίες τη σχέση αιτίου-αιτιατού μεταξύ καύσης ορυκτών καυσίμων, συγκέντρωσης ατμοσφαιρικού CO2 και υπερθέρμανσης του πλανήτη.

Να αναφέρουμε μόνο το εξής χαρακτηριστικό προς γνώση του μελετητή: ήδη από το 1982 πετρελαϊκός κολοσσός είχε δείξει με τον πιο ξεκάθαρο τρόπο αυτή τη συσχέτιση (https://www.science.org/doi/10.1126/science.abk0063).

Αναμενόμενα λοιπόν ο υπεύθυνος σύνταξης της ΕΠΜ συμμετέχει ενεργά σε διάφορες κινηματικές δράσεις κατά έργων ΑΠΕ σε διάφορες περιοχές της Ελλάδας μεταξύ των οποίων και η περιοχή του Βερμίου που περιλαμβάνεται στην ΕΠΜ! Βλ. ενδεικτικά:

https://xronos-kozanis.gr/syllalitirio-kata-ton-ape-tin-1i-ioynioy-stin-kozani/

https://edromos.gr/oi-epiptoseis-tis-egkatastasis-ape/

https://polygyros.gr/enimerotiki-synantisi-gia-tis-anemogennitries/

https://www.amna.gr/macedonia/article/560341/Ochi-stin-kataskeui-aiolikou-parkou-stin-Aetorachi-Numfaiou-apo-periballontikes-organoseis

ΣΤ. Ιδιαίτερη αναφορά στα περιεχόμενα της ΕΠΜ σχετικά με τα ΜΥΗΕ.

Οι ακραίες θέσεις που διατυπώνονται στην ΕΠΜ, περί απαγόρευσης νέων ΜΥΗΕ αλλά και περί μη αναβάθμισης υφιστάμενων ΜΥΗΕ, θα πρέπει να συνοδεύονται και από την κατάλληλη τεκμηρίωση που να δικαιολογεί τις συγκεκριμένες θέσεις, άλλως πρόκειται μόνο για υποκειμενικές απόψεις.

Συγκεκριμένα θα έπρεπε να εμπεριέχονται στην ΕΠΜ περιβαλλοντικές παρατηρήσεις έρευνας πεδίου στις θέσεις που λειτουργούν ΜΥΗΕ στην περιοχή μελέτης για χρονική περίοδο 15-27 έτη, περίοδο ικανή για να εξαχθούν συμπεράσματα για το αν αλλοιώθηκε το φυσικό περιβάλλον από την λειτουργία των έργων και αν υπάρχει επίπτωση στα προστατευόμενα είδη και σε ποια. Και ο σκοπός των συγκεκριμένων συμπερασμάτων δεν θα έπρεπε να είναι συλλήβδην η «εξολόθρευσή» τους, αλλά προτάσεις και όροι άρσης ή άμβλυνσης των επιπτώσεων που θα ενσωματωθούν στις ανανεώσεις των περιβαλλοντικών όρων των έργων για την συνέχιση της λειτουργίας τους.

Σε οποιοδήποτε εθνικό σχέδιο που αφορά την ενεργειακή μετάβαση αναφέρεται ο ρυθμός ανάπτυξης και τα μεγέθη που πρέπει να επιτευχθούν στην ανάπτυξη των ΑΠΕ έτσι ώστε να επιτευχθεί η ο στόχος που θέτει κάθε κράτος. Βασικός κανόνας σε όλα τα εθνικά σχέδια είναι η διατήρηση και ο εκσυγχρονισμός των υφιστάμενων έργων έτσι ώστε να συνεχίζουν την λειτουργία τους. Αν αφαιρούνται επομένως τα υφιστάμενα έργα από το άθροισμα-στόχο, προκαλείται η ανάγκη αντικατάστασής τους με νέα έργα που θα καλύψουν την ισχύ που αφαιρείται, τα οποία προστίθενται στα νέα έργα που πρέπει να κατασκευαστούν, ένα φαύλος κύκλος δηλαδή. Επομένως η οποιαδήποτε απαγόρευση της αναβάθμισης παλιών έργων δεν πρέπει να γίνεται ελαφρά την καρδία, διότι έχει σημαντικές προσθετικές επιπτώσεις. Η οποιαδήποτε δε επίκληση της λογικής «όχι στην δική μου αυλή» είναι όχι μόνο ανώριμη, υποκειμενική και ανεύθυνη αλλά και επιβλαβής.

Οι θέσεις που διατυπώνονται στην ΕΠΜ, αποτελούν ακραίες θέσεις που αντιβαίνουν ευθέως στην βούληση της πολιτείας τα τελευταία 30 χρόνια, που συνολικά έχει θεσπίσει αυστηρό περιβαλλοντικό πλαίσιο ίδρυσης, χωροθέτησης και λειτουργίας των ΜΥΗΕ ακόμη και σε περιοχές ΝΑTURA λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις εκθέσεις εμπειρογνωμόνων της ΕΕ. Η διάσταση στην αντιμετώπιση των ΜΥΗΕ μεταξύ της ΕΠΜ και της πρόθεσης της Πολιτείας είναι οφθαλμοφανής.

Επίσης:

Στο κεφάλαιο 2.3.2 της μελέτης στο σημείο που αναφέρεται στις «Επιπτώσεις από τα Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα» έχουμε να επισημάνουμε τα εξής:
1. Πρώτα να παρατηρήσουμε ότι οι γενικές κατευθύνσεις των Ομάδων Εμπειρογνωμόνων της ΕΕ αναφέρονται στην μεγάλη εικόνα της αξιοποίησης του μικρουδροηλεκτρικού δυναμικού κατά μέσο όρο στην ΕΕ στην οποία έχει αξιοποιηθεί περί το 80% του αξιοποιήσιμου δυναμικού. Στην χώρα μας που η αξιοποίηση του μικρουδροηλεκτρικού δυναμικού ανέρχεται στο ~15% προφανώς η εξειδίκευση των γενικών κατευθύνσεων πρέπει να έχει σαφή διαφοροποίηση καθόσον, προφανώς, δεν υφίσταται ούτε κατά διάνοια αντίστοιχος βαθμός «κορεσμού».
2. Έχουν ήδη πριν 15 χρόνια θεσπιστεί στη χώρα μας σημαντικοί περιβαλλοντικοί περιορισμοί για την ίδρυση ΜΥΗΕ που αντιμετωπίζουν αυτές τις ανησυχίες παρά την ελάχιστη αξιοποίηση του εγχώριου μικρουδροηλεκτρικού δυναμικού. Συγκεκριμένα, πέραν των γενικών περιβαλλοντικών περιορισμών, από 05/04/2011 ισχύει η υπ.αριθ. οικ. 196978/ΦΕΚ518 (05/04/11) «Συμπλήρωση και εξειδίκευση τεχνικών και λοιπών λεπτομερειών των κριτηρίων χωροθέτησης Μικρών Υδροηλεκτρικών Έργων (ΜΥΗΕ) που προβλέπονται στο Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΕΠΧΣΑΑ−ΑΠΕ) σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 9 του Ν. 3851/2010» που ρυθμίζει με ιδιαίτερα αυστηρό τρόπο ακριβώς τα θέματα που αναφέρονται στις εκθέσεις των εμπειρογνωμόνων της ΕΕ για τα μικρά υδροηλεκτρικά με την συσχέτιση ισχύος και μήκους εκτροπής κοίτης αποτρέποντας μεγάλα μήκη εκτροπής για μικρή ισχύ.
3. Όσον αφορά την παρατήρηση της μελέτης ότι «Αυτή ακριβώς η κατάσταση χαρακτηρίζει την πορεία υλοποίησης των ΜΥΗΕ στην ευρύτερη περιοχή μελέτης, όπου τείνει να γίνει ανεξέλεγκτη ως προς τις σοβαρές της επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα» θα πρέπει να ενημερωθεί ο μελετητής ότι ανεξάρτητα από το πλήθος των βεβαιώσεων στη ΡΑΑΕΥ, στην πραγματικότητα στην Πέλλα, για παράδειγμα, που λειτουργούν 19 ΜΥΗΕ έχει να εκδοθεί άδεια εγκατάστασης για νέο έργο πάνω από 12 χρόνια και δεν προβλέπεται να εκδοθούν εφεξής άδειες εγκατάστασης που να προσεγγίζουν ούτε καν τα δάκτυλα του ενός χεριού. Οι αιτίες είναι ο κορεσμός του ηλεκτρικού δικτύου στην περιοχή εδώ και πολλά χρόνια και οι υφιστάμενοι περιβαλλοντικοί περιορισμοί (συμπεριλαμβανομένης της ανωτέρω Υ.Α.). Ακόμη, με τις κείμενες διατάξεις, άδειες εγκατάστασης που είχαν εκδοθεί στο παρελθόν και δεν υλοποιήθηκαν στο χρονικό διάστημα που προβλέπεται έπαυσαν αυτοδικαίως.
Αποδεικνύεται επομένως ότι η παραπάνω παρατήρηση της μελέτης περί ανεξέλεγκτης κατάστασης είναι αβάσιμη και αποδεικνύει την ανυπαρξία τεκμηρίωσης και την προχειρότητα της μελέτης.
1. Αναφέρεται ότι «Βάσει του Εγγράφου καθοδήγησης σχετικά με τις απαιτήσεις για την υδροηλεκτρική ενέργεια σε σχέση με τη νομοθεσία της ΕΕ για τη φύση» (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018), «το εύρος των επιπτώσεων που μπορεί να έχει μια εγκατάσταση υδροηλεκτρικής ενέργειας στα είδη και στους τύπους οικοτόπων που προστατεύονται δυνάμει των δύο οδηγιών της ΕΕ για τη φύση, διαφέρει σε σημαντικό βαθμό από μια περιοχή σε άλλη. Εξαρτάται από τα επιμέρους χαρακτηριστικά του ποταμού, τη φυσική και οικολογική κατάστασή του – το εάν έχει ήδη υποβαθμιστεί ή είναι ακόμη στην αρχική φυσική του κατάσταση, εάν είναι μεγάλος ή μικρός, ορεινός ή πεδινός, κλπ. – καθώς και από το είδος και την κλίμακα των υδροηλεκτρικών εγκαταστάσεων και τα είδη και τους οικοτόπους για τα οποία η περιοχή έχει χαρακτηριστεί ως προστατευόμενη. Ως εκ τούτου, κάθε εγκατάσταση πρέπει να εξετάζεται κατά περίπτωση».
Η παραπάνω παρατήρηση του εγγράφου καθοδήγησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δεν δικαιολογεί και σε καμία περίπτωση δεν τεκμηριώνει την προτεινόμενη στην μελέτη οριζόντια απαξίωση στην πορεία ( λόγω μη εκσυγχρονισμού) των υφισταμένων ΜΥΗΕ και την αποξήλωση τους στο τέλος του κύκλου ζωής τους και την πλήρη απαγόρευση εγκατάστασης νέων έργων και στην ουσία αποτελεί μια αυθαίρετη, μη τεκμηριωμένη και στην ουσία τιμωρητική θέση του μελετητή απέναντι στα ΜΥΗΕ.

Η συγκεκριμένη ΕΠΜ θα έπρεπε, και με δεδομένο ότι στην περιοχή μελέτης λειτουργούν αρκετά ΜΥΗΕ από 15 έως 27 χρόνια, να τεκμηριώνει τα συγκεκριμένα συμπεράσματα και προτάσεις της με συγκεκριμένα παραδείγματα και μελέτες σχετικά με τις παρατηρημένες περιβαλλοντικές επιπτώσεις των έργων και στη συνέχεια να προτείνει συγκεκριμένα περιβαλλοντικά μέτρα άρσης που θα είναι υποχρεωμένο το συγκεκριμένο έργο να εφαρμόσει στην πορεία λειτουργίας του.

Αντ’ αυτού όμως, προτείνονται χωρίς καμία τεκμηρίωση, ακραίες οριζόντιες απαγορεύσεις και αποξηλώσεις των υφισταμένων έργων, εκφράζοντας καθαρά προσωπικές απόψεις και θέσεις και αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις τέτοιων προτάσεων, σε επενδυτές, εργαζόμενους, τοπική οικονομία, στην μείωση παραγωγής πράσινης ενέργειας με τα χαρακτηριστικά που παρέχουν ενέργεια τα ΜΥΗΕ ( όλο το 24ωρο, σταθερότητα παραγωγής, ενίσχυση τοπικών δικτύων), στους ΟΤΑ και τους κατοίκους των περιοχών εγκατάστασης που είναι δέκτες των αντισταθμιστικών που προβλέπονται αλλά κυρίως στην άρδευση που υποβοηθείται σημαντικά από την λειτουργία των ΜΥΗΕ της περιοχής μελέτης.

Κι αυτό γιατί, έχοντας απόλυτη γνώση από την περιοχή και βάσει διαβεβαιώσεων τοπικών παραγόντων και μαρτυριών αλλά και από επιστημονικές παρατηρήσεις και μελέτες που έχουν εκπονηθεί, δεν έχει παρατηρηθεί καμιά αλλοίωση ή δυσμενής επίπτωση επί του φυσικού περιβάλλοντος σε όλες τις περιοχές που λειτουργούν επι δεκαετίες τα ΜΥΗΕ της περιοχής. Ουδεμία όχληση ή αντίδραση εκ μέρους οποιαδήποτε φορέα τοπικού ή άλλου υπήρξε ότι κάπου δημιούργησαν πρόβλημα σε κάτι τα ΜΥΗΕ κατά την λειτουργία τους.

Αντίθετα τα ΜΥΗΕ στην περιοχή μελέτης έχουν σημαντική συνεισφορά στην άρδευση των αγροκτημάτων των περιοχών εγκατάστασης αφού λειτουργούν στην πραγματικότητα σαν έργα πολλαπλού σκοπού, ως υποδομές άρδευσης καθόσον οι αρδεύσεις ξεκινούν κατάντη των ΜΥΗΕ. Έτσι αποφεύγονται σημαντικά κόστη για δημόσιες υποδομές άρδευσης. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις η άρδευση γίνεται αποκλειστικά από το νερό που διέρχεται από του αγωγούς των ΜΥΗΕ μετά την υδροηλεκτρική χρήση. Ακόμη η συνεισφορά των ΜΥΗΕ στην τοπική οικονομία στην περιοχή μελέτης είναι σημαντική όχι μόνο κατά την φάση της κατασκευής αλλά και κατά την λειτουργία τους καθόσον απασχολούνται με την μια ή την άλλη μορφή φύλακες, συντηρητές, χωματουργοί, μηχανουργοί, ηλεκτρολόγοι, αυτοματιστές, περιβαλλοντολόγοι κ.α.
1. Όσον αφορά την ικανοποίηση των περιβαλλοντικών όρων των έργων, αυτή ελέγχεται επιστάμενα και σε συνεχή βάση από πλήθος υπηρεσιών της Αποκεντρωμένης Διεύθυνσης Υδάτων αλλά και από τις αρμόδιες Περιβαλλοντικές Υπηρεσίες των Περιφερειακών Ενοτήτων, ενώ η βάση δεδομένων που υποχρεούνται να τηρούν τα έργα σχετικά με την παροχή των υδατορευμάτων βοηθούν στην δημιουργία αρχείου υδρομετρήσεων και των στοιχείων ιχθυοπανίδας.
Θα μπορούσε στην ΕΜΠ αντί των ακραίων θέσεων που περιέχονται στην μελέτη να προταθεί στα υφιστάμενα ΜΥΗΕ η περαιτέρω ενίσχυση της περιβαλλοντικής παρακολούθησης τους και αν από την παρακολούθηση προκύψουν πραγματικά στοιχεία υποβάθμισης του περιβάλλοντος και των προστατευόμενων ειδών, η υπόδειξη επιπλέον περιβαλλοντικών όρων που θα εντάσσονται στις ανανεώσεις των περιβαλλοντικών όρων των έργων και θα εφαρμόζονται από τα εν λειτουργία ΜΥΗΕ για να ελαχιστοποιούνται αυτές οι επιπτώσεις.

Επίσης στα ελάχιστα νέα έργα που μπορεί να υλοποιηθούν η εξέταση στα πλαίσια της περιβαλλοντικής αδειοδότησης ενός εκάστου ξεχωριστά με βάση τις προτεινόμενες (λογικές και μη δογματικές) κατευθύνσεις της ΕΜΠ και τις εκθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.

Συμπερασματικά, η συγκεκριμένη ΕΠΜ:
- είναι καταφανές ότι αποτελεί ένα εχθρικό και τιμωρητικό κείμενο έναντί των ΑΠΕ.
- αποτελεί ένα δογματικό κείμενο που χαρακτηρίζεται από προσωπικές-ακραίες- απόψεις και θεωρίες των υπευθύνων σύνταξής τους.
- αποδομεί πλήρως την παγκοσμίως αποδεκτή αποδοχή ότι οι ΑΠΕ είναι η μόνη λύση για την κλιματική λύση.
- είναι αντίθεση με την εγχώρια και διεθνή πολιτική για την ενεργειακή μετάβαση
και δεν θα πρέπει να γίνει αποδεκτή από το Υπουργείο και σε καμία περίπτωση κανένα από τα συμπεράσματα προτάσεις της δεν θα πρέπει να ενσωματωθεί στο υπό εκπόνηση ΕΧΠ-ΑΠΕ.
4 Απριλίου 2026 στις 00:24 #13170
Γιάννης Σηφάκης
Όσο σημαντική είναι η εκπόνηση ΕΠΜ για την προστασία του περιβάλλοντος και την ρύθμιση των ανθρωπογενών δραστηριοτήτων στις περιοχές ΝΑTURA ( περιοχές που, όπως φαίνεται στους χάρτες, καλύπτουν τεράστιες εκτάσεις στις Περιφερειακές Ενότητες που αναφέρονται και σίγουρα όλες τις περιοχές ενεργειακού ενδιαφέροντος ) άλλο τόσο μας εξέπληξαν τα προτεινόμενα μέτρα στα οποία καταλήγει η μελέτη όσον αφορά τουλάχιστον τα Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα ( ΜΥΗΕ) που λειτουργούν στην περιοχή μελέτης αλλά και όσον αφορά την περαιτέρω εγκατάσταση νέων.

Θα περιμέναμε να δούμε μέσα στην ΕΠΜ περιβαλλοντικές παρατηρήσεις μετά από έρευνα πεδίου στα Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα που λειτουργούν στην περιοχή μελέτης 27 χρόνια, 25 χρόνια, 20 χρόνια, 15 χρόνια περίοδο ικανή για να βγάλει κάποιος ειδικός συμπεράσματα για το αν αλλοιώθηκε το φυσικό περιβάλλον από την λειτουργία των έργων, αν υπάρχει επίπτωση στα προστατευόμενα είδη και ποιά ούτως ώστε να προταθεί στις ανανεώσεις των περιβαλλοντικών όρων των έργων να τεθούν, αν πράγματι υπήρχε επιβάρυνση, κάποια επιπρόσθετα περιβαλλοντικά μέτρα που θα έπρεπε να τηρηθούν από τα ΜΥΗΕ για την συνέχιση της λειτουργίας τους.

Αντί αυτών, που πράγματι θα ήταν πολύ χρήσιμο να δούμε σαν πολιτεία, διαβάζουμε προτάσεις για επιβολή μη εκσυγχρονισμού των ήδη λειτουργούντων έργων ( για να απαξιωθούν) και μετά τον κύκλο της ζωής τους ( που μπορεί να υπερβαίνει τα 100 χρόνια αλλά χωρίς εκσυγχρονισμό θα μειωθεί σημαντικά) να αποξηλωθούν. Και πλήρη απαγόρευση για νέα ΜΥΗΕ σε περιοχές ΝΑΤURA.

Ακραίες θέσεις που αντιβαίνουν ευθέως στην βούληση της πολιτείας ( όπως εκπροσωπήθηκε όλα τα προηγούμενα 30 χρόνια και σήμερα) που έχει θεσπίσει αυστηρό περιβαλλοντικό πλαίσιο ίδρυσης, χωροθέτησης και λειτουργίας των ΜΥΗΕ ακόμη και σε περιοχές ΝΑTURA λαμβάνοντας υπ’ όψιν τις εκθέσεις εμπειρογνωμόνων της ΕΕ. Αυτή την ώρα είναι επίσης σε Δημόσια Διαβούλευση από το ΥΠΕΝ το σχέδιο νόμου με τίτλο: «Εκσυγχρονισμός της νομοθεσίας για τη χρήση και την παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές – Ενσωμάτωση Οδηγίας (ΕΕ) 2023/2413, Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1405 και μερική ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1788 – Ρυθμίσεις για την αγορά ενέργειας – Πολεοδομικές ρυθμίσεις – Διατάξεις περιβαλλοντικής και δασικής προστασίας – Ρυθμίσεις για την οργάνωση και την επαρκή στελέχωση του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας και λοιπών φορέων εποπτείας του», όπου το άρθρο 61 αναφέρεται σε “Απλούστευση διαδικασίας υλοποίησης μικρών Υδροηλεκτρικών Σταθμών (μΥΗΣ) εγκατεστημένης ισχύος ή μέγιστης ισχύος παραγωγής μικρότερης των δεκαπέντε μεγαβάτ (15 MW), ενώπιον του οικείου Περιφερειακού Συμβουλίου Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης ή του Κεντρικού Συμβουλίου Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης – Τροποποίηση άρθρου 31Α ν. 4951/2022”.

Η διάσταση στην αντιμετώπιση των ΜΥΗΕ μεταξύ της ΕΠΜ ( που συζητάμε) και της πρόθεσης της Πολιτείας είναι νομίζω πάνω απο οφθαλμοφανής.

Πιο συγκεκριμένες παρατηρήσεις:

Στο κεφάλαιο 2.3.2 της μελέτης στο σημείο που αναφέρεται στις «Επιπτώσεις από τα Μικρά Υδροηλεκτρικά Έργα» έχουμε να επισημάνουμε τα εξής:
1. α.Πρώτα να παρατηρήσουμε ότι οι γενικές κατευθύνσεις των Ομάδων Εμπειρογνωμόνων της ΕΕ αναφέρονται στην μεγάλη εικόμα της αξιοποίησης του μικροϋδροδυναμικού κατά μέσο όρο στην ΕΕ στην οποία έχει αξιοποιηθεί περί το 80% του μικροϋδροδυναμικού για την ανάπτυξη ΜΥΗΕ. Στην χώρα μας που η αξιοποίηση του μικροϋδροδυναμικού είναι περι το 10%-12% προφανώς η εξειδίκευση των γενικών κατευθύνσεων πρέπει να έχει σαφή διαφοροποίηση καθόσον, προφανώς, δεν υφίσταται ούτε κατά διάννοια αντίστοιχος βαθμός «κορεσμού».
β.Έχουν ήδη πριν 15 χρόνια θεσπιστεί στη χώρα μας σημαντικοί περιβαλλοντικοί περιορισμοί για την ίδρυση ΜΥΗΕ που αντιμετωπίζουν αυτές τις ανησυχίες παρά την ελάχιστη αξιοποίηση του εγχώριου μικροϋδροδυναμικού.

Πέραν των γενικών περιβαλλοντικών περιορισμών από 05/04/2011 ισχύει η αριθμ. οικ. 196978 / ΦΕΚ 518 ( 05/04/11)

«Συμπλήρωση και εξειδίκευση τεχνικών και λοιπών λεπτομερειών των κριτηρίων χωροθέτησης ΜικρώνΥδροηλεκτρικών Έργων (ΜΥΗΕ) που προβλέπονται στο Ειδικό Πλαίσιο Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΕΠΧΣΑΑ−ΑΠΕ) σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 9 του Ν. 3851/2010» που ρυθμίζει με ιδιαίτερα αυστηρό τρόπο ακριβώς τα θέματα που αναφέρονται στις εκθέσεις των εμπειρογνωμόνων της ΕΕ για τα μικρά υδροηλεκτρικά με την συσχέτιση ισχύος και μήκους εκτροπής κοίτης αποτρέποντας μεγάλα μήκη εκτροπής για μικρή ισχύ.

γ. Όσον αφορά την παρατήρηση της μελέτης ότι «Αυτή ακριβώς η κατάσταση χαρακτηρίζει την πορεία υλοποίησης των ΜΥΗΕ στην ευρύτερη περιοχή μελέτης, όπου τείνει να γίνει ανεξέλεγκτη ως προς τις σοβαρές της επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα» στην πραγματικότητα στην Πέλλα, για παράδειγμα, που λειτουργούν 19 ΜΥΗΕ (και ένα κατασκευάζεται) έχει να εκδοθεί άδεια εγκατάστασης για νέο έργο πάνω απο 12 χρόνια και δεν προβλέπεται να εκδοθούν εφεξής άδειες εγκατάστασης που να προσεγγίζουν ούτε καν τα δάκτυλα του ενός χεριού. Οι αιτίες είναι ο κορεσμός του ηλεκτρικού δικτύου στην περιοχή εδώ και πολλά χρόνια και οι υφιστάμενοι περιβαλλοντικοί περιορισμοί ( συμπεριλαμβανομένης της ανωτέρω Υ.Α.). Ακόμη, με τις κείμενες διατάξεις, άδειες εγκατάστασης που είχαν εκδοθεί στο παρελθόν και δεν υλοποιήθηκαν στο χρονικό διάστημα που προβλέπεται έπαυσαν αυτοδικαίως.

Που βασίζεται λοιπόν η παραπάνω παρατήρηση της μελέτης περί ανεξέλεγκτης κατάστασης;
1. Αναφέρεται ότι “Βάσει του Εγγράφου καθοδήγησης σχετικά με τις απαιτήσεις για την υδροηλεκτρική ενέργεια σε σχέση με τη νομοθεσία της ΕΕ για τη φύση” (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2018), το εύρος των επιπτώσεων που μπορεί να έχει μια εγκατάσταση υδροηλεκτρικής ενέργειας στα είδη και στους τύπους οικοτόπων που προστατεύονται δυνάμει των δύο οδηγιών της ΕΕ για τη φύση, διαφέρει σε σημαντικό βαθμό από μια περιοχή σε άλλη. Εξαρτάται από τα επιμέρους χαρακτηριστικά του ποταμού, τη φυσική και οικολογική κατάστασή του – το εάν έχει ήδη υποβαθμιστεί ή είναι ακόμη στην αρχική φυσική του κατάσταση, εάν είναι μεγάλος ή μικρός, ορεινός ή πεδινός, κλπ. – καθώς και από το είδος και την κλίμακατων υδροηλεκτρικών εγκαταστάσεων και τα είδη και τους οικοτόπους για τα οποία η περιοχή έχει χαρακτηριστεί ως προστατευόμενη. Ως εκ τούτου, κάθε εγκατάσταση πρέπει να εξετάζεται κατά περίπτωση».
Πως συνάδει η παρατήρηση αυτή του εγγράφου καθοδήγησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με την προτεινόμενη στην μελέτη οριζόντια απαξίωση στην πορεία ( λόγω μη εκσυγχρονισμού) των υφισταμένων ΜΥΗΕ και την αποξήλωση τους στο τέλος του κύκλου ζωής τους ( που θα επιταχυνθεί αν δεν μπορούν να εκσυγχρονίζονται) και την πλήρη απαγόρευση εγκατάστασης νέων έργων; 

Θα περιμέναμε στην ΕΠΜ και με δεδομένο ότι στην περιοχή μελέτης λειτουργούν ΜΥΗΕ 27 χρόνια, 25 χρόνια, 20 χρόνια, 15 χρόνια να αναφέρονται συγκεκριμένα παραδείγματα ότι στο τάδε έργο που λειτουργεί τόσα χρόνια έχει παρατηρηθεί υποβάθμιση του περιβάλλοντος και των προστατευτέων ειδών που μετρήθηκαν επιστημονικά και για αυτό προτείνονται τα ακόλουθα μέτρα για την αντιστροφή της κατάστασης που θα είναι υποχρεωμένο το ΜΥΗΕ να εφαρμόσει στην πορεία λειτουργίας του με επιπλέον περιβαλλοντιούς όρους.

Αντ’ αυτού προτείνονται ακραίες οριζόντιες απαγορεύσεις ( η εύκολη λύση) και αποξηλώσεις( !! ) των υφισταμένων έργων με θεωρίες από το γραφείο αδιαφορώντας για τις επιπτώσεις τέτοιων προτάσεων στους επενδυτές, εργαζόμενους, τοπική οικονομία, στην μείωση παραγωγής πράσινης ενέργειας με τα χαρακτηριστικά που παρέχουν ενέργεια τα ΜΥΗΕ ( όλο το 24ωρο, σταθερότητα παραγωγής, ενίσχυση τοπικών δικτύων), στους ΟΤΑ και τους κατοίκους των περιοχων εγκατάστασης που είναι δέκτες των αντισταθμιστικών που προβλέπονται αλλά κυρίως στην άρδευση που υποβοηθείται σημαντικά από την λειτουργία των ΜΥΗΕ της περιοχής μελέτης. 

Με την γνώση που έχουμε με δεδομένο ότι ζούμε στην περιοχή όλα αυτά τα χρόνια, με τις διαβεβαιώσεις τοπικών παραγόντων και με όλες τις μαρτυρίες δεν έχει παρατηρηθεί καμιά εμφανής αλλοίωση του φυσικού περιβάλλοντος σε όλες τις περιοχές που λειτουργούν επι δεκαετίες τα ΜΥΗΕ της περιοχής. 

Ουδεμία όχληση ή αντίδραση εκ μέρους οποιαδήποτε φορέα τοπικού ή άλλου υπήρξε ότι κάπου δημιούργησαν πρόβλημα σε κάτι τα ΜΥΗΕ κατά την λειτουργία τους. 

Αντίθετα τα ΜΥΗΕ στην περιοχή μελέτης έχουν σημαντική συνεισφορά στην άρδευση των αγροκτημάτων των περιοχών εγκατάστασης αφού λειτουργούν στην πραγματικότητα σαν έργα πολλαπλού σκοπού, ως υποδομές άρδευσης ( αφού κατεβάζουν σωληνωμένο και καθαρό το νερό) καθόσον οι αρδεύσεις ξεκινούν κάτω από τα μηχανοστάσια των ΜΥΗΕ. Έτσι αποφεύγονται σημαντικά κόστη για δημόσιες υποδομές άρδευσης. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις η άρδευση γίνεται απολειστικά από το νερό που διέρχεται από του αγωγούς των ΜΥΗΕ ( που είναι τοποθετημένοι υπεδάφια) μετά την υδροηλεκτρική χρήση.

Ακόμη η συνεισφορά των ΜΥΗΕ στην τοπική οικονομία στην περιοχή μελέτης είναι σημαντική όχι μόνο κατά την φάση της κατασκευής αλλά και κατά την λειτουργία τους καθόσον απασχολούνται με την μια ή την άλλη μορφή φύλακες, συντηρητές, χωματουργοί, μηχανουργοί, ηλεκτρολόγοι, αυτοματιστές, περιβαλλοντολόγοι κ.α.
1. Οσον αφορά την οικολογική παροχή για την διατήρηση της χλωρίδας και πανίδας στο μήκος εκτροπής κατά την λειτουργία των ΜΥΗΕ είναι σε σας γνωστό ότι έχει καθοριστεί η ποσότητα της ως ποσοστό της μέσης μηνιαίας παροχής των τριών θερινών μηνών ή της παροχής του Σεπτεμβρίου στο συγκεκριμένο υδατόρεμα.
Τα ορεινά υδατορέματα της περιοχής έχουν «συνηθίσει» στις μεγάλες μεταβολές της παροχής ανάμεσα στο χειμώνα-άνοιξη και στο καλοκαίρι-φθινόπωρο κατά την φυσική ροή των υδατορεμάτων ( χωρίς έργα) , η χλωρίδα και πανίδα έχουν προσαρμοστεί σε αυτές τις συνθήκες και είναι ανθεκτικές σε μείωση των ροών ( με δεδομένη την ελεύθερη και συνεχή παροχέτευση της οικολογικής παροχής).

Η ελεύθερη παροχέτευση αν πάσα στιγμή της οικολογικής παροχής ελέγχεται και από την Αποκεντρωμένη Υδάτων αλλά και από τις αρμόδιες Πειβαλλοντικές Υπηρεσίες των Περιφερειακών Ενοτήτων, παραδίδονται συνεχώς και στοιχεία των παροχών ( χρησιμοποιούμενης, οικολογικής και υπερχειλίζουσας) βοηθώντας έτσι στην δημιουργία αρχείου υδρομετρήσεων.

Επίσης αν η αρμόδια υπηρεσία αλιείας υποδείξει, στα πλαίσια της περιβαλλοντικής μελέτης, ότι υφίσταται ιχθυοπανίδα στο ρέμα είναι γνωστό ότι στους περιβαλλοντικού όρους προβλέπεται η δημιουργία ιχθυοδιαδρόμου για την απρόσκοπτη ελευθεροεπικοινωνία της ιχθυοπανίδας. Ακόμη στις περιοχές ΝΑΤURA ζητούνται από τον ΟΦΥΠΕΚΑ ιχθυολογικές μελέτες με έρευνα πεδίου κλπ.

Σε πολλά υδατορέματα της περιοχής μελέτης στα οποια λειτουργούν ΜΥΗΕ στο παρελθόν ( από το 1970 ως το 1990 ) κατασκευάζονταν από το Υπουργείο Γεωργίας ( Δασικές Υπηρεσίες) φράγματα συγκράτησης φερτών υλών με ύψη 4 m ή και περισσότερο στα οποία , δυστυχώς, δεν προβλέπονταν ιχθυοδιάδρομος με αποτέλεσμα την αδυναμία της ελευθεροεπικοινωνίας της ιχθυπανίδας, κάτι που σιγουρα συντέλεσε στην υποβάθμιση της παρουσίας της στα συγκεκριμένα υδατορέματα.
1. Στο παρακάτω σημείο στο ίδιο κεφάλαιο που αναφέρεται «Οι υπάρχουσες υδροηλεκτρικές εγκαταστάσεις που βρίσκονται εντός ή πλησίον περιοχών NATURA 2000 ή έχουν αρνητικές επιπτώσεις στις περιοχές αυτές, πρέπει να συμμορφώνονται πάντοτε με τις διατάξεις του άρθρου 6, παράγραφος 2 της οδηγίας για τους οικοτόπους (92/43/ΕΚ). Στο άρθρο αυτό προβλέπεται ειδικότερα η υποχρέωση να αποτρέπεται η υποβάθμιση της ζώνης επιρροής του έργου σε σύγκριση με την κατάσταση στην οποία βρισκόταν όταν χαρακτηρίστηκε ως περιοχή του δικτύου NATURA 2000. Σε κάθε περίπτωση αυτό συνεπάγεται ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν όλα εκείνα τα ευλόγως αναμενόμενα μέτρα που απαιτούνται, προκειμένου να διασφαλίσουν την αποφυγή της υποβάθμισης των οικοτόπων ή την πρόκληση σημαντικής όχλησης των ειδών».
Προφανώς αυτό σημαίνει περιβαλλοντική παρακολούθηση και αν μετρηθεί υποβάθμιση του περιβάλλοντος και των προστατευτέων ειδών υπόδειξη επιπλέον περιβαλλοντικών όρων που πρέπει να τηρηθούν.

Σε καμιά περίπτωση, βέβαια, ακραίες προτάσεις περί απαξίωσης ( μέσω του μη εκσυγχρονισμού) και αποξήλωσης υφισταμένων ΜΥΗΕ μετά την ολοκλήρωση του κύκλου ζωής τους ( που θα επιταχυνθεί αν δεν εκσυγχρονίζονται) αδιαφορώντας για την ανεπανόρθωτη ζημία των επενδυτών ( που σχεδόν στο σύνολο των έργων είναι μικρομεσαίοι επενδυτές που εδρεύουν και εργάζονται πλησίον του τόπου εγκατάστασης των ΜΥΗΕ), των εργαζομένων, των επιχειρήσεων που συντηρούν και επισκευάζουν τα έργα, των λογιστών, ασφαλιστών κλπ που έχουν όφελος από την λειτουργία τους, των Δήμων και των κατοίκων των περιοχών εγκατάστασης που είναι δέκτες των αντισταθμιστικών που προβλέπονται νομοθετικά από την λειτουργία τους αλλά κυρίως της άρδευσης που υποβοηθείται σημαντικά από την λειτουργία των ΜΥΗΕ της πειροχής μελέτης.

Προτείνεται αντί των ακραίων θέσεων που περιέχονται στην μελέτη στα υφιστάμενα ΜΥΗΕ να προταθεί η ενίσχυση της περιβαλλοντικής παρακολούθησης τους ( ακόμη και με φορέα που θα στηρίζουν κατά ένα ποσοστό και τα ίδια τα έργα) και αν από την παρακολούθηση προκύψουν πραγματικά στοιχεία υποβάθμισης του περιβάλλοντος και των προστατευόμενων ειδών η υπόδειξη επιλέον περιβαλλοντικών όρων που θα εντάσσονται στις ανανεώσεις των περιβαλλοντικών όρων των έργων και θα εφαρμόζονται από τα εν λειτουργία ΜΥΗΕ για να ελαχιστοποιούνται αυτές οι επιπτώσεις.

Επίσης για νέα έργα ( που θα είναι ελάχιστα σε αριθμό λόγω των συνθηκών που προαναφέρθηκαν) η εξέταση στα πλαίσια της περιβαλλοντικής αδειοδότησης ενός εκάστου ξεχωριστά με βάση τις εκθέσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής.
Συντάκτης

Απαντήσεις

Επισκόπηση 13 απαντήσεων - 1 έως 13 (από 13 συνολικά)

Η συζήτηση ‘ΕΠΜ 3β: Τμήμα 2 – Περιοχές Natura 2000 του Βερμίου και του Ορεινού Τόξου Αριδαίας’ δεν δέχεται νέα θέματα και απαντήσεις.

Attachments: