Κεφάλαιο 4 – Σελίδα 16 – ΥΠΕΝ Διαβούλευση

This topic has 262 replies, 1 voice, and was last updated 3 years, 4 months ago by Δημήτρης.

Viewing 15 posts - 226 through 240 (of 263 total)

← 1 2 3 … 15 16 17 18 →

Author

Posts
2 Μάιος 2023 at 10:24 #4206

Λαέρτης Πουλλα
Guest

Πραγματικά δεν υπάρχει καμία λογική στην απαγόρευση της ερασιτεχνική αλιεία!!!

Είμαι 17 χρόνον και θα σας ανάλυσω κάποια πράγματα με βάση την εμπειρία μου στο ψάρεμα από βάρκα, στο παράκτιο ψάρεμα και στο ψαρετουφεκο.

Αρχικά, μέσα στο νομοσχέδιο υπάρχουν σχεδόν ολόκληρα νησιά που απαγορεύεται η ερασιτεχνική αλιεία αλλά επιτρέπεται η επαγγελματική. Γεγονός το οποίο δεν έχει καμία λογική καθώς όλη ξέρουμε πως η επαγγελματική αλιεία έχει πολύ μεγαλύτερο οικολογικό αποτύπωμα σε σχέση με την ερασιτεχνική.

Α. ΓΙΑΤΊ ΔΕΝ ΠΡΈΠΕΙ ΝΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΤΕΊ ΤΟ ΨΆΡΕΜΑ (ΜΕ ΒΑΡΚΑ Η ΠΑΡΑΚΤΙΟ)

1. Με βάση την νομοθεσία ο ερασιτέχνης δεν έχει την δυνατότητα να ψαρεύει ότι θέλει. Υπάρχει περιορισμός σε βάρος σε είδος αλλά και σε ποσότητα αλιευματων.

2. Δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος για τα προστατευμενα είδοι(φώκιες,χελώνες,δελφίνια,καρχαριοειδη). Το καλάμι και η απλή μπετονια δεν απειλούν με κανέναν απολύτως τρόπο αυτά τα είδοι.

3. Δεν καταστρέφετε η μορφολογία του βυθού καθώς τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται δεν είναι επιβλαβείς για τον βυθό

4. Οι ερασιτέχνες ψαράδες δεν πετάνε σκουπίδια στην θάλασσα και δεν μολύνουν το περιβάλλον.Αντιθέτως ο σεβασμός που έχουν για την θάλασσα τους κάνει να μαζεύουν ότι σκουπίδια βλέπουν.

5. Πλέον το ψάρεμα έχει γίνει επιλεκτικό. Υπάρχει η δυνατότητα του Catch and release αφού τα αλιεύματα είναι ακόμα ζωντανά. Με αυτόν τον τρόπο ο ερασιτέχνης ψαράς μπορεί να πιάσει ένα ψάρι και ανάλογα με το βάρος το είδος,ποσότητα αλλά και με το τι προτιμάει έχει την δυνατότητα να το ελευθερώσει.

6. Το ψάρεμα είναι ένας τρόπος ψυχαγωγίας που κάνει τους ανθρώπους να ξεφεύγουν λίγο από τα προβλήματα της καθημερινότητας και να ασχοληθούν με κάτι δημιουργικό.

Β. ΓΙΑΤΊ ΔΕΝ ΠΡΈΠΕΙ ΝΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΤΕΊ Η ΥΠΟΒΡΎΧΙΑ ΑΛΙΕΊΑ

1. Η υποβρύχια αλιεία είναι η πιο οικολογική μορφή αλιείας. Είναι γεγονός ότι ο μόνος πιο οικολογικός τρόπος να φας ψάρι που έχει βγει με ψαρετουφεκο είναι να μην φας καν ψάρι. Αυτό οφείλεται πρώτων στην επιλεκτικότητα καθώς ο υποβρύχιος αλιείας γνωρίζει κάθε φορά το μέγεθος αλλά και το είδος του ψαριού αλλά και το ποσό συχνά απαντάται στα νερά που ψαρεύει δίνοντας του την δυνατότητα να επιλέξει αν θα πατήσει την σκανδάλη η όχι. Δεύτερον, με βάση τους ποινικούς περιορισμόυς υπάρχει κατώτατο μέγεθος αλιευματων, ανώτατη συνολική ποσότητα αλλά και ανώτατη ποσότητα ανά είδος. Επίσης απαγορεύεται η χρήση φακού γεγονός το οποίο δεν δίνει το δικαίωμα στον υποβρύχιο κυνηγό να πιάσει ψάρια τα οποία βρίσκονται κρύμενα στα θαλαμια τους. Γιαυτό λοιπόν το λόγο η υποβρύχια αλιεία αν απαγορευόταν θα έπρεπε πρώτα να είχαν απαγορευτεί όλα τα υπόλοιπα είδη ψαρέματος.

2. Η αντίληψη του υποβρύχιου κυνηγού. Συγκεκριμένα ο υποβρύχιος κυνηγός πέρα απο το να ψαρεύει, κάθε φορά που βουτάει γνωρίζει καλύτερα τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί το θαλάσσιο οικοσύστημα. Με αυτόν τον τρόπο οι επιστήμονες που ασχολούνται με την θάλασσια ζωή μπορούν να πάρουν σημαντικές πληροφορίες από τους υποβρύχιους αλιείς καθώς έχουν πλήρη εικόνα της υποθαλάσσιας ζωής. Με λίγα λόγια ο υποβρύχιος κυνηγός είναι το μάτι του επιστήμονα για το ποια ψάρια βρίσκονται που και σεβποιες ποσότητες. Επίσης βλέπουν τον πληθυσμό τον ξένιζαν ειδών (λεοντοψαρα,αγριοσαλπες,λαγοκεφαλοι κλπ)

3.Με την βοήθεια των υποβρύχιων αλιεων πολλά λιμάνια έχουν αναζωογόονηθει και έχουν καθαρίσει από τόνους σκουπίδια. Γενικά ο υποβρύχιος κυνηγός σέβεται την θάλασσα και προσπαθεί να μαζεύει όσα περισσότερα σκουπίδια μπορεί. Πολλές φορές βάζει ακόμα κια τον εαυτό του σε κίνδυνος για να ξεκολλήσει κάποια κομμάτια παραγαδιού η παρατημένα δίχτυα από τον βυθό.

4. Η σχέση του υποβρύχιου κυνηγού με τα προστατευομενα είδη. Ο υποβρύχιος κυνηγός έχει την ευκαιρία κάποιες φορές να συναντάει φώκιες,χελώνες και πιο σπάνια δελφίνια.Αυτά τα είδη δεν κινδυνεύουν σε καμία περίπτωση απο τους υποβρύχιους αλιείς αντιθέτως έχει αποδειχθεί πάρα πολλές φορές ότι μερικά από αυτά τα ζώα “χρωστάνε” χάρη σε αυτούς τους ανθρώπους καθώς τα έχουν σώσει από μπλεξίματα σε δίχτυα η παραγάδια.

5. Η υποβρύχια αλιεία είναι και αυτός ένας τρόπος ψυχαγωγίας καθώς σε κάνει να ξεφεύγεις από την πραγματικότητα και τα προβλήματα. Επίσης είναι ένας πολύ καλός τρόπος ψυχικής και σωματικής προπόνησης.

6. Πέρα από όλα τα παραπάνω μην ξεχνάμε πως ο υποβρύχιος κυνηγός βάζει την ζωή του σε κίνδυνο για να φέρει ένα ψάρι στο τραπέζι. Η υποβρύχια αλιεία έχει πολλές και δύσκολες απαιτήσεις της οποίες δεν μπορεί να της ακολουθήσει ο κάθε ένας.

>>>> Ας πάμε λίγο τώρα στο γιατί βρισκόμαστε σε αυτήν την κατάσταση και ποία είναι τα πραγματικά προβλήματα.

Γ. ΠΟΙΑ ΕΊΝΑΙ ΤΑ ΠΡΆΓΜΑΤΙΚΑ ΠΡΟΒΛΉΜΑΤΑ

1.Μεγαλα εργοστάσια-χημικά που καταλήγουν στην θάλασσα-φορτηγά πλοία-μόλυνση του περιβάλλοντος

2. Επαγγελματική αλιεία. Τα εργαλεία που χρησιμοποιούνται καταστρέφουν την μορφολογία του βυθού. Επίσης καθημερινά αλιευονται τόνοι ψάρια με αποτέλεσμα να μειώνονται τα ιχθυαποθεματα. Επιπλέον κίνδυνος για τα προστατευμενα είδη (φώκιες, χελώνες, δελφίνια, καρχαριοειδη) καθώς μπλέκονται σε δίχτυα και παραγάδια.

3. Χρήση δυναμίτη. Εκτός του ότι έχει την δυνατότητα να σκοτώσει χιλιάδες ψάρια δημιουργεί και προβλήματα σε αυτά που με κάποιο τρόπο γλυτώνουν.

4.Παρανομιες. Η επαγγελματίες ψαράδες δεν υπολογίζουν τίποτα και δεν τους ενδιαφέρει η οικολογία της θάλασσας. Με αποτέλεσμα τα αλιεύματα τους να είναι πάνω από τα όρια της νομοθεσίας .

5. Τα στραβά μάτια του Λιμενικού. Έχει αποδειχθεί πάρα πολλές φορές πως ακόμα και σε καταγγελίες δεν κάνουν καμία κίνηση και δεν τους ενδιαφέρει τίποτα.

6. Τα αλιεύματα από επαγγελματίες ψαράδες πολλές φορές είναι πολύ μικρά σε μέγεθος με αποτέλεσμα να καταλήγουν ξανά στην θάλασσα αλλά νεκρά. Αυτό συμβαίνει γιατί οι επαγγελματίες ψαράδες δεν έχουν την δυνατότητα να επιλέξουν τα αλιεύματα

>>>> Και μετά από όλα αυτά έρχεται το NATURA 2000 και μας μιλάει για οικολογία και απαγόρευση της ερασιτεχνικής αλιείας Δείτε τα προβλήματα προβλήματα που μας οδήγησαν εδώ. Επίσης βάλτε άτομα πού γνωρίζουν από θάλασσα και όχι άτομα που δεν έχουν αντίληψη και γνώση γιατί πολύ απλά δεν έχουν ασχοληθεί με την θάλασσα. Δεν συμφωνούμε με αυτή την απόφαση και ούτε εσείς θα έπρεπε!!!

Ευχαριστώ για τον χρόνο σας.

2 Μάιος 2023 at 10:25 #4213

Daryl Suen
Guest

Natura 2000 is an environmental protection endeavor on a grand scale in which every single citizen, business and policy-maker is a stakeholder and, as such, even if broken into regions, should not be given to a handful of unqualified private consulting companies to tackle. I suggest that this endeavor must be a multi-disciplinary collaboration best carried out by a consortium, whose members have been selected by a committee assigned specifically for that purpose, and that said consortium has:

1) a team of RESEARCH biologists to provide, present and explain biological data to the consortium tasked with this challenge. Foreign biologists should be allowed to apply so that the pool of expertise is not confined to only Greece.

2) representatives from industry because industry is responsible for the majority of environmental damage but do so creating goods and services for us, the consumers. Also, industry is the fundamental driver of the economy and without a viable economy there is not enough tax revenue for effective environmental monitoring and management. Industry candidates should ideally be retired and have shown concern for the environment in the form of conservation activities.

3) policy-makers and legislators because they ultimately create the protection areas and laws. They regulate industry and public activities and determine the consequences for infractions. They decide where tax revenue is spent.

4) representatives of the public (NGOs, clubs, community spokespersons) because their daily lives will be impacted through property ownership, recreational activities and general health affected by ecosystem services. They decide who governs the country and they influence industry through their choices. The goal is that the public that is supportive of the management plan and that the management plan fosters instead of inhibits environmental appreciation and stewardship.

The consortium must follow a scientific protocol to develop an environmental protection management plan that:

1) lays the important background information and context.

2) clearly states the importance of developing an effective management plan and the relevance to the entire nation and the world.

3) succinctly states the objectives of the management plan.

4) has a well-designed system to collect information, reach a good understanding of the information among all members, a plan to debate topics and strict deadlines to ensure a timely completion of a thorough and high quality document ready for an adequate public consultation period.

5) is founded upon high quality peer-reviewed data, has an action plan to fill data gaps (species occurrences, habitat surveys, etc) and has room for the consideration of potentially important anecdotal evidence. All data must be properly cited within the document and listed at the end to ensure transparency.

6) has scrutinized statistical analyses to ensure valid results.

7) leads to an objective interpretation of results so that there can be agreement where compromises between human activity and the environment can and cannot be made.

8) results in geographical boundaries and legally binding rules that are backed by sound scientific, economic and social arguments.

9) is presented to the public in a fully transparent and inclusive manner i.e easily accessible and well promoted, ideally accompanied with televised/radio/internet broadcasts of debates among expert stakeholders.

10) has an enforcement system to ensure the protection measures are effectively realized.

11) has an effective monitoring system to evaluate the impact of the protection measures.

12) is inherently designed to evolve based on the monitoring data and the effectiveness of the protection measures.

Human civilization is currently grossly unsustainable and will collapse without intervention. The very existence of Natura 2000 and other legally binding international agreements is proof that this is now common knowledge among the governments of the world.

For the record, I have not been able to read the final document produced by Epsilon due to time constraints and the language barrier therefore, I cannot comment directly on the management plan. However, based on personal communication and a presentation summary from Dr. Ted Karfakis, an ecosystem biologist born and raised in Greece, I do not think the above criteria have been met.

I have visited Epsilon’s homepage and their area of expertise is negotiating law and logistics as they relate to business and is not ecosystem biology, which is the foremost and fundamental prerequisite to develop a management plan for the protection of ecosystems. Indeed, Dr. Karfakis and many other commentators in the public consultation have pointed out the lack of any sound data.

As already mentioned, this project cannot be successfully fulfilled by a single entity. I do not believe that the consultant has the prerequisite expertise nor that the public has had adequate time to respond. It is my opinion that the management plan should be reviewed by a multidisciplinary panel to decide if the management plan should be abandoned and redone. If the management plan in its current form is implemented through presidential decree the outcome will potentially be wasted tax revenue, wasted international funding (European Regional Development fund), significant negative impact to landowners, recreational land users, industry, local, regional and national economies, society and actually lead to further degradation of the environment.

I am a citizen scientist from Canada who has worked in the past with Canadian provincial and federal environmental ministries, conservation organizations and for private forestry and silviculture industries. My comments are a product of my exposure to the differing and often contradictory perspectives of government, industry and NGOs and my thoughts on how these stakeholders can collaborate and cooperate to produce robust and effective policy and legislation.

2 Μάιος 2023 at 10:25 #4221

Ηλίας
Guest

Η ερασιτεχνική αλιεία δεν αποτελεί κίνδυνο για τα προστατευόμενα είδη διότι ειδικά το ψαροντούφεκο και το καλάμι είναι επιλεκτικές τεχνικές στα οποία δεν μπορούν να θανατωθούν τυχαία προστατευόμενα είδη σε αντίθεση με το δίχτυ της τράτας που σαρώνει το βυθό και μπορεί να έχει τυχαία σύλληψη. Οι περιοχές θα πρέπει να προστατευτούν με σωστά και αντικειμενικά μέτρα και σωστές μελέτες που θα λαμβάνουν υπόψιν όλες τις παραμέτρους . Η ερασιτεχνική αλιεία είναι ενας κλάδος που συμβάλει στην οικονομία της χώρας και δεν έχει ληφθεί ποτέ σοβαρά υπόψιν απο τις εκάστοτε κυβερνήσεις . Θα πρέπει λοιπόν να συζητηθούν διεξοδικά όλα τα θέματα με όλες τις πλευρές και να βρεθεί η καλύτερη δυνατή λύση ώστε να προστατευθεί η φύση στην πραγματικότητα και οχι στα χαρτιά πίσω απο μελέτες που δεν έχουν σχέση με την πραγματικότητα και εξυπηρετούν συμφέροντα. Η πολιτεία πρέπει να κάνει τον πολίτη σύμμαχο στην προστασία της φύσης και οχι να τον βάζει απέναντι θεωρώντας τον πολίτη δεύτερης κατηγορίας. Είμαστε Ναυτικός λαός που αλληλοεπιδρά αιώνες τώρα με τη φύση και τη θάλασσα , αυτή την κουλτούρα του σεβασμού πρέπει να αφήσουμε στα παιδία μας και οχι την απαγόρευση και την απομάκρυνση απο τη φύση.

2 Μάιος 2023 at 10:25 #4237

Ελληνικό Γραφείο Greenpeace_Κωστής Γριμάνης
Guest

Κεφάλαιο 4 

Σημείωση: Παρακάτω παρατίθενται αυτούσια εδάφια από τα κεφάλαια της ΕΠΜ και από κάτω τα σχετικά σχόλια που αφορούν ειδικότερα στην επίδραση των δραστηριοτήτων εκμετάλλευσης & έρευνας υδρογονανθράκων στις περιοχές Natura 2000 (εφεξής N2K).

4.3.5 ΠΠΒ Παξών και Αντίπαξων, σελ.16, § 5

“Όσον αφορά στην έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων καθώς τμήμα της περιοχής εντοπίζεται εντός οικοπέδου έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων (Μπλοκ 1), για προστασία, όπως έχει αναλυθεί σε προηγούμενη ενότητα, του θαλάσσιου οικοσυστήματος της περιοχής..”

Σχόλιο: τμήμα της περιοχής Ν2Κ GR2230004 “Νήσοι Παξοί και Αντίπαξοι και ευρύτερη θαλάσσια περιοχή” βρίσκεται στα δυτικά εντός της παραχώρησης για έρευνα & εκμετάλλευση ΥΑ περιοχή “Ιόνιο” και όχι “Μπλοκ 1” και ανατολικά γειτνιάζει στο μεγαλύτερο μέρος της με την παραχώρηση περιοχή “Άρτα-Πρέβεζα” και λιγότερο με την παραχώρηση περιοχή “Ιωάννινα” (όπως άλλωστε φαίνεται και στο Σχήμα 2.3.2-3 του Κεφ.2 – ΤΤΑ, σελ 604). 

Γενικό Σχόλιο: Αναγνωρίζεται ότι οι δραστηριότητες έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων (εφεξής ΥΑ) εντός των ορίων ζώνης 10 km περιμετρικά των θαλάσσιων και παράκτιων περιοχών Ν2Κ δύναται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο προστατευταίο αντικείμενο (Κεφάλαιο 1). Από την άλλη μεριά, λόγω των επιπτώσεων της εξορυκτικής δραστηριότητας (πιθανή ρύπανση σε περίπτωση ατυχήματος, την κίνηση σκαφών και ελικοπτέρων, το θόρυβο και τις δονήσεις από την κατασκευή των επιμέρους έργων, την φωτορύπανση από τον φωτισμό των εγκαταστάσεων, κατά τη λειτουργία του έργου, καθώς και τη χρόνια υπολειμματική ρύπανση από πετρελαιοειδή), στις περιοχές GR2210004, GR2230008, GR2230004, GR2220003 και GR2230010 προτείνεται η διεύρυνση θαλάσσιας περιφερειακής ζώνης από το 1km στα 5km. Η απόσταση στα 5km κρίνεται από τους μελετητές ως αναγκαία και ελάχιστη δυνατή απόσταση ασφαλείας ώστε να υπάρχει δυνατότητα δράσης για τον περιορισμό της ρύπανσης στην περίπτωση ατυχήματος, αλλά κι ελέγχου της χρόνιας υπολειμματικής ρύπανσης. Οι μελετητές σημειώνουν ότι η απειλή από τις εξορυκτικές δραστηριότητες παραμένει ισχυρή καθώς για παράδειγμα τα πεδία τροφοληψίας του Αρτέμη (Calonectris diomedea) εκτείνονται σε ακτίνα μεγαλύτερη των 20 km περιμετρικά της αποικίας. 

Είναι εμφανές ότι οι απειλές/πιέσεις που σχετίζονται με την έρευνα/εκμετάλλευση ΥΑ δεν μπορούν να περιοριστούν με την απαγόρευσή τους σε μια στενή περιφερειακή ζώνη γύρω από τις περιοχές του δικτύου N2K. Τόσο για τον Αρτέμη όσο και για τα άλλα σημαντικά προστατευόμενα είδη (χελώνα Caretta caretta, κητώδη όπως το ρινοδέλφινο, Tursiops truncatus, τον φυσητήρα, Physeter macrocephalus, και τον ζιφιό, Ziphius cavirostris κ.α.), που καλύπτουν μεγάλες χιλιομετρικές αποστάσεις, κρίνεται απαραίτητη η υιοθέτηση διεύρυνση της περιφερειακής ζώνης σε τουλάχιστον 20 χλμ ώστε να καλύπτεται και το πεδίο τροφοληψίας του Calonectris diomedea. Αυτό συνιστά το ελάχιστο μέτρο που μπορεί να προσφέρει κάποια διασφάλιση προστασίας από τις αδιαμφισβήτητα αρνητικές επιπτώσεις των προγραμμάτων έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων σε κάθε θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή, ειδικά λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της προφύλαξης και με τη λογική ότι η βάση εκκίνησης προστασίας και διαχείρισης για όλες τις εν λόγω περιοχές Ν2Κ θα ήταν ο πλήρης αποκλεισμός κάθε εξορυκτικής δραστηριότητας από το Εθνικό Σύστημα Προστατευόμενων Περιοχών.

Επίσης, χαρακτηριστικό είναι πως στην ΕΠΜ τα κητώδη Physeter macrocephalus (φυσητήρας) (που βάσει της ΕΠΜ εμφανίζεται στην περιοχή GR2220005) και Ziphious cavirostris (ζιφιός) (που βάσει της ΕΠΜ εμφανίζεται στις περιοχές GR2210001, GR2220005, GR2230004) ενώ αναφέρονται ως άλλα σημαντικά είδη πανίδας δεν γίνεται καμία αναφορά για τις ενδεχόμενες πιέσεις/απειλές που αυτά δέχονται είτε γενικά είτε ειδικότερα σε ότι έχει να κάνει με την εξορυκτική δραστηριότητα. Θα περίμενε κανείς ότι για τα συγκεκριμένα είδη, τα οποία απαντώνται στην Ελληνική Τάφρο και ειδικότερα στις περιοχές N2Κ (GR2210001, GR2210002, GR2210003, GR2220004, GR2220005 και GR2220005) που βρίσκονται εντός σημαντικών περιοχών για τα θαλάσσια θηλαστικά (IMMAs) και προστατεύονται από το εθνικό και ενωσιακό δίκαιο, θα υπήρχε λεπτομερής ανάλυση των πιέσεων/απειλών που πιθανώς δέχονται, αναφορά στη σημασία/ένταση των απειλών αυτών και τις επιπτώσεις τους αλλά και πρόταση προστατευτικών μέτρων. Ωστόσο κάτι τέτοιο δεν συμβαίνει στην παρούσα ΕΠΜ. Ας ληφθεί υπόψη ότι για την ΕΠΜ 10α για τις περιοχές N2Κ των Περιφερειακών Ενοτήτων Λακωνίας και Μεσσηνίας, το είδος Physeter macrocephalus αξιολογείται από τη μελέτη και περιλαμβάνεται με προτεραιότητα υψηλής διαχείρισης στις περιοχές που εντάσσονται στην Ελληνική Τάφρο ενώ αντίστοιχα προβλέπονται στόχοι διαχείρισης. 

Προκειμένου η Ελλάδα να τηρήσει τις ενωσιακές και διεθνείς υποχρεώσεις ως προς την προστασία των ειδών αυτών η ΕΠΜ οφείλει να αξιολογήσει τις απειλές για τα είδη αυτά και να προκρίνει τα απαραίτητα μέτρα διαχείρισης και προστασίας. Η δημιουργία ενός οικολογικού διαδρόμου μεταξύ περιοχών Ν2Κ της περιφέρειας Ιονίων νήσων σημαντικών για τα κητώδη και των περιοχών που αξιολογούνται ως σημαντικές για την προστασία των φυσητήρων στην ΕΠΜ Μεσσηνίας-Μάνης θα ήταν ένα από αυτά. Αντιστοίχως, διαχειριστικά μέτρα έρευνας και παρακολούθησης θα πρέπει να καταρτιστούν για την αξιολόγηση της ηχητικής κατάστασης του θαλάσσιου περιβάλλοντος και του ανθρωπογενούς θορύβου που προκαλείται από τις σεισμικές έρευνες, τη ναυτιλία, και τις στρατιωτικές ασκήσεις που εκτελούνται στην περιοχή. Σε αυτή την κατεύθυνση κρίνεται απαραίτητη η συλλογή δεδομένων που θα συμβάλλουν στη δημιουργία χωρικών μέτρων προστασίας.

2 Μάιος 2023 at 10:25 #4250

Νίκος Βαλλιάνος
Guest

Το πρόγραμμα Wildlife Sense δραστηριοποιείται από το 2013 στην μελέτη και την προστασία θαλάσσιων χελωνών και των φωλιών τους, καθώς και την μελέτη και προστασία αμμοθινών και λιβαδιών Ποσειδωνίας στην Κεφαλονιά, υπό άδεια ερευνών από το ΥΠΕΝ και σε συνεργασία με τον ΟΦΥΠΕΚΑ και άλλους φορείς. Οι παραπάνω δράσεις περιλαμβάνουν τις περιοχές GR2220004, GR2220005, και GR2220007 της Κεφαλονιάς αλλά και άλλες περιοχές που δεν περιλαμβάνονται σε ζώνες προστασίας.

Βρίσκουμε την μελέτη ικανοποιητική και στην σωστή κατεύθυνση όσον αφορά το αντικείμενο εργασίας μας. Με το παρόν παραθέτουμε τα σχόλιά μας που ελπίζουμε ότι θα βοηθήσουν σε βελτιώσεις για την προστασία των θαλάσσιων χελωνών και των οικοσυστημάτων τους που αφορούν σε αυτή την ΕΠΜ.

Κεφάλαιο 4

Σε κάποιες παραλίες ωοτοκίας η οριοθέτηση των ΖΠΦ (π.χ. ΖΠΦ-02, ΖΠΦ-04, ΖΠΦ-06, ΖΠΦ-07, ΖΠΦ-15, ΖΠΦ-16) δεν καλύπτει το σύνολο της παραλίας ωοτοκίας ή τα σημαντικότερα τμήματα αυτών και χρήζει περαιτέρω εξακρίβωσης/διορθώσεων. Σημειώνουμε ότι σε πολλές παραλίες παραλείπονται τμήματα που δέχονται τις μεγαλύτερες πιέσεις όπως “χρήση αιγιαλού” (ομπρελοκαθίσματα), θαλάσσια σπορ και φωτορύπανση. Αυτή η παράλειψη μπορεί να οδηγήσει σε παρανοήσεις και αδυναμία τήρησης των διαχειριστικών μέτρων.

Τα ΖΠΦ-07 και ΖΠΦ-08 (GR2220004) αντιστοιχούν και τα δύο στην παραλία της Αβύθου και μπορούν να ενωποιηθούν. Επίσης δεν έχουν οριστεί ως ΖΠΦ οι παραλίες Κορώνι και Λεύκα (GR2220007) που είναι επίσης παραλίες ωοτοκίας θαλάσσιων χελωνών.

Στον πίνακα 4.4.5 η προτεινόμενη χρήση 54 “πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής” δεν συνάδουν με την προστασία των θαλάσσιων χελωνών και άλλων θαλάσσιων ειδών, καθώς αποτελούν πόλο έλξης για χρήση ταχύπλοων σκαφών και άλλων μέσων αναψυχής που επιδεινώνουν την παρενόχληση των χελωνών κοντά στις παραλίες ωοτοκίας, ενώ μπορούν επίσης να αποτελέσουν σημείο φωτορύπανσης, αποπροσανατολίζοντας τους νεοσσούς. Επίσης για τη χρήση 49 τα αποχωρητήρια και άλλες εγκαταστάσεις θα πρέπει να τοποθετούνται εκτός του αιγιαλού, καθώς οι περισσότερες παραλίες ωοτοκίας δεν έχουν αρκετό χώρο για την τοποθέτηση εγκαταστάσεων και υπάρχει κίνδυνος μόλυνσης-παρενόχλησης. Σημειώνεται ότι εντός του GR2220004 έχει καταγραφεί καταστροφή φωλιών θαλάσσιας χελώνας από διαρροή λυμάτων.

Στον πίνακα 4.4.5 στα ΣΔΟΕ-01 και ΣΔΟΕ-02 και ΣΔΟΕ-03 θα πρέπει να καθοριστούν μέτρα περιορισμού της αλιείας σε καθορισμένες αποστάσεις από τις παραλίες ωοτοκίας, ώστε να μειωθεί η παγίδευση των θαλάσσιων χελωνών σε αλιευτικά εργαλεία που είναι αυξημένη στην Κεφαλονιά.

Με εκτίμηση,

Νίκος Βαλλιάνος, εκ μέρους του προγράμματος Wildlife Sense στην Κεφαλονιά.

2 Μάιος 2023 at 10:25 #4254

Απέργης Κοσμάς
Guest

Συμφωνώ απόλυτα με τις προτάσεις του Γιάννη Γαστεράτου και ευελπιστώ να υλοποιηθούν στο ακεραιο. Ειναι καρπος πολυχρονης, ακουραστης και με προσωπικο κοστος ερευνας του επιστημονα. Ο βαθμος στον οποιο θα ληφθουν υποψη οι προτασεις του, θα αποτελεσει και το μετρο της οικολογικης προστασιας που θα επιτελεσει η νεα διευθετηση του δικτυου Natura 2000.

Η δικη μου συνεισφορα στη συζητηση αφορα στην εκλαϊκευμένη “οικολογία” του Ερημιτη [Ne4] . Αυτος φαινεται οτι μπορει να προστατευτει μονο ως “οικολογικος διαδρομος” που αναμφίβολα είναι, οπως απο παλια αναφερει συνεχως ο βιολογος κυριος Σταματης Γκινης αλλα και οπως αποδεικνύει εδω ο ειδικος στη διατηρηση Γαστερατος.

Ομως ο Ερημιτης ειναι κατι περισσοτερο και μια βολτα με σκαφος εξω απο την ανατολικη ακτογραμμη του νησιου φανερωνει και στον πιο δυσπιστο το προβλημα. Το νησι πασχει απο διασπαρτη δομηση και ο Ερημιτης ειναι σιγουρα το τελευταιο μη “αναπτυγμενο” τμημα κυριως στο βόρειο τμημα του. Τα τελευταια δεκαπεντε χρονια το κινημα των πολιτων που νοιαζεται για τον τοπο μας και τη φυση εν γενει, εχει καταφερει να αναχαιτισει τις ορεξεις των αρπαχτικων του real estate, του κρατους συμπεριλαμβανομενου.

Μολονοτι οι “μικροι νησιωτικοι υγροτοποι” του Ερημιτη ειναι θεσμικα προστατευμενοι, δε φανηκε οτι η προσατασια αυτη επαρκει ωστε να προστευσει ολοκληρο το οικοσυστημα. Ειναι λοιπον απαραιτητο να θωρακιστει επιπλεον ο Ερημιτης με την εννοια του οικολογικου διαδρομου δεδομενου οτι εντασσεται στο πλαισιου του ισχυρου θεσμου της Natura 2000 και αυτο την καθιστα ιδανικη.

Απεργης Κοσμας

χημικος, εκπαιδευτικος β΄μιας

2 Μάιος 2023 at 10:26 #4262

WWF Ελλάς
Guest

Σχόλια που αφορούν στο σύνολο της ΕΠΜ σχετικά με τις εξορύξεις υδρογονανθράκων και την προστασία των κητωδών από τις συγκρούσεις με πλοία
Έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων
Η ΕΠΜ αναγνωρίζει ότι η έρευνα και εξόρυξη υδρογονανθράκων αποτελούν και δημιουργούν σημαντικές πιέσεις και απειλές για τις περιοχές του δικτύου Natura και τα προστατευτέα αντικείμενα. Για τον λόγο αυτό προτείνεται η μη επιλογή της χρήσης (25) Εξορυκτικές δραστηριότητες (Ορυχεία, Λατομεία, Μεταλλεία, Αμμοληψία, Ζώνες αναζήτησης, έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων) σε όλες τις ζώνες εντός της περιοχής μελέτης (αποδεχόμενη και τη δέσμευση της Στρατηγικής Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων για την έρευνα και εκμετάλλευση υδρογονανθράκων σε έντεκα θαλάσσιες περιοχές του Ιονίου Πελάγου για την απαγόρευση της πραγματοποίησης έργων ή δραστηριοτήτων του προγράμματος έρευνας και εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων εντός περιοχών του δικτύου Natura 2000 που βρίσκονται σε οικόπεδα παραχώρησης). Προτείνεται επίσης η δημιουργία μιας περιφερειακής ζώνης 5 χλμ διευρύνοντας τη ζώνη του 1 χλμ που έχει προταθεί από την προαναφερθείσα ΣΜΠΕ.
Η απαγόρευση της χρήσης (25) εντός περιοχών του δικτύου Natura και η διεύρυνση των προβλέψεων της ΣΜΠΕ για την περιφερειακή ζώνη κρίνονται θετικές, ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τις επιστημονικές μελέτες που καταδεικνύουν με τεκμηριωμένο και εμπεριστατωμένο τρόπο τις δυνητικές επιπτώσεις και τις πιέσεις και απειλές που προκαλούνται στα προστατευτέα αντικείμενα (ειδικότερα σε ευαίσθητα και κινδυνεύοντα είδη όπως τα θαλάσσια θηλαστικά, οι θαλάσσιες χελώνες και τα θαλάσσια πτηνά) από τη εν λόγω δραστηριότητα, τα μέτρα αυτά κρίνονται ανεπαρκή. Άλλωστε η ίδια η ΕΠΜ σε ό,τι αφορά τις περιφερειακές ζώνες της GR2210004, της GR2230008 και της GR2230004, αναγνωρίζει ότι τα 5 χλμ αποτελούν “την ελάχιστη δυνατή απόσταση ασφαλείας από το θαλάσσιο οικοσύστημα της περιοχής, ως ενδιαίτημα των προστατευόμενων ειδών αλλά και ως σημαντικού τροφικού πεδίου του Αρτέμη (Calonectris diomedea), ενώ η απειλή από τις εξορυκτικές δραστηριότητες παραμένει ισχυρή καθώς τα τροφικά πεδία του είδους εκτείνονται σε ακτίνα μεγαλύτερη των 20 χλμ περιμετρικά της αποικίας”. Τόσο για τον αρτέμη όσο και για τα άλλα προστατευόμενα είδη (χελώνα Caretta caretta, κητώδη όπως το ρινοδέλφινο, Tursiops truncatus, τον φυσητήρα, Physeter macrocephalus, και τον ζιφιό, Ziphius cavirostris κ.α.) είναι σαφές ότι η απειλή και οι πιέσεις από την εν λόγω δραστηριότητα δεν μπορεί να περιοριστεί με την απαγόρευσή τους σε μια στενή ζώνη γύρω από τις περιοχές του δικτύου Natura. Τα είδη αυτά μετακινούνται στην ευρύτερη περιοχή, οι δε επιπτώσεις από τον υποθαλάσσιο θόρυβο, τη θαλάσσια κίνηση, τη ρύπανση σε περίπτωση ατυχήματος, την υπολειμματική ρύπανση κ.ά. δεν μπορούν να περιοριστούν εκτός της περιφερειακής ζώνης. Ειδικά σε ό,τι αφορά τα κητώδη, θα πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι η ευρύτερη περιοχή μελέτης της ΕΠΜ αποτελεί μέρος της Ελληνικής Τάφρου ως ενιαίο ενδιαίτημα παρουσίας, αναπαραγωγής και μετακίνησης ειδών κητωδών και την πιο κρίσιμη περιοχή για την επιβίωση του απειλούμενου φυσητήρα στην Ανατολική Μεσόγειο, και έχει αναγνωριστεί για τον λόγο αυτό ως Σημαντική Περιοχή για τα Θαλάσσια Θηλαστικά (Important Marine Mammal Area, IMMA) (βλ. https://www.marinemammalhabitat.org/wp-content/uploads/imma-factsheets/Mediterranean/Hellenic-Trench-Mediterranean.pdf).
Επιπλέον, δραστηριότητες που συνδέονται με τη μεταφορά υδρογονανθράκων και η συνεπαγόμενη αύξηση της συχνότητας διέλευσης πλοίων με άκρως επικίνδυνο φορτίο από μια περιοχή πλούσια σε βιοποικιλότητα και ευάλωτη σε επιπτώσεις, λόγω των σημαντικών ειδών που φιλοξενούνται εκεί, δεν έχουν ληφθεί υπόψη για τον καθορισμό των μέτρων και την ανάγκη προσδιορισμού περιφερειακών ζωνών.
Η διεύρυνση της περιφερειακής ζώνης σε τουλάχιστον 20 χλμ (ώστε να καλύπτεται και το πεδίο τροφοληψίας του αρτέμη) είναι το ελάχιστο μέτρο που μπορεί να προσφέρει κάποια διασφάλιση προστασίας από τις δεδομένα αρνητικές επιπτώσεις των προγραμμάτων έρευνας και εξόρυξης υδρογονανθράκων σε κάθε θαλάσσια προστατευόμενη περιοχή, ειδικά λαμβάνοντας υπόψη την αρχή της προφύλαξης. Αν και αυτό εκφεύγει από το πεδίο μιας ΕΠΜ, γενικότερα οι εξορύξεις υδρογονανθράκων αποτελούν έργα που αναμφίβολα έχουν αρνητικές (και καμία θετική) επιπτώσεις τόσο στο φυσικό περιβάλλον, όσο και στις κοινωνίες, ενώ σίγουρα αποτελεί οικονομική δραστηριότητα που ανήκει στο παρελθόν και πρέπει να σταματήσει (βλ. σχετικά τις εκθέσεις του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, στις οποίες αναφέρεται ρητά ότι δεν υπάρχει πλέον κανένα περιθώριο για διάνοιξη νέων πεδίων εκμετάλλευσης υδρογονανθράκων, τόσο με όρους περιβαλλοντικούς, όσο και με όρους αγοράς ενέργειας).
Προστασία κητωδών και αντιμετώπιση των απειλών που σχετίζονται με συγκρούσεις με πλοία
Αντικείμενο μελέτης: Παρά το γεγονός ότι στις περιοχές του δικτύου Natura GR2210001 και GR2210004 του ΕΘΠΖ απαντώνται δύο σημαντικά και προστατευόμενα από τη διεθνή, ενωσιακή και εθνική νομοθεσία είδη κητωδών, ήτοι φυσητήρας (Physeter macrocephalus) και ζιφιός (Ziphius cavirostris) (Frantzis, A., Leaper, R., Alexiadou, P., Prospathopoulos, A., & Lekkas, D. (2019). Shipping routes through core habitat of endangered sperm whales along the Hellenic Trench, Greece: Can we reduce collision risks?. PloS one, 14(2), e0212016.), τα είδη αυτά δεν λαμβάνονται υπόψη και δεν αξιολογούνται από την ΕΠΜ για τη διαμόρφωση κατάλληλων προστατευτικών μέτρων. Οι προαναφερθείσες περιοχές του δικτύου Natura αποτελούν τμήμα της Ελληνικής Τάφρου που είναι ζωτικό ενδιαίτημα και η σημαντικότερη περιοχή για τα είδη σε κλίμακα Μεσογείου ενώ αναγνωρίζεται σε παγκόσμια κλίμακα και ως «Σημαντική Περιοχή για τα Θαλάσσια Θηλαστικά» (Important Marine Mammal Area, IMMA https://www.marinemammalhabitat.org/wp-content/uploads/imma-factsheets/Mediterranean/Hellenic-Trench-Mediterranean.pdf). Επιπρόσθετα, η περιοχή της Ελληνικής Τάφρου έχει συμπεριληφθεί στον στρατηγικό σχεδιασμό της Διεθνούς Επιτροπής Φαλαινοθηρίας (ΔΕΦ-IWC) για τον μετριασμό των επιπτώσεων από συγκρούσεις με πλοία ως περιοχή υψηλού κινδύνου.
Σύμφωνα με διεθνείς συμβάσεις, τα είδη υπόκειται σε καθεστώς προστασίας (Σύμβαση Βαρκελώνης – Παράρτημα ΙΙ, Συμφωνία για τη διατήρηση των κητωδών στην Μαύρη Θάλασσα, τη Μεσόγειο και την Συγκείμενη Ζώνη του Ατλαντικού – ACCOBAMS, Σύμβαση της Βόννης για τη διατήρηση των αποδημητικών ειδών που ανήκουν στην άγρια πανίδα (άρθρα ΙΙ (2) Παραρτήματα Ι και ΙΙ)), και τα συμβαλλόμενα μέρη (συμπεριλαμβανομένης και της Ελλάδας) έχουν αναλάβει υποχρεώσεις για την προστασία και διατήρησή τους. Επιπλέον, σύμφωνα με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ, τα είδη αυτά περιλαμβάνονται στο Παράρτημα IV και υπόκεινται σε αυστηρό καθεστώς προστασίας (άρθρο 12).
Σύμφωνα με την 4η Εθνική Έκθεση στο πλαίσιο του άρθρου 17 της Οδηγίας 92/43/ΕΟΚ για την περίοδο 2013-2018, η εξάπλωση του είδους Physeter macrocephalus είναι «Άγνωστη». Η κατάσταση του πληθυσμού του φυσητήρα χαρακτηρίστηκε «Μη Ικανοποιητική-Ανεπαρκής», ενώ έχει χαρακτηριστεί ως Κινδυνεύον (ΕΝ) σε μεσογειακό και σε εθνικό επίπεδο από την IUCN (Pirotta, E., Carpinelli, E., Frantzis, A., Gauffier, P., Lanfredi, C., Pace, D.S. & Rendell, L.E. 2021. Physeter macrocephalus (Mediterranean subpopulation). The IUCN Red List of Threatened Species 2021) και το Κόκκινο Βιβλίο των απειλούμενων ζώων της Ελλάδας αντίστοιχα (Λεγάκις, Α. & Μαραγκού, Π. 2009. Το Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούμενων Ζώων της Ελλάδας. Ελληνική Ζωολογική Εταιρεία, Αθήνα, σελ.528).
Θεσμικά μέτρα: Προκειμένου να ανταποκριθεί η Ελλάδα στις διεθνείς και ενωσιακές της υποχρεώσεις για την προστασία των ειδών αυτών, θα πρέπει να συμπεριληφθούν τα ως άνω είδη στο πεδίο μελέτης της ΕΠΜ με προτεραιότητα υψηλής διαχείρισης και να προταθούν κατάλληλα μέτρα διατήρησης (που θα διασφαλίζουν ένα καθεστώς αυστηρής προστασίας σύμφωνα με το άρθρο 12 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ) καθώς και κατάλληλα μέτρα διαχείρισης για την προστασία των ειδών αυτών από απειλές που προκαλούνται από δραστηριότητες στην περιοχή. Ειδικότερα σε ό,τι αφορά τη Σύμβαση ACCOBAMS (η οποία κυρώθηκε πρόσφατα με νόμο από τη χώρα μας ν. 5011/2023 (Α΄9)), προβλέπεται υποχρέωση για τη θέσπιση σχεδίου διατήρησης που μεριμνά (μεταξύ άλλων) για την “προστασία των οικοτόπων” ειδικότερα για “περιοχές ειδικής προστασίας” για τα κητώδη που αντιστοιχούν σε περιοχές “που χρησιμεύουν ως οικότοποι” και/ή “παρέχουν σημαντικούς πόρους για την τροφή τους” “στο Πλαίσιο των Περιφερειακών Συμβάσεων… ή άλλων πρόσφορων νομικών πράξεων”. Η θέσπιση μέτρων διατήρησης για τα προστατευόμενα αυτά είδη βάσει του ν. 1650/1986 για τις προστατευόμενες εντάσσεται σαφώς στο πλαίσιο των “πρόσφορων νομικών πράξεων” στο πλαίσιο των υποχρεώσεων της χώρας μας βάσει της Σύμβασης ACCOBAMS και του κυρωτικού νόμου.
Θα πρέπει τέλος να σημειωθεί ότι στην αντίστοιχη ΕΠΜ 10α: Περιοχές Natura 2000 των Περιφερειακών Ενοτήτων Λακωνίας (μέρους) και Μεσσηνίας, το είδος Physeter macrocephalus έχει περιληφθεί στο αντικείμενο της μελέτης με προτεραιότητα υψηλής διαχείρισης στις περιοχές που αποτελούν τμήμα της Ελληνικής Τάφρου [περιοχές μελέτης που απαντάται (GR2550010 και GR2540009)], και προβλέπονται στόχοι διαχείρισης. Αυτό δεν συμβαίνει στην περίπτωση της παρούσας ΕΠΜ. Οι ΕΠΜ και το προστατευτικό καθεστώς στην περιοχή θα πρέπει να προκρίνουν τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου προστατευτικού πλαισίου για τη διατήρηση προστατευόμενων ειδών και των ενδιαιτημάτων τους καθώς και ενός συνεκτικού δικτύου προστατευόμενων περιοχών όπως απαιτείται και από την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τη βιοποικιλότητα (βλ. παρακάτω για την πρότασή μας για τη δημιουργία ενός οικολογικού διαδρόμου στην περιοχή).
Σημαντική απειλή στην εν λόγω περιοχή για τα είδη φυσητήρας και ζιφιός (πέραν των υδρογονανθράκων που αναφέρθηκαν ανωτέρω) είναι η πρόσκρουση με πλοία, για την αντιμετώπιση της οποίας θα πρέπει να ληφθούν προστατευτικά μέτρα στο πλαίσιο της ΕΠΜ. Πρέπει να σημειωθεί ότι οι περιοχές αυτές έχουν αναγνωριστεί και από την Ελληνική Υδρογραφική Υπηρεσία του ελληνικού Ναυτικού και την Βρετανική Υδρογραφική Υπηρεσία ως σημαντικές για τα θαλάσσια θηλαστικά και ως περιοχές υψηλού ρίσκου σύγκρουσης με πλοία. Στις περιοχές αυτές δίνεται σύσταση μέσω Αγγελιών προς τους Ναυτιλλόμενους (24/27 2021 και NP47,48,49 2022) στα πλοία που διέρχονται από τις περιοχές να λαμβάνουν δράση για την αντιμετώπιση των συγκρούσεων.
Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, προτείνουμε τα εξής μέτρα για συμπερίληψη στο κεφάλαιο 4 και 5:
1. ΕΘΠΖ: δημιουργία περιφερειακής ζώνης παρακείμενης της ΖΔΟΕ-01
Προτείνεται η δημιουργία μιας περιφερειακής ζώνης παρακείμενης της ΖΔΟΕ-01, έκτασης 12 ναυτικών μιλίων από τη δυτική ακτή της Ζακύνθου, στην οποία θα ρυθμίζεται η διέλευση των πλοίων (ειδικότερα δεξαμενόπλοια, και φορτηγά πλοία), προκειμένου να αποφευχθεί η θανάτωση ή/και ο τραυματισμός κητωδών από πρόσκρουση με τα πλοία. Επισημαίνεται ότι το καταλληλότερο μέτρο σύμφωνα με μελέτες στην περιοχή και τη σχετική διεθνή βιβλιογραφία είναι μετατόπιση της διέλευσης των πλοίων πέραν των 12 ν.μ. από την ακτή (Frantzis et al. 2019). Λαμβάνοντας υπόψη τις προβλέψεις του διεθνούς δικαίου της θάλασσας σχετικά με τη διέλευση πλοίων εντός της αιγιαλίτιδας ζώνης (δικαίωμα αβλαβούς διέλευσης των πλοίων τρίτων κρατών), προτείνεται να προβλεφθεί η μείωση της ταχύτητας των πλοίων σε 10 κόμβους εντός της προτεινόμενης περιφερειακής ζώνης προκειμένου να μειωθεί το ρίσκο πρόσκρουσης (στο πλαίσιο των δικαιωμάτων του παράκτιου κράτους να λάβει προστατευτικά μέτρα για το περιβάλλον, άρθρο 21 της Σύμβασης για το δίκαιο της θάλασσας, κυρωτικός νόμος 2321/1995 (Α΄136)). Παράλληλα ωστόσο, η ΕΠΜ θα πρέπει να προτείνει τη διερεύνηση της δυνατότητας διαμόρφωσης και θεσμοθέτησης περαιτέρω μέτρων που αφορούν τη ρύθμιση της ναυσιπλοΐας στην εν λόγω περιοχή με βάση το διεθνές δίκαιο και τις εκεί προβλέψεις και διαδικασίες.
2. Δημιουργία ενός θαλάσσιου οικολογικού διαδρόμου για να διασφαλιστεί η απρόσκοπτη μετακίνηση των κητωδών
Προτείνεται η δημιουργία ενός θαλάσσιου οικολογικού διαδρόμου (βάσει του άρθρου 21 παρ. 1 και 4 (τελευταίο εδάφιο) του ν. 1650/1986 και του άρθρου 2 παρ. 11 του ν. 3937/2011), που θα συνδέει τη GR2210002 (στον κόλπο του Λαγανά) με τη GR2210004 «Νησίδες Σταμφάνι και Αρπυιά (Στροφάδες) και θαλάσσια ζώνη, με τις περιοχές GR2550010 και GR2540009 της ΕΠΜ Μεσσηνίας και Μάνης. Σύμφωνα με τους Frantzis et al. (2014, 2019), στη συγκεκριμένη περιοχή εντοπίζεται η μέγιστη συγκέντρωση παρουσίας των φυσητήρων και ο διάδρομος θα πρέπει να ανταποκρίνεται στην υψηλή συγκέντρωση φυσητήρων όπως προσδιορίζεται σε σχετικές μελέτες (βλ. χάρτες και ανάλυση στο Frantzis et al. (2019)). Η περιοχή αυτή δύναται να εξασφαλίσει τη συνδεσιμότητα μεταξύ των προστατευόμενων περιοχών που απαρτίζουν την Ελληνική Τάφρο για τις μετακινήσεις των ειδών κητωδών εντός αυτής και ως εκ τούτου θα πρέπει να εξεταστεί η εφαρμογή ρυθμίσεων για την προστασία των ειδών.
Η δημιουργία οικολογικών διαδρόμων που θα ενισχύει τη συνδεσιμότητα των προστατευόμενων περιοχών και ειδικότερα των περιοχών του δικτύου Natura προβλέπεται τόσο από την οδηγία 92/43/ΕΟΚ (άρθρο 4) όσο και από την Ευρωπαϊκή Στρατηγική για τη βιοποικιλότητα η οποία δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην “ενσωμάτωση οικολογικών διαδρόμων, στο πλαίσιο ενός πραγματικού διευρωπαϊκού δικτύου για τη φύση”, ως έναν από τους στόχους για το 2030 (resource.html (europa.eu), σελ. 7). Ειδικότερα προκρίνει τη δημιουργία οικολογικών διαδρόμων για τη διευκόλυνση της μετανάστευσης των ειδών και τη διατήρηση και ενίσχυση υγιών οικοσυστημάτων (σελ. 6). Παρόμοια πρόβλεψη υπάρχει και στην Εθνική Στρατηγική για τη βιοποικιλότητα (ειδικός στόχος 3.3).
Στον προτεινόμενο οικολογικό διάδρομο, και με σκοπό τη διευκόλυνση της μετακίνησης των κητωδών και την προστασία τους από απειλές που συνδέονται με τις προσκρούσεις από πλοία, προτείνεται να δημιουργηθεί το κατάλληλο πλαίσιο για τη ρύθμιση της ναυσιπλοΐας. Καθότι ο θαλάσσιος αυτός διάδρομος βρίσκεται τόσο εντός της αιγιαλίτιδας ζώνης 12 ν.μ. όσο και εκτός, στην ανοιχτή θάλασσα (ή μελλοντικά εντός της ελληνικής ΑΟΖ εφόσον η Ελλάδα κηρύξει τη ζώνη αυτή), προτείνεται η περαιτέρω διερεύνηση της δυνατότητας λήψης μέτρων ρύθμισης της ναυσιπλοΐας (π.χ. σύστημα διαχωρισμού της κίνησης των σκαφών, απαγόρευση ναυσιπλοΐας εντός της ζώνης για καθορισμένους τύπους πλοίων, μείωση της ταχύτητας κ.α.) βάσει του διεθνούς και εθνικού δικαίου και με τη συμμετοχή των θεσμικών και άλλων φορέων.
Διαχειριστικά μέτρα: Στην ΕΠΜ (κεφάλαιο 5 για όλες τις περιοχές) θα πρέπει να συμπεριληφθούν:
α) διαχειριστικά μέτρα έρευνας και παρακολούθησης σχετικά με την ηχητική κατάσταση του θαλάσσιου περιβάλλοντος και του ανθρωπογενούς ήχου που προκαλείται από την ναυτιλία, τις σεισμικές έρευνες, και τις στρατιωτικές ασκήσεις που εκτελούνται στην περιοχή. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι το μέτρο αυτό προβλέπεται στο Πρόγραμμα Μέτρων για την επίτευξη καλής κατάστασης στα θαλάσσια ύδατα (υ.α. 142569/2017 (ΦΕΚ 4728/Β΄ 29.12.2017) που περιλαμβάνει για τον περιγραφέα D11 (υποθαλάσσιος θόρυβος) τα εξής μέτρα “Θέσπιση κανονισμών για την μείωση του υποθαλάσσιου θορύβου κατά την έρευνα υδρογονανθράκων” και “Θέσπιση κανονισμών για τη μέιωση του υποθαλάσσιου θορύβου από τη ναυσιπλοΐα σε συνεργασία με τον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό”. Η ενσωμάτωση των μέτρων αυτών στην ΕΠΜ θα συμβάλει στη συμμόρφωση της χώρας και με τις υποχρεώσεις της από την Οδηγία Πλαίσιο 2008/56/ΕΚ για τη Θαλάσσια Στρατηγική (ΟΠΘΣ).
β) Μέτρα για τη χρήση νέων τεχνολογιών ως προς την έγκαιρη ενημέρωση των μεγάλων πλοίων που προσεγγίζουν την ευρύτερη περιοχή για την ύπαρξη φυσητήρων και των ενεργειών που θα πρέπει να ακολουθήσουν για την αποφυγή των συγκρούσεων. Ειδικά στην περίπτωση του υποθαλάσσιου θορύβου, προκειμένου να σχεδιαστούν χωρικά και άλλα αποτελεσματικά μέτρα περιορισμού των αρνητικών συνεπειών εντός της περιοχής και να υλοποιηθούν σχετικές δράσεις για τη διατήρηση των προστατευόμενων ειδών, είναι απαραίτητο να συγκεντρωθούν ακριβή δεδομένα για την ένταση της συγκεκριμένης απειλής και των επιπτώσεών της και να διασφαλιστεί η ανοιχτή πρόσβαση σε αυτά.
Τέλος, θα πρέπει να συμπεριληφθούν δράσεις εκπαίδευσης, κατάρτισης και ενημέρωσης των αρμόδιων αρχών και του ναυτιλιακού τομέα για την ύπαρξη των κητωδών, την ανάγκη προστασίας τους, τον κίνδυνο σύγκρουσης και τα μέτρα αποφυγής τους.
Γενικά σχόλια για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου (ΕΘΠΖ)

1. Σε ό,τι αφορά στη ζώνωση, σε ορισμένα τμήματα του ΕΘΠΖ παρατηρείται η δημιουργία πολλών ΖΠΦ μικρής έκτασης με συνέπεια τον κατακερματισμό του προστατευτικού καθεστώτος, καθώς και απουσία διαβάθμισης του καθεστώτος αυτού στις προτεινόμενες ζώνες, σε αντίθεση με διεθνείς ενδεδειγμένες πρακτικές (π.χ. IUCN), εγείροντας ανησυχία για την καταλληλότητα και αποτελεσματικότητα του προστατευτικού καθεστώτος. Ειδικότερα στις δυτικές και βορειοδυτικές ακτές του ΕΘΠΖ, η ΕΠΜ προτείνει τη δημιουργία εννέα ΖΠΦ που περιλαμβάνουν μια στενή παράκτια λωρίδα καθώς και μικρής έκτασης παρακείμενες θαλάσσιες περιοχές δημιουργώντας μια αποσπασματική και μη συνεκτική προσέγγιση στη διατήρηση και διαχείριση του προστατευόμενου είδους της Μεσογειακής φώκιας (Monachus monachus) και των κρίσιμων ενδιαιτημάτων του στην περιοχή. Επίσης, στο χερσαίο τμήμα οι ζώνες αυτές συνορεύουν με μια ΖΒΔΦΠ (ΖΒΔΦΠ-01), στην οποία επιτρέπονται διάφορες χρήσεις και δραστηριότητες, με αποτέλεσμα να μη διασφαλίζεται ένα συνεκτικό καθεστώς προστασίας της περιοχής και των προστατευτέων αντικειμένων.

Η έλλειψη διαβάθμισης του προστατευτικού καθεστώτος παρατηρείται και στο ανατολικό τμήμα του κόλπου του Λαγανά όπου οι παράκτιες ΖΠΦ (π.χ. ΖΠΦ 15 και 20) πλαισιώνονται από ΖΒΔΦΠ στις οποίες επιτρέπεται πλήθος δραστηριοτήτων.

Επιπλέον, η κατάτμηση των σημαντικών παραλιών ωοτοκίας στο ανατολικό τμήμα του κόλπου του Λαγανά σε επιμέρους ζώνες προστασίας (ΖΠΦ) στις οποίες επιτρέπονται διαφορετικές χρήσεις, παρά το γεγονός ότι οι οικολογικές ανάγκες προστασίας των προστατευτέων αντικειμένων είναι ίδιες, είναι αντίθετο με τη δημιουργία ενός συνεκτικού και αποτελεσματικού καθεστώτος προστασίας και τη λήψη των κατάλληλων μέτρων διατήρησης όπως απαιτεί η οδηγία 92/43/ΕΟΚ. Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι η ζώνη ΖΔΟΕ 5 και η σχέση της με τη ΖΠΦ 14 (ευρύτερη περιοχή της Δάφνης και μια από τις σημαντικότερες παραλίες ωοτοκίας). Από τον χάρτη δεν είναι ευκρινή τα όρια των δύο ζωνών στο παράκτιο τμήμα τους, ωστόσο δεν είναι κατανοητό γιατί η ΖΔΟΕ 5 παρεμβάλλεται μεταξύ της ΖΠΦ-22 και ΖΠΦ-14 διαρρηγνύοντας το προστατευτικό καθεστώς και διαταράσσοντας τη συνοχή που απαιτείται για τη λήψη των κατάλληλων μέτρων για την αντιμετώπιση όμοιων και αντίστοιχης έντασης απειλών που αντιμετωπίζουν τα προστατευτέα αντικείμενα στην εν λόγω περιοχή και ειδικότερα η χελώνα Caretta caretta. Στη δε ΖΔΟΕ 5 αναγνωρίζονται χρήσεις γης που δημιουργούν σημαντικές πιέσεις στο προστατευτέο αντικείμενο, όπως η χρήση (1) Κατοικία, η οποία μάλιστα αναγνωρίζεται κατά παρέκκλιση του π.δ. 59/2018 και σε περιπτώσεις εκτός σχεδίου και εκτός οικισμών και χωρίς καμία εξειδίκευση ή περαιτέρω όρους, καθώς και η χρήση (15) Τουριστικά καταλύματα, και πάλι κατά παρέκκλιση του αναφερόμενου στο π.δ. 59/2018 μέγιστου επιτρεπόμενου αριθμού κλινών. Λαμβάνοντας υπόψη τις σημαντικές πιέσεις στις παραλίες ωοτοκίας της χελώνας Caretta caretta από τουριστικές δραστηριότητες, καθίσταται σαφές ότι οι χρήσεις αυτές δεν συνάδουν με το προστατευτικό καθεστώς προστασίας. Η συγκεκριμένη ζώνωση φαίνεται να αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο για έντονη τουριστική εκμετάλλευση της περιοχής που θα αυξήσει τις ήδη σημαντικές πιέσεις των εν λόγω δραστηριοτήτων στο προστατευτέο αντικείμενο. Σε αυτό, αλλά και σε άλλα σημεία της παράκτιας περιοχής του ΕΘΠΖ, φαίνεται ότι η ζώνωση (τόσο τα όρια των ζωνών όσο και οι επιτρεπόμενες χρήσεις) καθορίζεται από τις (υφιστάμενες) χρήσεις γης και δραστηριότητες και όχι από τις οικολογικές ανάγκες και τη διαμόρφωση ενός συνεκτικού και αποτελεσματικού καθεστώτος προστασίας.

Επιπλέον, σε ό,τι αφορά στην ευρύτερη περιοχή της Δάφνης θα πρέπει να επισημανθεί το διαχρονικό πρόβλημα της μη εφαρμογής της κείμενης νομοθεσίας σχετικά με συγκεκριμένες παράνομες εγκαταστάσεις, και της σχετικής σύστασης από τη Σύμβαση της Βέρνης για τη διατήρηση της άγριας ζωής και του φυσικού περιβάλλοντος της Ευρώπης προς την Ελλάδα για άμεση απομάκρυνση τους ήδη από το 1987 (Recommendation No. 9 (1987) of the standing committee on the protection of Caretta Caretta in Laganas bay, Zakynthos (Greece), adopted by the Standing Committee on 11 December 1987). Η Μόνιμη Επιτροπή της Σύμβασης της Βέρνης, αναγνωρίζοντας τη μη συμμόρφωση της Ελλάδας με τις εν λόγω συστάσεις, και κατόπιν αναφορών και καταγγελιών από περιβαλλοντικές οργανώσεις (βλ. https://www.coe.int/en/web/bern-convention/-/1986-08-greece-recommendation-no-9-1987-on-the-protection-of-caretta-caretta-in-laganas-bay-zakynthos) αποφάσισε το άνοιγμα της υπόθεσης προκειμένου να διασφαλίσει ότι η Ελλάδα θα ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις για την προστασία της χελώνας Caretta caretta (T-PVS(2020)10, Standing Committee of the Convention on the Conservation of European WIldlife and natural habitats, 40th Meeting, 30 november – 4 December 2020). Είναι σημαντικό η προτεινόμενη ζώνωση καθώς και οι επιτρεπόμενες χρήσεις γης να διασφαλίζουν το απαιτούμενο καθεστώς προστασίας σε ό,τι αφορά την αντιμετώπιση απειλών που σχετίζονται με τη μη βιώσιμη τουριστική ανάπτυξη της περιοχής σε συμμόρφωση με τις συστάσεις της Σύμβασης της Βέρνης και τις ενωσιακές και διεθνείς υποχρεώσεις της χώρας μας για τη προστασία του είδους αυτού.

2. Καθορισμός χρήσεων γης στις ζώνες προστασίας: Σε ορισμένες ζώνες προστασίας (ειδικότερα στις ΖΠΦ και στις ΖΔΟΕ) αναγνωρίζονται ως επιτρεπόμενες χρήσεις γης (και σε πολλές περιπτώσεις κατά παρέκκλιση των επιτρεπόμενων ανά ζώνη χρήσεων γης σύμφωνα με το π.δ. 59/2018) χωρίς περαιτέρω εξειδίκευση και χωρίς καθορισμό όρων και προϋποθέσεων στο σχέδιο διαχείρισης (δείτε τα ειδικότερα σχόλιά μας παρακάτω ανά ζώνη). Επίσης, σε ορισμένες περιπτώσεις οι όροι που προσδιορίζονται είναι ασαφείς (π.χ. στην περίπτωση της χρήσης (52) Ήπια θαλάσσια αναψυχή σε ό,τι αφορά τον χρονικό περιορισμό για τις εν λόγω δραστηριότητες), ελλείψεις οι οποίες θα οδηγήσουν σε σημαντικά προβλήματα κατά την εφαρμογή τους.

Ειδικά στις παραλίες ωοτοκίας στις οποίες επιτρέπονται υπό όρους οι χρήσεις (52) Ήπια αναψυχή και (54) Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιες αναψυχής (όπως ισχύει και στο υφιστάμενο π.δ. του ΕΘΠΖ) και παρά τα διαγνωσμένα προβλήματα εφαρμογής των όρων αυτών στην πράξη και τις συνεχείς παραβάσεις (βλ. Αναφορές περιβαλλοντικών οργανώσεων στη Σύμβαση της Βέρνης https://www.coe.int/en/web/bern-convention/-/1986-08-greece-recommendation-no-9-1987-on-the-protection-of-caretta-caretta-in-laganas-bay-zakynthos) δεν προβλέπεται κάποιος περαιτέρω όρος ή περιορισμός που θα διασφαλίσει την αποτελεσματική εφαρμογή της νομοθεσίας. Ο καθορισμός μέτρων βάσει της εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας σε κάποιες σημαντικές παραλίες ωοτοκίας (π.χ. Καλαμάκι (ΖΠΦ-16) Γέρακας (ΖΠΦ-15), Δάφνη (ΖΠΦ-14), Μαραθονήσι (ΖΠΦ-11) (π.χ. προσδιορισμός μεγίστου αριθμού επισκεπτών, περιορισμός διάρκειας παραμονής στην παραλία κ.α.) προκρίνεται ως ενδεδειγμένο μέτρο σύμφωνα με διεθνείς πρακτικές (βλ. IUCN, https://portals.iucn.org/library/sites/library/files/documents/PAG-027-En.pdf) που θα διασφαλίσει ότι η τουριστική ανάπτυξη θα είναι βιώσιμη και σύμφωνη με τις οικολογικές ανάγκες και την ανάγκη προστασίας κρίσιμων προστατευόμενων ειδών. Οι μελέτες φέρουσας ικανότητας προβλέπονται στο Εθνικό Σχέδιο Δρασης για τη θαλάσσια χελώνα (Caretta caretta) (υπ’ αριθμ. οικ. ΥΠΕΝ/ΔΔΦΠΒ/68083/2147): μέτρο 2.4. (α) Εκπόνηση και (β) εφαρμογή μελετών φέρουσας ικανότητας όσον αφορά τα μέγιστα μεγέθη σε αριθμό επισκεπτών, επίπλων θαλάσσης, πρόχειρων, εγκαταστάσεων εστίασης (καντίνες), θαλάσσια σπορ ανάπαραλία, κλπ., προκειμένου να μετριαστούν οι ανθρωπογενείς οχλήσεις στις περιοχές αναπαραγωγής. Η πρόβλεψη μελετών φέρουσας ικανότητας για τις εν λόγω περιοχές και ο καθορισμός κατάλληλων μέτρων (όπως αυτά που αναφέρονται παραπάνω) θα πρέπει να συμπεριληφθεί στις προτάσεις της ΕΠΜ για την ενσωμάτωσή τους στο σχέδιο διαχείρισης.
3. Τμήμα της GR2210002 που αφορά στον οικισμό του Λαγανά και το νησάκι του Αγίου Σώστη και την ευρύτερη παραλιακή ζώνη δεν περιλαμβάνεται στον προτεινόμενο καθορισμό ζωνών και χρήσεων γης όπως αναφέρεται στην ΕΠΜ (σελ. 25 κεφάλαιο 4). Θεωρούμε ότι η εξαίρεση του οικισμού αυτού (αλλά και των λοιπών οικισμών) από τη ζώνωση σε συνδυασμό με τη μη λήψη διαχειριστικών μέτρων για την εν λόγω περιοχή (Κεφάλαιο 5) είναι αντίθετο με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ σχετικά με τη λήψη των κατάλληλων μέτρων διατήρησης για τα προστατευτέα αντικείμενα (σύμφωνα με το άρθρο 6 παρ. 1 και την απόφαση του Δικαστηρίου της ΕΕ κατά της Ελλάδας C-849/18). Οι χρήσεις και δραστηριότητες εντός αυτής της εξαιρούμενης περιοχής αποτελούν απειλές και δημιουργούν σημαντικές πιέσεις στα προστατευτέα αντικείμενα (π.χ. φωτορύπανση, ηχορύπανση, όχληση από τη χρήση πυροτεχνημάτων) και είναι κρίσιμο να ληφθούν κατάλληλα διαχειριστικά μέτρα για την αντιμετώπιση των απειλών αυτών εντός της περιοχής αυτής (π.χ. μέτρα περιορισμού της φωτορύπανσης σύμφωνα με διεθνείς ενδεδειγμένες πρακτικές για την προστασία της Caretta caretta κ.α.).
4. Τα όρια των επιμέρους ζωνών δεν περιγράφονται με σαφήνεια στην ΕΠΜ (με μορφή συντεταγμένων) καθιστώντας δυσδιάκριτα τα όρια των ζωνών ειδικά στα σημεία στην παράκτια περιοχή όπου γειτονεύουν ζώνες διαφορετικού προστατευτικού καθεστώτος.
5. Σε όλες τις παράκτιες ζώνες προστασίας στον κόλπο του Λαγανά θα πρέπει να συμπεριληφθεί και η χρήση (51) Έργα προστασίας από διάβρωση, κατολισθήσεις και στήριξη εδαφών, καθώς η λήψη αντιδιαβρωτικών μέτρων αποτελεί σημαντικό μέτρο διατήρησης των ενδιαιτημάτων των προστατευόμενων ειδών και των προστατευόμενων οικοτόπων και προσαρμογής έναντι κινδύνων που προκαλούνται από την κλιματική κρίση. Η γεωλογική ταυτότητα της περιοχής χαρακτηρίζεται από έντονα φαινόμενα διάβρωσης τα οποία μπορεί να αλλοιώσουν τα χαρακτηριστικά των παραλιών ωοτοκίας, της σύστασης της άμμου και του ανάγλυφου με αποτέλεσμα την υποβάθμιση των οικοτόπων, την διατάραξη της εκκόλαψης των αυγών και τον περιορισμό της περιοχής φωλεοποίησης. Η διάβρωση σε συνδυασμό με την κλιματική αλλαγή δύναται να επηρεάσουν και την ισορροπία του πληθυσμού των θαλάσσιων χελωνών αφού μία από τις σημαντικότερες παραμέτρους για τον καθορισμό του φύλου είναι η θερμοκρασία που αναπτύσσεται μέσα στη φωλιά.
6. Θετική κρίνεται η αναφορά και αξιολόγηση των απειλών που προέρχονται από τις αλιευτικές δραστηριότητες σε συγκεκριμένα είδη (πίνα (Pinna nobilis) και ροφό (Epinephelus marginatus) και η πρόταση λήψης θεσμικών μέτρων για τον έλεγχο της αλιευτικής προσπάθειας με σκοπό να αντιμετωπιστούν οι εν λόγω απειλές στα είδη αυτά καθώς και στο θαλάσσιο οικοσύστημα εν γένει τόσο στο ΕΘΠΖ όσο και στην σΠΠΒ Θαλάσσιων Περιοχών Κεφαλονιάς.
7. Διαχειριστικά μέτρα: Λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία εφαρμογής του ισχύοντος π.δ. του ΕΘΠΖ (1999 και 2003) το οποίο περιλαμβάνει παρόμοιες ρυθμίσεις με τις προτεινόμενες στην ΕΠΜ (σε ό,τι αφορά τον κόλπο του Λαγανά) καθώς και την σε πολλές περιπτώσεις αδυναμία εφαρμογής τους στην πράξη, καθίσταται σαφές ότι θα πρέπει να δοθεί έμφαση στη διαμόρφωση των κατάλληλων προϋποθέσεων για την αποτελεσματική εφαρμογή των προτεινόμενων ρυθμίσεων με την πρόβλεψη διαχειριστικών μέτρων για τη φύλαξη (επαρκές προσωπικό, επαρκή και κατάλληλα εργαλεία και εξοπλισμός, χρήση νέων τεχνολογιών κ.α.).


Ειδικά σχόλια για τις ζώνες προστασίας στο Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου 
ΖΑΠΦ-01
Προτείνεται η προσθήκη της χρήσης (51) Έργα προστασίας από διάβρωση, κατολισθήσεις και στήριξη εδαφών. Η χρήση αυτή προτείνεται να συμπεριληφθεί και σε όλες τις παράκτιες ΖΠΦ και ΖΔΟΕ σε όλη την έκταση του κόλπου του Λαγανά.
Σχετικά με τη χρήση (49) Περίπτερα ενημέρωσης / έργα ερμηνείας περιβάλλοντος (πινακίδες, αποχωρητήρια, περίπτερα, στέγαστρα, κ.λπ.) (η οποία επιτρέπεται κατά παρέκκλιση γιατί δεν περιλαμβάνεται η χρήση αυτή στις επιτρεπόμενες στη ΖΑΠΦ χρήσεις σύμφωνα με το πδ 59/2018), προβλέπεται η εξής εξειδίκευση: “H εγκατάσταση μη μόνιμης ελαφράς υποδομής (49) (φυλάκια, πινακίδες, σκηνή, επιστημονικός εξοπλισμός) για την εξυπηρέτηση των επιτρεπόμενων δραστηριοτήτων καθώς και υποδομών πυρόσβεσης (πχ δεξαμενές νερού) επιτρέπεται σε κατάλληλα σημεία βάσει τεκμηριωμένης μελέτης που συντάσσεται ή/και εγκρίνεται από τον ΥΠΕΝ και κατόπιν σχετικής άδειας από την Πολεοδομία και θα γίνεται εκτός της περιόδου αναπαραγωγής της θαλάσσιας χελώνας”. Δεν προκύπτει από τη διατύπωση της χρήσης αυτής και την έμφαση σε ενημέρωση και έργα ερμηνείας ότι περιλαμβάνονται (υφιστάμενες ή μελλοντικές) υποδομές πυρόσβεσης και είναι σημαντικό να χρησιμοποιηθεί η κατάλληλη χρήση γης προκειμένου να αποφευχθούν παρερμηνείες στην εφαρμογή του νομικού πλαισίου ειδικά για τις υποδομές πυρόσβεσης που αποτελούν κρίσιμο εργαλεία προστασίας της περιοχής.
ΖΑΠΦ-02
Στη ζώνη αυτή περιλαμβάνεται κατά παρέκκλιση η χρήση (52) Ήπια θαλάσσια αναψυχή (κολύμβηση, ιστιοσανίδα, καταδύσεις, υποβρύχια φωτογράφηση κ.λπ.) όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ και ειδικότερα προτείνονται οι εξής όροι: “επιτρέπεται η ήπια θαλάσσια αναψυχή και συγκεκριμένα κολύμβηση και καταδύσεις” κατά την διάρκεια της ημέρας. Ωστόσο, δεν προσδιορίζεται με σαφήνεια η έννοια της “διάρκειας της ημέρας” (π.χ. σε σχέση με την ανατολή ή δύση του ηλίου), έλλειψη η οποία ενδέχεται να οδηγήσει σε αδυναμία αποτελεσματικής εφαρμογής του συγκεκριμένου όρου στην πράξη με συνεπαγόμενες επιπτώσεις στα προστατευόμενα είδη. Ο προσδιορισμός αυτός θα πρέπει να γίνει για όλες τις ζώνες στις οποίες επιτρέπεται η εν λόγω χρήση και ο χρονικός περιορισμός εφαρμογής της.
Λαμβάνοντας υπόψη τις έντονες πιέσεις που ασκούνται από τις τουριστικές δραστηριότητες στην περιοχή και στο προστατευτέο αντικείμενο καθώς και την αδυναμία εφαρμογής του νομικού πλαισίου στην πράξη όπως διαφαίνεται από τη μέχρι σήμερα εμπειρία εφαρμογής του υφιστάμενου π.δ. του ΕΘΠΖ, θα πρέπει να προβλεφθεί η δυνατότητα να καθοριστεί μέγιστος αριθμός επισκεπτών ή άλλο συναφές μέτρο ως περιορισμός για την εφαρμογή της χρήσης αυτής κατόπιν σχετικής μελέτης για τη φέρουσα ικανότητα όπως θα προσδιορίζεται περαιτέρω στο σχέδιο διαχείρισης.
ΖΠΦ-04
Περιλαμβάνει κατά παρέκκλιση τη χρήση (26.12.1) Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ, με προβλεπόμενο όρο την “απαγόρευση διαπλάτυνσης δρόμου στον βιότοπο προς παραλία Πόρτο Βρώμη”. Προτείνουμε για να διασφαλιστεί η προστασία της περιοχής από απειλές που σχετίζονται με την εν λόγω χρήση να προστεθεί ο εξής περιορισμός (ο οποίος περιλαμβάνεται στη χρήση αυτή και σε άλλες ομοειδείς ζώνες στην περιοχή): Απαγορεύεται η διάνοιξη νέων δρόμων με εξαίρεση των απολύτως αναγκαίων για λόγους δασικής προστασίας από πυρκαγιές μετά από σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ.
ΖΠΦ-05 και ΖΠΦ-06
Στις ζώνες αυτές επιτρέπονται οι χρήσεις που σχετίζονται με γεωργικές, κτηνοτροφικές και λοιπές αγροτικές εκμεταλλεύσεις και οι σχετικές εγκαταστάσεις τους (χρήσεις 24.1, 24.2, 24.3 και 24.8) χωρίς να προβλέπεται καμία εξειδίκευση, ή περαιτέρω όροι και περιορισμοί.
ΖΠΦ-09
Στη ζώνη αυτή προτείνεται ο εξής περιορισμός σε ό,τι αφορά τη χρήση (24.9) Αλιεία (ερασιτεχνική και επαγγελματική: “επιτρέπεται η επαγγελματική αλιεία, εκτός από τη χρήση συρόμενων εργαλείων και κυκλικών δικτύων (μηχανότρατα, πεζότρατα, γρι-γρι, κ.λπ.)”. Προτείνεται να προστεθεί περαιτέρω όρος που θα προβλέπει την υποχρέωση των επαγγελματιών αλιέων να δηλώνουν τα αλιεύματά τους στον ΟΦΥΠΕΚΑ-ΜΔΠΠ σε εβδομαδιαία βάση. Ο όρος αυτός είναι αναγκαίος για να μπορεί ο ΟΦΥΠΕΚΑ να αξιολογεί με αποτελεσματικότητα την κατάσταση των ιχθυοαποθεμάτων και την εν γένει κατάσταση του θαλάσσιου περιβάλλοντος σε ό,τι αφορά τις απειλές που δημιουργούνται από την αλιεία.
ΖΠΦ-09 και ΖΠΦ-10
Σε ότι αφορά την επιτρεπόμενη στις ζώνες αυτές χρήση 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή – κολύμβηση, ιστιοσανίδα, καταδύσεις κλπ – όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ), λαμβάνοντας υπόψη τις έντονες πιέσεις που ασκούνται στο προστατευτέο αντικείμενο και ειδικότερα στη θαλάσσια χελώνα Caretta caretta από τον πολύ μεγάλο αριθμό σκαφών που δραστηριοποιούνται στην περιοχή (ειδικά κατά τους θερινούς μήνες για δραστηριότητες συνδεόμενες με τον τουρισμό) θα πρέπει να προβλεφθεί η διενέργεια μελέτης φέρουσας ικανότητας της ζώνης σε σχέση με τα θαλάσσια μέσα αναψυχής και να προβλεφθούν κατάλληλοι περιορισμοί για τον μέγιστο αριθμό των σκαφών ή άλλα μέτρα βάσει της μελέτης αυτής.
ΖΠΦ-11
Στη ζώνη αυτή προβλέπεται κατά παρέκκλιση η χρήση (26.11) Λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες με την εξειδίκευση ότι αφορά σε αγκυροβόλια και μώλους πρόσδεσης. Προβλέπεται επίσης η χρήση 52 – Ήπια θαλάσσια αναψυχή (κολύμβηση, ιστιοσανίδα, καταδύσεις, υποβρύχια φωτογράφηση κ.λπ.) όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ. Λαμβάνοντας υπόψη τις έντονες πιέσεις που υφίστανται στην εν λόγω περιοχή και στο προστατευόμενο είδος Caretta caretta από την πρόσβαση επισκεπτών και (τουριστικές) δραστηριότητες αναψυχής, προτείνεται να προστεθεί όρος τόσο στη χρήση (26.11) όσο και στη χρήση (52) για καθορισμό μέγιστου αριθμού αγκυροβολίων και επισκεπτών αντίστοιχα βάσει μελέτης για τη φέρουσα ικανότητα της περιοχής σε ό,τι αφορά την επισκεψιμότητα και τουριστικές δραστηριότητες. Οι όροι αυτοί είναι απαραίτητοι λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία της εν λόγω παραλίας ωοτοκίας για τη διατήρηση του προστατευόμενου είδους Caretta caretta καθότι στην περιοχή λόγω των μορφολογικών χαρακτηριστικών της άμμου τα χελωνάκια που γεννιούνται είναι αρσενικά, γεγονός που συμβάλλει στην ισορροπία του πληθυσμού των θαλάσσιων χελωνών.
ΖΠΦ-14
Η προτεινόμενη επιτρεπόμενη χρήση (13) Αναψυκτήρια μέχρι 50 τμ (μάλιστα χωρίς εξειδίκευση ή άλλους περιορισμούς) δεν συνάδει με την ανάγκη προστασίας της περιοχής από τις σημαντικές πιέσεις που προκαλούνται στα προστατευτέα αντικείμενα από τουριστικές δραστηριότητες. Η διαφοροποίηση της χρήσης αυτής στην ΖΠΦ-14 – ενώ στις γειτονικές παρακείμενες ΖΠΦ ομοίως σημαντικές παραλίες ωοτοκίας η χρήση αυτή απαγορεύεται – εγείρει αμφιβολίες ότι το κύριο κριτήριο για την αναγνώριση της χρήσης αυτής είναι η διατήρηση υφιστάμενων δραστηριοτήτων, και όχι, όπως απαιτείται από τη νομοθεσία, η διασφάλιση της διατήρησης των προστατευτέων αντικειμένων βάσει των οικολογικών αναγκών της περιοχής. Προτείνεται η διαγραφή της χρήσης αυτής από τη ζώνη ΖΠΦ-14.
Σε σχέση με τη χρήση (52) Ήπια θαλάσσια αναψυχή, προτείνεται η προσθήκη περαιτέρω όρου σχετικά με τον καθορισμό του ανώτατου αριθμού επισκεπτών ή άλλων σχετικών μέτρων βάσει μελέτης προσδιορισμού της φέρουσας ικανότητας. Όπως έχει αναφερθεί και ανωτέρω, ο όρος αυτός κρίνεται αναγκαίος λαμβάνοντας υπόψη τις δυσκολίες εφαρμογής του ισχύοντος π.δ. καθώς και τις έντονες πιέσεις που ασκούνται στο προστατευτέο αντικείμενο από τουριστικές δραστηριότητες.
ΖΠΦ-15 και ΖΠΦ-16
Στις ζώνες αυτές που περιλαμβάνουν δύο σημαντικές παραλίες ωοτοκίας της Caretta caretta, θα πρέπει να προβλεφθεί ως όρος για τις χρήσεις (52) Ήπια θαλάσσια αναψυχή ο καθορισμός μέγιστου αριθμού επισκεπτών ή άλλων μέτρων βάσει σχετικής μελέτης φέρουσας ικανότητας (όπως έχει αναφερθεί παραπάνω στη ΖΠΦ-14).
Σε ό,τι αφορά στους όρους για την επιτρεπόμενη χρήση (26.12.1) Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), θα πρέπει να προβλεφθεί όπως γίνεται και σε άλλες ομοειδείς περιπτώσεις στο ΕΘΠΖ ότι δεν επιτρέπεται η εκτέλεση έργων δασικής οδοποιίας.
ΖΠΦ-20
Στη ζώνη αυτή προτείνονται ως επιτρεπόμενες οι χρήσεις 26.12.1 Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) και 26.12.6 Μονοπάτια (πεζών) (και μάλιστα κατά παρέκκλιση) χωρίς καμία περαιτέρω εξειδίκευση ή περιορισμό και χωρίς καμία παραπομπή στο σχέδιο διαχείρισης για την πρόβλεψη όρων και περιορισμών. Θα πρέπει να προβλεφθούν περιορισμοί όπως προτείνονται και σε άλλες ομοειδείς ζώνες σχετικά με τη χρήση (26.12.1), ειδικότερα ότι “επιτρέπεται η συντήρηση του υφιστάμενου οδικού δικτύου. Απαγορεύεται η διάνοιξη δρόμων με εξαίρεση των απολύτως αναγκαίων για την προσπέλαση σε ιδιοκτησίες μετά από σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ/ΥΠΕΝ. Δεν επιτρέπεται η εκτέλεση έργων δασικής οδοποιίας”. Η πρόβλεψη του όρου αυτού είναι κρίσιμη λαμβάνοντας υπόψη την ήδη συντελεσθείσα υποβάθμιση της περιοχής από τη διάνοιξη παράνομου δρόμου σε ιδιωτική έκταση για την οποία έχει επιβληθεί πρόστιμο χωρίς ωστόσο να έχει αποκατασταθεί η περιοχή παρά την απόφαση του Συντονιστικού Γραφείου Περιβαλλοντικής Ζημίας (ΣΥΓΑΠΕΖ) επ’αυτού (υπ’αριθμ. Απόφαση 787/3.8/2018 απόφαση του ΣΥΓΑΠΕΖ). Στο ζήτημα αυτό έχει αναφερθεί και η Μόνιμη Επιτροπή της Σύμβασης της Βέρνης τονίζοντας την ανάγκη να εφαρμοστεί η νομοθεσία και να αποκατασταθεί η περιοχή (βλ. ενδεικτικά 42nd Meeting, Standing Committee, Report T-PVS(2022)31, 15th January 2023)).
Ομοίως, χωρίς καμία εξειδίκευση ή περιορισμούς (ή αναφορά σε όρους στο ΣΔ) προβλέπεται η χρήση (52) Ήπια θαλάσσια αναψυχή (κατά παρέκκλιση του πδ 59/2018). Η έλλειψη περιορισμών για τη χρήση αυτή δεν συνάδει με τους στόχους προστασίας και την αποτελεσματική αντιμετώπιση των πιέσεων σε προστατευτέα είδη, αλλά και με το προστατευτικό καθεστώς σε παρακείμενες ΖΠΦ όπου η χρήση αυτή επιτρέπεται με περιορισμούς που προσδιορίζονται στο ΣΔ. Η αναγνώριση της χρήσης (54) Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιες αναψυχής (για τις ομπρέλες και ξαπλώστρες) ως επιτρεπόμενη (και μάλιστα χωρίς καμία εξειδίκευση ή περιορισμούς) δεν ανταποκρίνεται στις οικολογικές συνθήκες της περιοχής αλλά και στις παρούσες συνθήκες, καθώς στην εν λόγω περιοχή δεν υφίστανται τέτοιου είδους υποδομές και εγκαταστάσεις και συνεπώς δεν τίθεται θέμα περιορισμού υφιστάμενης δραστηριότητες. Οι υποδομές αυτές θα εντείνουν περαιτέρω τις ήδη έντονες πιέσεις που υφίστανται τα προστατευτέα αντικείμενα από τις διευρυμένες τουριστικές δραστηριότητες στην περιοχή.
ΖΠΦ-22
Στη ζώνη αυτή η οποία βρίσκεται περιμετρικά μιας απο τις σημαντικότερες παραλίες ωοτοκίας (ΖΑΠΦ-01), επιτρέπονται οι χρήσεις (24.1) Γεωργικές, δασικές, κτηνοτροφικές, αλιευτικές και λοιπές αγροτικές εκμεταλλεύσεις και δραστηριότητες, και (26.12.1) Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) χωρίς καμία εξειδίκευση ή παραπομπή στο ΣΔ για όρους και περιορισμούς (και μάλιστα η δεύτερη κατά παρέκκλιση). Για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική προστασία της περιοχής (και της παρακείμενης παραλίας ωοτοκίας) θα πρέπει να εξειδικευτούν κατάλληλα και να προβλεφθούν όροι στο σχέδιο διαχείρισης.
ΖΔΟΕ-01
Στη ζώνη αυτή προβλέπονται οι χρήσεις (54) Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής και (26.11) Λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες, χωρίς καμία εξειδίκευση ή όρους και περιορισμούς. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η ζώνη αυτή διατρέχει όλη τη θαλάσσια περιοχή των δυτικών και βορειοδυτικών ακτών της Ζακύνθου σε άμεση γειτνίαση με τις παράκτιες ΖΠΦ και τις σημαντικές για τη διατήρηση προστατευτέων ειδών βραχώδεις ακτές, οι χρήσεις αυτές οι οποίες δημιουργούν πιέσεις στα εν λόγω προστατευτέα αντικείμενα θα πρέπει να προσδιοριστούν με μεγαλύτερη σαφήνεια και να τεθούν συγκεκριμένοι όροι για την εφαρμογή τους.
ΖΔΟΕ-02
Στη ΖΔΟΕ αυτή επιτρέπεται η χρήση (1) Κατοικία κατά παρέκκλιση και εκτός σχεδίου και εκτός οικισμών. Ενώ στη σελίδα 27 του κεφαλαίου 4 (Παραδοτέο ΠΒ3.4) αναφέρεται ότι προτείνεται “να επιτραπεί η χρήση 1 – κατοικία και εκτός σχεδίου και εκτός οικισμών σε ΖΠΦ, ΖΔΟΕ ώστε να προβλεφθεί η συντήρηση – ανακαίνιση μόνο των νομίμως υφιστάμενων κατοικιών σε εκτός σχεδίου περιοχές”, καμία εξειδίκευση δεν προβλέπεται στην εν λόγω ζώνη, ούτε όροι και προυποθέσεις για τη χρήση αυτή. Η πρόβλεψη της χρήσης (1) για δόμηση εκτός σχεδίου δεν συνάδει με το προστατευτικό καθεστώς της περιοχής και τη διατήρηση των προστατευτέων αντικειμένων.
Επιπλέον η ΕΠΜ προτείνει να επιτραπεί η χρήση (15) Τουριστικά καταλύματα, εγκαταστάσεις ειδικής τουριστικής υποδομής και λοιπές τουριστικές επιχειρήσεις (ν. 4276/2014) με παρέκκλιση από την πρόβλεψη του πδ 59/2018 για περιορισμό σε 150 κλίνες, με μόνο προσδιορισμό τον αριθμό των κλινών να καθορίζεται σύμφωνα με τις πολεοδομικές και χωροταξικές διατάξεις. Η εν λόγω παρέκκλιση δεν αιτιολογείται από την ΕΠΜ, ενώ λαμβάνοντας υπόψη ότι η εν λόγω περιοχή υφίσταται πλείστες πιέσεις από τουριστικές δραστηριότητες, η αναγνώριση της χρήσης αυτής κατά παρέκκλιση δεν συνάδει με τις οικολογικές ανάγκες και το καθεστώς προστασίας της περιοχής του δικτύου Natura για τη λήψη κατάλληλων μέτρων διατήρησης.
Στη σελ. 224 του Παραδοτέου ΠΒ3.4 (Κεφάλαιο 4) γίνεται αναφορά στη χρήση “(11) Γραφεία/ Κέντρα έρευνας υδρογονανθράκων” στη ΣΔΟΕ-02. Θεωρούμε ότι η αναφορά σε υδρογονάνθρακες σε αυτό το σημείο είναι εκ παραδρομής και θα πρέπει να διορθωθεί για να αποφευχθούν παρανοήσεις σχετικά με το περιεχόμενο της χρήσης αυτής (δεν γίνεται αναφορά σε υδρογονάνθρακες σε σχέση με τη χρήση (11) σε άλλα σημεία της μελέτης). Η έρευνα υδρογονανθράκων υπάγεται στη χρήση (25) η οποία απαγορεύεται σε όλες τις ζώνες του ΕΘΠΖ (και των άλλων περιοχών) και στις περιφερειακές ζώνες.
ΖΔΟΕ-03 έως ΖΔΟΕ-06
Στις ΖΔΟΕ αυτές προβλέπεται ως επιτρεπόμενη η χρήση (26.12.1) Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) με αναφορά ότι υπάρχει δυνατότητα να εξειδικευθεί βάσει της οικείας νομοθεσίας. Λαμβάνοντας ωστόσο τη θέση των ΖΔΟΕ αυτών και την άμεση γειτνίασή τους με σημαντικές παραλίες ωοτοκίας (που έχουν προταθεί ως ΖΠΦ) θα έπρεπε να προταθούν όροι για τη χρήση αυτή ειδικά σε ό,τι αφορά τον περιορισμό της χρήσης για τη συντήρηση του υφιστάμενου οδικού δικτύου και την απαγόρευση διάνοιξης δρόμων με εξαίρεση των απολύτως αναγκαίων για την προσπέλαση σε ιδιοκτησίες και για την πρόληψη δασικών πυρκαγιών μετά από σύμφωνη γνώμη του ΟΦΥΠΕΚΑ/ΥΠΕΝ.
ΖΔΟΕ-04
Στη ΖΔΟΕ αυτή προτείνεται κατά παρέκκλιση (χωρίς αιτιολόγηση) και χωρίς εξειδίκευση η χρήση (33) – Εγκαταστάσεις παραγωγής, αποθήκευσης και μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών, και συναφείς εγκαταστάσεις. Δεν αιτιολογείται γιατί προτείνεται η χρήση αυτή κατά παρέκκλιση και ποιους σκοπούς εξυπηρετεί, ενώ οι πιέσεις στα προστατευτέα αντικείμενα από τις εγκαταστάσεις αυτές δύνανται να είναι σημαντικές.
Ομοίως επιτρέπεται η χρήση (24.1) Γεωργικές, δασικές, κτηνοτροφικές, αλιευτικές και λοιπές αγροτικές εκμεταλλεύσεις και δραστηριότητες (συμπεριλαμβανομένης της μελισσοκομίας) χωρίς καμία εξειδίκευση ή περιορισμό σχετικά με τις δραστηριότητες αυτές σε αντίθεση με το υφιστάμενο καθεστώς στο π.δ. του ΕΘΠΖ που επέβαλε περιορισμούς σχετικά με τις δραστηριότητες αυτές. Η χρήση αυτή πρέπει να εξειδικευθεί σε ό,τι αφορά τις επιμέρους δραστηριότητες που επιτρέπονται (έμφαση σε υφιστάμενες δραστηριότητες, απαγόρευση εγκατάστασης κτηνοτροφικών μονάδων) και να προβλεφθούν ρητά σχετικοί όροι (π.χ. καλλιέργειες σύμφωνα με τους κανόνες της βιολογικής γεωργίας)
Για την αναγνώριση της χρήσης (1) Κατοικία κατά παρέκκλιση εκτός σχεδίου και οικισμού, ισχύουν τα σχόλια που έχουμε κάνει παραπάνω στη ΖΔΟΕ-02.
ΖΔΟΕ-05
Όπως έχουμε αναφέρει και παραπάνω, η ζώνωση στη συγκεκριμένη περιοχή και η σχέση της ΖΔΟΕ-05 με τις παρακείμενες ΖΠΦ-14 και ΖΠΦ-22 δημιουργούν ένα αναποτελεσματικό και ακατάλληλο καθεστώς προστασίας. Επιπλέον, η αναγνώριση ως επιτρεπόμενων των χρήσεων (1) Κατοικία (κατά παρέκκλιση για εκτός σχεδίου και εκτός οικισμού) και (15) Τουριστικά καταλύματα, εγκαταστάσεις ειδικής τουριστικής υποδομής και λοιπές τουριστικές επιχειρήσεις (ν. 4276/2014) (κατά παρέκκλιση σε ό,τι αφορά το μέγιστο αριθμό των κλινών) είναι κάθετα αντίθετη με το προστατευτικό καθεστώς που απαιτείται για να διασφαλιστεί ο στόχος διατήρησης των προστατευτέων αντικειμένων και ειδικά του προστατευόμενου είδους Caretta caretta στις παρακείμενες εξαιρετικά σημαντικές παραλίες ωοτοκίας. Το επιχείρημα που προβάλλεται στην ΕΠΜ ότι “το μεγαλύτερο τμήμα των ζωνών αποτελεί ιδιωτική έκταση, η οικονομική εκμετάλλευση της περιοχής αποτελεί πολιτική ορθής διαχείρισης καθώς θα προτατεύεται η περιοχή και κατ’ επέκταση οι ιδιοκτήτες / χρήστες της εκμετάλλευση (πυροπροστασία, καθορισμός χειμάρρων κλπ)” (σελ.. 8 Παραδοτέο ΠΒ3.4, Κεφάλαιο 4) είναι αβάσιμος ως λόγος για τη διαμόρφωση του προστατευτικού καθεστώτος μιας προστατευόμενης περιοχής, η δε ζώνωση και ο καθορισμός των χρήσεων γης φαίνεται να προκρίνουν οικονομικά συμφέροντα έναντι των οικολογικών αναγκών για την προστασία της περιοχής. Οι πιέσεις που ασκούνται στην περιοχή και στα προστατευόμενα αντικείμενα είναι ήδη έντονες, ενώ η τουριστική εκμετάλλευση ενισχυθείσα με τις προτεινόμενες χρήσεις θα καταστήσει την προστασία της περιοχής αδύνατη. Η εν λόγω περιοχή (ή τουλάχιστον το παράκτιο τμήμα της) θα πρέπει να αναγνωριστεί ως ΖΠΦ και να ενοποιηθεί με τις παρακείμενες ΖΠΦ με ίδιο προστατευτικό καθεστώς. Η αναφορά στις χρήσεις (1) και (15) θα πρέπει να απαλειφθεί.
Ομοίως χωρίς καμία εξειδίκευση ή περαιτέρω περιορισμούς, προτείνονται ως επιτρεπόμενες οι χρήσεις γης που σχετίζονται με γεωργικές και λοιπές αγροτικές δραστηριότητες (24.1, 24.2, 24.3, 24.8) καθώς και η χρήση 26.12.1 Οδοί (κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων). Ειδικά για την τελευταία αυτή χρήση, θα πρέπει να προβλεφθούν ρητά οι περιορισμοί που προβλέπονται και σε άλλες ζώνες του ΕΘΠΖ σχετικά με τον περιορισμό της σε συντήρηση του υφιστάμενου δικτύου και τη διάνοιξη νέων μόνο κατ’ εξαίρεση και μόνο κατόπιν της σύμφωνης γνώμης του ΟΦΥΠΕΚΑ.
ΖΔΟΕ-06
Σε ό,τι αφορά στη χρήση (1) Κατοικία που επιτρέπεται στη ζώνη αυτή κατά παρέκκλιση σε ό,τι αφορά την εκτός σχεδίου και εκτός οικισμού, δείτε τα σχόλια που έχουμε παραθέσει ανωτέρω στη ΖΔΟΕ-05.
Επίσης, λαμβάνοντας υπόψη την εγγύτητα της ζώνης αυτής με μια σημαντική παραλία ωοτοκίας (ΖΠΦ-16) και την ανάγκη να ληφθούν μέτρα για την προστασία της και τη μείωση των πιέσεων, θα πρέπει να προβλεφθεί συγκεκριμένος όρος για τη χρήση 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) που θα αφορά (όπως έχουμε αναφέρει παραπάνω και σε άλλες ζώνες) τον περιορισμό της σε συντήρηση του υφιστάμενου δικτύου και τη διάνοιξη νέων οδών μόνο κατ’ εξαίρεση και μόνο κατόπιν της σύμφωνης γνώμης του ΟΦΥΠΕΚΑ.
ΖΒΔΦΠ-05
Στο Παραδοτέο ΠΒ3.4 (Υλικό κεφαλαίου 4, σελ. 52) αναφέρεται ότι επιτρέπεται η χρήση (26.1) Αεροδρόμιο στη ΖΒΔΦΠ-05, παρά το γεγονός ότι στην περιοχή αυτή δεν υπάρχει αεροδρόμιο. Ο υφιστάμενος αερολιμένας (εκτός σχεδίου) βρίσκεται στη ΖΒΔΦΠ-06, και συνεπώς η σχετική αναφορά στη ΖΒΔΦΠ-05 θα πρέπει να διαγραφεί. Σε ό,τι αφορά τη σχετική αναφορά στη ΖΒΔΦΠ-06, θα πρέπει να προσδιοριστεί ότι αφορά τον υφιστάμενο αερολιμένα.

2 Μάιος 2023 at 10:26 #4266
Sophia Emmanouilides Linn
Guest
I have been tangentially involved with work on the island of Kalamos for nearly five years, specifically related to providing mapping and GIS support on both land and sea. My observations and understanding of the situation lead me to believe that this area should remain protected, and more importantly, be dedicated as an area for rewilding. If we are to be serious about biodiversity and the balance of nature, the Inner Ionian Sea is an ideal place to allow for natural systems to recover. Rewilding has been successful in other parts of the world, at a scale that is comparable to this small corner of the sea. To allow this unique area to come back to life would be an incredible gift and accomplishment, and something that Greeks could be proud of.

In the time I’ve been associated with Terra Sylvestris as a volunteer, I have worked on several mapping tasks including mapping sea grass (Posidonia oceanica) using remote sensing observations; creating a platform for participatory mapping that enables elders to map former fishing grounds; locating fish farms as they correlate with protected area boundaries. This latter exercise revealed a striking pattern of where fish farms are located in relationship to the protected area boundary. Clearly, when the protected area boundary was originally established, there was some sort of agreement or understanding that still allowed fish farms to be established along the southeastern portion of the sea. Obviously, a straight line is not an ecologically reasonable feature, and yet there it is. For rewilding to have a chance, fish farms should be removed/relocated so that natural processes are allowed to resume.

While we have made some contributions to mapping the area, there is ample room for additional research, monitoring, and mapping—its ecology, its history, its life. I highly recommend and support a reasoned, thoughtful, and conscientious approach to not only ‘protecting’ this area but truly allowing it to come back to life. That said, it is the local community that should be guiding the management and decisions of this place.

As a Greek (and American) citizen, I acknowledge the challenges that are present, with competing interests and economic demands, and yet honoring the earth, the sea, and the overall environment is fundamental to our well being and essential for our future. Preserving this small corner of the world—and enabling it to flourish once again—is one way to demonstrate that.

The following bullet points summarize my concerns regarding the EPM 5a document:
- METHODOLOGY: Despite the document being hundreds of pages long, it appears to lack clear explanation of where and how the recommendations were derived. Specific methodologies are seldom included, and minimal scientific references are present. It appears “expert opinion” was relied upon heavily but even those opinions should be grounded in referenced data. Also, local people (with or without academic credentials) should be more heavily relied upon for their deep local experience.
- SPECIES: Some of the species that are being ‘protected’ may not actually exist in the areas where protection is recommended. In other cases, there are threatened species that aren’t mentioned at all (local knowledge only). Substantive long-term programs for data collection should be relied upon and/or further enhanced so that there is a more comprehensive understanding of species presence. Local knowledge should be incorporated.
- EXPLANATION OF HOW AREAS WERE DETERMINED: How were the buffers around protected species calculated and based on what evidence? How far away from a fish farm is it safe for other fish to live and/or spawn?
 - Conservation (protecting what is there) vs rewilding (allowing the area to come back to life); the latter is preferable.
 - Restoration is highly unlikely with industries right next door. Also, industrial fishing in the area should be banned, and fish farms relocated.
 - You need a much larger buffer for ecological restoration. The lines seem somewhat arbitrary.
- POWER OF MAPS: Lines/borders drawn on maps are extremely powerful. Whoever draws them has power—and that power should be grounded in truth and agreement. By significantly engaging with the local people, through participatory mapping, it is possible that lines (and zones) can be drawn based on consensus thereby increasing the likelihood of enforcement. If people are more closely engaged with the decisions, they are more likely to abide by them. That said, incompatible land/sea use–and the presence of industrial and protected areas in the same place–cannot reasonably coexist; the distances are simply too close. Ecologically, it does not benefit the species to cut off a piece of protected area to work with industries. It doesn’t make ecological sense. Why is the “catalyst zone” created where it is? What ecological logic follows those arbitrary lines? Look at past areas of fish spawning; now those areas allow fish farms.
- INVOLVEMENT OF LOCALS: Listen to and respect the local, ‘indigenous’ people who are closest to the land and water and who have observed the changes. Know what efforts are currently underway (e.g., Terra Sylvestris has 35 camera traps for seals.) Know that observations and data collection has been happening by local organizations. Respect for local ownership and governance as well. Private land, communal land, public land—who has the right to declare it ‘protected’ with which criteria?
2 Μάιος 2023 at 10:26 #4273

Καμαριανάκης Δημήτρης
Guest

Οι ερασιτέχνες αλιείς σέβονται το οικοσύστημα συνεπώς ο οριζοντιος αποκλεισμός τούς δεν συμβάλλει στη προστασία της περιοχής.

Αντιθέτως εφόσον η δυνατότητα στους επαγγελματίες να επιχειρούν χωρις περιορισμούς και ταυτόχρονα μπορούν να εκδώσουν όλοι οι ερασχιτεχνες ατομικές άδειες επαγγελματικής αλιείας.

Συμπέρασμα καμία στόχευση προστασίας δεν επιτυγχάνεται.

2 Μάιος 2023 at 10:26 #4274

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΖΑΒΟΓΙΑΝΝΗ
Guest

Όπως αναφέρεται και στη μελέτη οι υδατοκαλλιέργειες έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο θαλάσσιο οικοσύστημα με διάφορους τρόπους (θαλάσσια ρύπανση, θόρυβο, φωτορύπανση, αλλοίωση ιχθυαποθεμάτων κλπ). Όσον αφορά στην περιοχή του GR2220003 ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΑΡΧΙΠΕΛΑΓΟΣ ΙΟΝΙΟΥ, δε φαίνεται να έχει μελετηθεί ιδιαίτερα και να έχουν ληφθεί υπόψη τόσο το σύνολο των θέσεων που δραστηριοποιούνται όσο και οι επιπτώσεις που ήδη εμφανίζονται από τις υπάρχουσες εδώ και χρόνια εγκαταστάσεις. Συγκεκριμένα δεν αναφέρεται η κακή υπάρχουσα χωροθέτηση που αφήνει τις διασκορπισμένες στην περιοχή μονάδες, σε θέσεις ακατάλληλες στο σύνολό τους και ειδικά για τη συγκεκριμένη περιοχή Natura, οι μονάδες στις ακτές του Καλάμου και στον όρμο του Μύτικα. Πρόκειται για οικότοπους σημαντικούς. Ο Κάλαμος παρουσιάζεται στη μελέτη. Ο όρμος Μύτικα που δεν αναφέρεται πουθενά, προσφέρει καταφύγιο σε αποδημητικά πουλιά κάθε χειμώνα και ήταν πάντα ένας φυσικός τόπος αναπαραγωγής θαλάσσιων ειδών, ενώ συγχρόνως είναι η απόληξη του όρους Τσερέκας GR2310011 ΑΚΑΡΝΑΝΙΚΑ, θεσμοθετημένη ΖΕΠ σημαντική για την ορνιθοπανίδα. Εδώ και 30 χρόνια λειτουργούν στις δύο περιοχές, χωρίς ουσιαστικό έλεγχο μονάδες ιχθυοκαλλιέργιας και έχουμε ήδη απτά αποτελέσματα της μόλυνσης και υποβάθμισης, περιβάλοντος και ιχθυαποθεμάτων, που έχουν επιφέρει ειδικά στον όρμο Μύτικα, όπου έχουν περιοριστεί ως εξαφανιστεί και τα υπάρχοντα λιβάδια Ποσειδωνίας. Αυτά θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη και να επισημανθεί η ανάγκη απομάκρυνσής τους για να επανακάμψει ο βιότοπος. Θα πρέπει να αλλάξει η θεσμοθετημένη ΠΟΑΥ και να λάβει σοβαρά υπόψη το περιβάλλον και το κοινό συμφέρον και όχι μόνο τα επιχειρηματικά και πολιτικά συμφέροντα.

2 Μάιος 2023 at 10:26 #4277
Δημήτριος Αργυρόπουλος
Guest
1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ
Η παρούσα πρόταση αποτελεί παρέμβαση της εταιρείας Leonidas Hotel 1 Single Member S.A., η οποία είναι ο ιδιοκτήτης και φορέας λειτουργίας του ξενοδοχείου «Louis Zante Beach» (προηγούμενης ιδιοκτησίας της εταιρείας «LEONIDAS HOTEL 1 Α.Ε.»).

Το ξενοδοχείο βρίσκεται σε γήπεδο 135 περίπου στρεμμάτων, λειτουργεί ήδη από τη δεκαετία του 1970, με δυναμικότητα 534 κλίνες. Το ξενοδοχείο κατασκευάστηκε και λειτουργεί με νόμιμες οικοδομικές άδειες, μεταξύ των οποίων οι παρακάτω:

α. υπ’ αρ. 471/1969 Οικοδομική Αδεια (Ο.Α.), για ανέγερση τουριστικού συγκροτήματος Bungalows, Β’ Τάξεως, 30 μονώροφων και 1 διώροφου κτιρίου 165 δωματίων και 300 κλινών

β. υπ’ αρ. 20/1972 Ο.Α., για επέκταση της τουριστικής Ξενοδοχειακής Μονάδας Β’ Τάξεως με 9 μονόροφα κτίρια, 1 κολυμβητική δεξαμενή και 1 τριώροφο κτίριο μεθ’ υπογείου και βοηθητικών επί του δώματος.

γ. υπ’ αρ. 667/1978 για την ανέγερση νέου διώροφου Bungalow

Για το ξενοδοχείο έχει εκδοθεί σχετική Απόφαση Εγκρισης Περιβαλλοντικών Ορων (ΑΕΠΟ) από το 2007. Ηδη βρίσκεται υπό αξιολόγηση ΜΠΕ για ανανέωση και τροποποίηση της ΑΕΠΟ με ανακαίνιση και αναβάθμιση σε 5 αστέρων και δυναμικότητας 490 κλινών.
1. ΠΡΟΤΑΣΗ ΕΠΜ 5α ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ
Σύμφωνα με την αναρτημένη ΕΠΜ 5α των Ιονίων Νήσων η περιοχή του ξενοδοχείου εντάσσεται στη Ζώνη Διαχείρισης Οικοτόπων και Ειδών ΖΔΟΕ-06, ως μέρος της προστατευόμενης περιοχής του Εθνικού Πάρκου Ζακύνθου. Στις προτεινόμενες ειδικές χρήσεις της ΖΔΟΕ-06 δεν περιλαμβάνονται τα τουριστικά καταλύματα δηλ. η ειδική χρήση 15 σύμφωνα με το ΠΔ 59/2018 και με το Ν.4685/2020.
1. ΔΙΑΤΥΠΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ
Με την ένταξη του γηπέδου του ξενοδοχείου στη ζώνη ΖΔΟΕ-06 και τον καθορισμό των ειδικών χρήσεων σε αυτήν, η τουριστική μας εγκατάσταση που λειτουργεί εδώ και 50 και πλέον χρόνια, υφίσταται ανεπανόρθωτη βλάβη, καθώς είναι αδύνατη η λειτουργία της, αφού δεν επιτρέπεται η ειδική χρήση «15 τουριστικά καταλύματα».

Ταυτόχρονα, με την ένταξή της περιοχής του γηπέδου του ξενοδοχείου στη ζώνη ΖΔΟΕ-06 και με τις χρήσεις που προβλέπει η ΕΠΜ των Ιονίων, δεν προσφέρεται καμία υπηρεσία στο προστατευτέο αντικείμενο της περιοχής NATURA2000 και στο Εθνικό Πάρκο Ζακύνθου και δεν επιτυγχάνεται καμία συμβολή στην επίτευξη του Στόχου Προστασίας/Διαχείρισης Ζώνης, όπως αυτός αναφέρεται στην 5η στήλη του σχετικού πίνακα της ΕΠΜ Ιονίων.

Εν τούτοις, όπως φαίνεται και στο GoogleEarth, το γήπεδο και ειδικά το πρόσθιο (νότιο) τμήμα του δεν μπορεί να ενταχθεί σε κανένα προστατευόμενο φυσικό τοπίο, καθώς είναι κατασκευασμένο (και μάλιστα καλαίσθητα) και λειτουργεί ως ανθρωπογενής δραστηριότητα εδώ και 50 χρόνια, με κτίρια και υποδομές, όπως πισίνες και τριτοβάθμιο βιολογικό καθαρισμό, εξυπηρετώντας περί τους 500 τουρίστες ανά ημέρα κατά το θέρος και προσφέροντας εργασία σε εκατοντάδες άμεσα εργαζόμενους και σε πολλούς έμμεσα απασχολούμενους και προμηθευτές του νησιού. Είναι σαφές, ότι το γήπεδο του έργου, δεν έχει καμία σχέση με το τοπίο της ευρύτερης περιοχής Φ2, όπως αυτή ορίστηκε με βάση την οριοθέτηση του ΠΔ του 1999.

Επιπλέον, η λειτουργία του ξενοδοχείου δεν αποτελεί απειλή για το προστατευόμενο είδος της Caretta caretta, καθώς εκτείνεται εκτός της αμμώδους παραλίας, έχοντας περίφραξη από αυτήν και λαμβάνοντας όλα τα μέτρα για τη μη διάδοση φωτεινής δέσμης στην παραλία.
1. ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗΣ ΖΩΝΟΠΟΙΗΣΗΣ και ΕΙΔΙΚΩΝ ΧΡΗΣΕΩΝ
Το γήπεδο του έργου και το ξενοδοχείο με το κύριο κτίσμα του και τις επιμέρους τουριστικές κατοικίες, δεν έχει καμία σχέση με το υπόλοιπο τοπίο της περιοχής Φ2 και δεν έχει κανένα ουσιαστικό λόγο να είναι ενταγμένο σε αυτήν. Δεν απειλεί κανένα από τα προστατευτέα αντικείμενα της προστατευόμενης περιοχής και του εθνικού πάρκου. Επιπλέον, οφείλει να συνεχίσει να λειτουργεί και να αξιοποιείται ως ιδιοκτησία και ανθρωπογενής δραστηριότητα που προϋπάρχει του καθορισμού του Εθνικού Πάρκου και αυτού του ίδιου του καθεστώτος προστασίας του ευρωπαϊκού δικτύου NATURA2000.

Διατυπώνεται στη συνέχεια η πρόταση ζωνοποίησης-ειδικών χρήσεων που ζητάμε να ενταχθεί στην ΕΠΜ και το σχετικό ΠΔ που θα εκδοθεί. Με την ζωνοποίηση αυτή, θα είναι δυνατή η συνέχιση αξιοποίησης της περιουσίας μας και των υπηρεσιών που παρέχουμε στο κοινό, τον τοπικό πληθυσμό του νησιού και την οικονομία της Ελλάδα, χωρίς ταυτόχρονα να υπάρχει καμία αρνητική επίπτωση στο προστατευτέο αντικείμενο της περιοχής Natura2000 και των στόχων του Εθνικού Πάρκου:

Εξαίρεση του γηπέδου από την ΖΔΟΕ-06 και ένταξή της στην ΖΒΔΦΠ-06, με την οποία συνορεύει στα βόρεια. Με την ένταξη στη ζώνη αυτή, μπορεί να παραμείνει το ξενοδοχείο σε λειτουργία ως ειδική χρήση καταλύματα, που προβλέπεται ήδη στη ΖΒΔΦΠ-06. Προτείνεται επίσης να προστεθεί και η ειδική χρήση «48.1 Κατασκευές για α) τη διαμόρφωση εδάφους… β) τον εξωραϊσμό και την αισθητική …» καθώς τόσο το (α) όσο και το (β) έχουν άμεση συνάφεια με «την εξυπηρέτηση του προορισμού των χώρων αυτών». Ετσι δεν θα είναι δυνατή καμία ανάγκη ερμηνείας περί του επιτρεπτού ή μη δημιουργίας υποδομών, όπως οι πισίνες στο ξενοδοχείο, αφού προβλέπονται ήδη στη χρήση 48.1 και τη χρήση 15. Ως προς το βόρειο τμήμα του γηπέδου του ξενοδοχείου, που χαρακτηρίζεται ως πευκώνας της θαλάσσιας πεύκης και τύπος οικοτόπου 2270, μπορούν να τεθούν συγκεκριμένοι όροι, όπως άλλωστε ήδη ισχύουν με βάση την ΑΕΠΟ του ξενοδοχείου.

Η πρόταση αυτή της παρούσας παρέμβασης εξασφαλίζει την προστασία του προστατευτέου αντικειμένου, με ταυτόχρονη εξασφάλιση του δικαιώματος της εταιρείας του ξενοδοχείου προς επιβίωση, που αποτελεί θεμελιώδες δικαίωμα των ιδιοκτητών, εντελώς συμβατό με την προστασία της περιοχής, πάντα φυσικά υπό συγκεκριμένους όρους, που μπορούν να διατυπωθούν και στις ΑΕΠΟ.
2 Μάιος 2023 at 10:27 #4133
Ιωάννης Σπυριδάκης
Guest
<div class=”page” title=”Page 1″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

1. Μία Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη [ΕΠΜ] σκοπό έχει, μετά από διαπίστωση της καταστάσεως μιας περιοχής, να προτείνει μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος και τις δυνατότητες αξιοποιήσεως της περιοχής στο πλαίσιο μιας βιώσιμης ανάπτυξης.

Η ΕΠΜ πρέπει, εκτός άλλων, να λαμβάνει υπόψη οπωσδήποτε και το νομοθετικό καθεστώς, στο οποίο υπάγεται η υπό μελέτη περιοχή και ενδεχομένως να προτείνει τροποποιήσεις του, εκτός αν πρόκειται για υπερνομοθετικούς κανόνες (π.χ. Σύνταγμα, διεθνείς συμβάσεις) που δεν μπορούν να θιγούν από τον κοινό νομοθέτη. Οι υπερνομοθετικοί κανόνες δικαίου δεσμεύουν και την κρατική εξουσία και – βέβαια – όλα τα άμεσα ή έμμεσα όργανα ασκήσεως της εξουσίας αυτής, με την έννοια ότι είναι επιβεβλημένη η συμμόρφωση προς τους κανόνες αυτούς.

Στους δεσμευτικούς, κατά τα ανωτέρω, υπερνομοθετικούς κανόνες περιλαμβάνεται και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΣΔΑ], αλλά και αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΔΔΑ] που ερμηνεύουν και εφαρμόζουν τους κανόνες της διεθνούς συμβάσεως αυτής. Ειδικότερα ως προς τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ πρέπει να τονισθεί, ότι αυτές αποτελούν δεδικασμένο – και μάλιστα με την έννοια, ότι
- − το καταδικαζόμενο Κράτος οφείλει να καταβάλει στον προσφεύγοντα, του οποίου η προσφυγή έγινε δεκτή, την οριζόμενη αποζημίωσηκαι
- − το καταδικαζόμενο Κράτος οφείλει να άρει το μέτρο, με την εφαρμογή τουοποίου παραβιάζει την ΕΣΔΑ.Ιδίως ως προς τη δεύτερη αυτή συνέπεια το δεδικασμένο κυριολεκτικά αποτελεί ιδιαίτερο κανόνα δικαίου (pro iure habetur). [Σχετική η από 28-05-2009 απόφαση ΕΔΔΑ του έτους 2009 §§ 22 επ. ΖΑΝΤΕ Α.Ε. κατά Ελλάδος].
2. Η υπό διαβούλευση Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη [ΕΠΜ] αφορά τις περιοχές Νατούρα 2000 στα Ιόνια Νησιά, μεταξύ των οποίων και την περιοχή της Ζακύνθου, όπου ο οικότοπος της χελώνας Caretta caretta.

Στην υπό μελέτη περιοχή βρίσκεται νησίδα με την επωνυμία Μαραθωνήσι, που ανήκει κατά κυριότητα στην εταιρία «ΖΑΝΤΕ – ΜΑΡΑΘΩΝΗΣΙ Α.Ε.».

Η εταιρία αυτή προσέφυγε στο ΕΔΔΑ, επειδή της είχε απαγορευθεί η ανοικοδόμηση στο Μαραθωνήσι. Με απόφαση του ΕΔΔΑ του έτους 2007 κρίθηκε η απαγόρευση αντίθετη προς την ΕΣΔΑ αφού η απαγόρευση δομήσεως στο Μαραθωνήσι παραβιάζει μεταξύ άλλων και «τη δικαία ισορροπία η οποία πρέπει να διέπει κατά τη ρύθμιση της χρήσεως των περιουσιακών στοιχείων το δημόσιο και το ιδιωτικό συμφέρον».

</div>
</div>
</div>
<div class=”page” title=”Page 2″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

Εξάλλου, στην § 54 της αποφάσεως αναφέρεται: «Τέλος, το Δικαστήριο σημειώνει ότι, όπως προκύπτει από 10 Δεκεμβρίου 2003 έκθεση της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στη νησίδα ασκούνται δραστηριότητες ασυμβίβαστες με τους λόγους για τους οποίους επεβλήθησαν επί της ιδιοκτησίας της προσφευγούσης εταιρείας περιορισμοί ιδιαιτέρως αυστηροί όσον αφορά την εκμετάλλευσή της. Ειδικότερα, από την έκθεση προκύπτει ότι το Μαραθωνήσι κατακλύζεται καθημερινώς από τουρίστες, ότι η ρύπανση της παραλίας είναι πολύ μεγάλη και ότι δεν υπάρχουν χώροι υγιεινής».

Από τότε η κατάσταση έχει κατά πολύ χειροτερεύσει. Χαρακτηριστικές είναι αναφορές οικολογικών οργανώσεων προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπου παρατίθεται σειρά παραβιάσεων νομοθεσίας και καταστρεπτικών δραστηριοτήτων τόσο στο έδαφος όσο και στη θάλασσα. Αλλά και επισκέπτες στην νησίδα εκφράζουν παράπονα για την έλλειψη στοιχειώδους καθαριότητας, οργανώσεως και ενδιαφέροντος, ώστε να κινδυνεύει η ύπαρξη του τοπικού οικοτόπου αναπαραγωγής των χελωνών, αλλά και η ίδια η σωματική ακεραιότητα των επισκεπτών, καθώς και η ζωή των προστατευομένων χελωνών, σύμφωνα με δημοσιεύματα στον τοπικό τύπο.

Ενόψει των παραπάνω, υπό 1, εκτιθεμένων, το Ελληνικό Κράτος οφείλει να άρει την απαγόρευση δομήσεως στο Μαραθωνήσι, απαγόρευση που κρίθηκε από το ΕΔΔΑ αντίθετη στην ΕΣΔΑ. Η άρση της απαγορεύσεως δομήσεως πρέπει να γίνει κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να αποκαθιστά δίκαιη ισορροπία ιδιωτικού συμφέρονται και δημόσιου συμφέροντος. Ιδιαίτερα πρέπει να σημειωθεί, ότι ήδη το εν λόγω δημόσιο συμφέρον δεν αναφέρεται μόνο στην προστασία της χελώνας, αλλά και στην τουριστική αξιοποίησή του προστατευομένου αντικειμένου της περιοχής του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου [ΕΘΠΖ], προς δημιουργία πόρων υπέρ του Φορέα Διαχείρισης του Πάρκου, σύμφωνα με τροπολογία του αρχικού Π.Δ. για το ΕΘΠΖ. [Ίδετε : Π.Δ. 29-10-2003 (ΦΕΚ 1272/ Δ/ 2003) ].

Η δέσμευση αυτή του Ελληνικού Κράτους, για την άρση της απαγόρευσης δόμησης στο Μαραθωνήσι, καταλαμβάνει και το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και την Μελετητική Ομάδα, στην οποία το Υπουργείο αυτό ανέθεσε την εκπόνηση της ΕΠΜ Ιονίων Νήσων.

</div>
</div>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

3. Όμως, ενώ εκκρεμεί η συμμόρφωση του Κράτους προς την απόφαση του ΕΔΔΑ, στο Μαραθωνήσι μπορούν να δραστηριοποιούνται διάφοροι ιδιώτες ή ΜΚΟ και ο Φορέας Διαχειρίσεως του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου, ουσιαστικά κρατική υπηρεσία.

</div>
</div>
</div>
<div class=”page” title=”Page 3″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

Έτσι εκμετάλλευση του Μαραθωνησίου – και μάλιστα ανεξέλεγκτη, όπως φαίνεται − μπορεί να γίνεται από όλους τους άλλους (συμπεριλαμβανομένου ουσιαστικά και του καταδικασθέντος από το ΕΔΔΑ Κράτους) εκτός από την ιδιοκτήτριά του εταιρία.

4. Στην υπό διαβούλευση μελέτη δεν υπάρχει πρόβλεψη για τον καθορισμό των όρων δομήσεως στο Μαραθωνήσι. Αυτό σημαίνει, ότι το ΥΠΕΝ και η Μελετητική Ομάδα, ως όργανό του, δεν συμμορφώνονται προς την υποχρέωση και δέσμευσή τους από τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ.

Έτσι, η μελέτη εμφανίζεται ελλιπής και πρέπει στο σημείο αυτό να συμπληρωθεί. Πρότυπο μπορεί να αποτελέσουν ρυθμίσεις που ισχύουν σε άλλες περιοχές της Χώρας όπου υπάρχουν οικότοποι θαλασσίων χελωνών, με την πρόβλεψη δυνατότητας ήπιας οικοτουριστικής εγκαταστάσεως στο Μαραθωνήσι.

Θα πρέπει, μάλιστα, να σημειωθεί πως με μία τέτοια οικοτουριστική εγκατάσταση θα εξασφαλισθεί ευπρεπισμός του χώρου, πλήρης έλεγχος από τις αρμόδιες ειδικές Αρχές (ΕΟΤ, Μονάδα Διαχείρισης της Προστατευόμενης Περιοχής κ.ά.) της λειτουργίας της εγκαταστάσεως και της κινήσεως των επισκεπτών / τουριστών – με συνέπεια την πράγματι αποτελεσματική προστασία των χελωνών Caretta caretta.

Ι. Σπυριδάκης

Ομότιμος Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

</div>
</div>
</div>
2 Μάιος 2023 at 10:27 #4135
Ιωάn. Σπυριδάκης
Guest
<div class=”page” title=”Page 1″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

1. Μία Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη [ΕΠΜ] σκοπό έχει, μετά από διαπίστωση της καταστάσεως μιας περιοχής, να προτείνει μέτρα για την προστασία του περιβάλλοντος και τις δυνατότητες αξιοποιήσεως της περιοχής στο πλαίσιο μιας βιώσιμης ανάπτυξης.

Η ΕΠΜ πρέπει, εκτός άλλων, να λαμβάνει υπόψη οπωσδήποτε και το νομοθετικό καθεστώς, στο οποίο υπάγεται η υπό μελέτη περιοχή και ενδεχομένως να προτείνει τροποποιήσεις του, εκτός αν πρόκειται για υπερνομοθετικούς κανόνες (π.χ. Σύνταγμα, διεθνείς συμβάσεις) που δεν μπορούν να θιγούν από τον κοινό νομοθέτη. Οι υπερνομοθετικοί κανόνες δικαίου δεσμεύουν και την κρατική εξουσία και – βέβαια – όλα τα άμεσα ή έμμεσα όργανα ασκήσεως της εξουσίας αυτής, με την έννοια ότι είναι επιβεβλημένη η συμμόρφωση προς τους κανόνες αυτούς.

Στους δεσμευτικούς, κατά τα ανωτέρω, υπερνομοθετικούς κανόνες περιλαμβάνεται και η Ευρωπαϊκή Σύμβαση Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΣΔΑ], αλλά και αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Δικαιωμάτων του Ανθρώπου [ΕΔΔΑ] που ερμηνεύουν και εφαρμόζουν τους κανόνες της διεθνούς συμβάσεως αυτής. Ειδικότερα ως προς τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ πρέπει να τονισθεί, ότι αυτές αποτελούν δεδικασμένο – και μάλιστα με την έννοια, ότι
- − το καταδικαζόμενο Κράτος οφείλει να καταβάλει στον προσφεύγοντα, του οποίου η προσφυγή έγινε δεκτή, την οριζόμενη αποζημίωση
 και
- − το καταδικαζόμενο Κράτος οφείλει να άρει το μέτρο, με την εφαρμογή του
 οποίου παραβιάζει την ΕΣΔΑ.
 
 Ιδίως ως προς τη δεύτερη αυτή συνέπεια το δεδικασμένο κυριολεκτικά αποτελεί ιδιαίτερο κανόνα δικαίου (pro iure habetur). [Σχετική η από 28-05-2009 απόφαση ΕΔΔΑ του έτους 2009 §§ 22 επ. ΖΑΝΤΕ Α.Ε. κατά Ελλάδος].
2. Η υπό διαβούλευση Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη [ΕΠΜ] αφορά τις περιοχές Νατούρα 2000 στα Ιόνια Νησιά, μεταξύ των οποίων και την περιοχή της Ζακύνθου, όπου ο οικότοπος της χελώνας Caretta caretta.

Στην υπό μελέτη περιοχή βρίσκεται νησίδα με την επωνυμία Μαραθωνήσι, που ανήκει κατά κυριότητα στην εταιρία «ΖΑΝΤΕ – ΜΑΡΑΘΩΝΗΣΙ Α.Ε.».

Η εταιρία αυτή προσέφυγε στο ΕΔΔΑ, επειδή της είχε απαγορευθεί η ανοικοδόμηση στο Μαραθωνήσι. Με απόφαση του ΕΔΔΑ του έτους 2007 κρίθηκε η απαγόρευση αντίθετη προς την ΕΣΔΑ αφού η απαγόρευση δομήσεως στο

</div>
</div>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

1

</div>
</div>
</div>
<div class=”page” title=”Page 2″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

Μαραθωνήσι παραβιάζει μεταξύ άλλων και «τη δικαία ισορροπία η οποία πρέπει να διέπει κατά τη ρύθμιση της χρήσεως των περιουσιακών στοιχείων το δημόσιο και το ιδιωτικό συμφέρον».

Εξάλλου, στην § 54 της αποφάσεως αναφέρεται: «Τέλος, το Δικαστήριο σημειώνει ότι, όπως προκύπτει από 10 Δεκεμβρίου 2003 έκθεση της Επιτροπής Αναφορών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στη νησίδα ασκούνται δραστηριότητες ασυμβίβαστες με τους λόγους για τους οποίους επεβλήθησαν επί της ιδιοκτησίας της προσφευγούσης εταιρείας περιορισμοί ιδιαιτέρως αυστηροί όσον αφορά την εκμετάλλευσή της. Ειδικότερα, από την έκθεση προκύπτει ότι το Μαραθωνήσι κατακλύζεται καθημερινώς από τουρίστες, ότι η ρύπανση της παραλίας είναι πολύ μεγάλη και ότι δεν υπάρχουν χώροι υγιεινής».

Από τότε η κατάσταση έχει κατά πολύ χειροτερεύσει. Χαρακτηριστικές είναι αναφορές οικολογικών οργανώσεων προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, όπου παρατίθεται σειρά παραβιάσεων νομοθεσίας και καταστρεπτικών δραστηριοτήτων τόσο στο έδαφος όσο και στη θάλασσα. Αλλά και επισκέπτες στην νησίδα εκφράζουν παράπονα για την έλλειψη στοιχειώδους καθαριότητας, οργανώσεως και ενδιαφέροντος, ώστε να κινδυνεύει η ύπαρξη του τοπικού οικοτόπου αναπαραγωγής των χελωνών, αλλά και η ίδια η σωματική ακεραιότητα των επισκεπτών, καθώς και η ζωή των προστατευομένων χελωνών, σύμφωνα με δημοσιεύματα στον τοπικό τύπο.

Ενόψει των παραπάνω, υπό 1, εκτιθεμένων, το Ελληνικό Κράτος οφείλει να άρει την απαγόρευση δομήσεως στο Μαραθωνήσι, απαγόρευση που κρίθηκε από το ΕΔΔΑ αντίθετη στην ΕΣΔΑ. Η άρση της απαγορεύσεως δομήσεως πρέπει να γίνει κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να αποκαθιστά δίκαιη ισορροπία ιδιωτικού συμφέρονται και δημόσιου συμφέροντος. Ιδιαίτερα πρέπει να σημειωθεί, ότι ήδη το εν λόγω δημόσιο συμφέρον δεν αναφέρεται μόνο στην προστασία της χελώνας, αλλά και στην τουριστική αξιοποίησή του προστατευομένου αντικειμένου της περιοχής του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου [ΕΘΠΖ], προς δημιουργία πόρων υπέρ του Φορέα Διαχείρισης του Πάρκου, σύμφωνα με τροπολογία του αρχικού Π.Δ. για το ΕΘΠΖ. [Ίδετε : Π.Δ. 29-10-2003 (ΦΕΚ 1272/ Δ/ 2003) ].

Η δέσμευση αυτή του Ελληνικού Κράτους, για την άρση της απαγόρευσης δόμησης στο Μαραθωνήσι, καταλαμβάνει και το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας και την Μελετητική Ομάδα, στην οποία το Υπουργείο αυτό ανέθεσε την εκπόνηση της ΕΠΜ Ιονίων Νήσων.

</div>
</div>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

2

</div>
</div>
</div>
<div class=”page” title=”Page 3″>
<div class=”layoutArea”>
<div class=”column”>

3. Όμως, ενώ εκκρεμεί η συμμόρφωση του Κράτους προς την απόφαση του ΕΔΔΑ, στο Μαραθωνήσι μπορούν να δραστηριοποιούνται διάφοροι ιδιώτες ή ΜΚΟ και ο Φορέας Διαχειρίσεως του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου, ουσιαστικά κρατική υπηρεσία.

Έτσι εκμετάλλευση του Μαραθωνησίου – και μάλιστα ανεξέλεγκτη, όπως φαίνεται − μπορεί να γίνεται από όλους τους άλλους (συμπεριλαμβανομένου ουσιαστικά και του καταδικασθέντος από το ΕΔΔΑ Κράτους) εκτός από την ιδιοκτήτριά του εταιρία.

Ειδικότερη έρευνα των αιτίων της καταστάσεως αυτής δεν είναι του παρόντος.

4. Στην υπό διαβούλευση μελέτη δεν υπάρχει πρόβλεψη για τον καθορισμό των όρων δομήσεως στο Μαραθωνήσι. Αυτό σημαίνει, ότι το ΥΠΕΝ και η Μελετητική Ομάδα, ως όργανό του, δεν συμμορφώνονται προς την υποχρέωση και δέσμευσή τους από τις αποφάσεις του ΕΔΔΑ.

Έτσι, η μελέτη εμφανίζεται ελλιπής και πρέπει στο σημείο αυτό να συμπληρωθεί. Πρότυπο μπορεί να αποτελέσουν ρυθμίσεις που ισχύουν σε άλλες περιοχές της Χώρας όπου υπάρχουν οικότοποι θαλασσίων χελωνών, με την πρόβλεψη δυνατότητας ήπιας οικοτουριστικής εγκαταστάσεως στο Μαραθωνήσι.

Θα πρέπει, μάλιστα, να σημειωθεί πως με μία τέτοια οικοτουριστική εγκατάσταση θα εξασφαλισθεί ευπρεπισμός του χώρου, πλήρης έλεγχος από τις αρμόδιες ειδικές Αρχές (ΕΟΤ, Μονάδα Διαχείρισης της Προστατευόμενης Περιοχής κ.ά.) της λειτουργίας της εγκαταστάσεως και της κινήσεως των επισκεπτών / τουριστών – με συνέπεια την πράγματι αποτελεσματική προστασία των χελωνών Caretta caretta.

Ι. Σπυριδάκης

Ομότιμος Καθηγητής Νομικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

</div>
</div>
</div>
2 Μάιος 2023 at 10:27 #4137

Ανδρέας
Guest

Η απαγόρευση της ερασιτεχνικής αλιείας υπό αυτές τις υποτιθέμενες τεκμηριώσεις και με αυτούς τους όρους για την ελευθερία της επαγγελματικής αλιείας μόνο ερωτηματικά γεννούν σε όλους μας. Σε κάθε ευνομούμενη χώρα οι απαγορεύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος αφορούν τους επαγγελματίες αλιείς που αντικειμενικά σαρώνουν τους βυθούς..ως νεοκουρσαροι! Η Ελλάδα ως γεννετηρα…κάθε μεγάλης ιδέας και πρωτοτυπίας… έρχεται να κάνει το αντίθετο! Καλό θα είναι όλοι μαζί να προστατεύσουμε το αναφαιρετο δικαίωμα μας να συνεχίσουμε να απολαμβάνουμε τις χαρές που μας χαρίζει η ερασιτεχνική αλιεία, όπως κάνουμε όλοι από τα νεανικά μας χρόνια μέχρι και τώρα που μεγαλώσαμε, με σεβασμό δηλαδή και αγάπη προς τη θάλασσα.

2 Μάιος 2023 at 10:27 #4142

ΑΡΧΕΛΩΝ
Guest

Κεφάλαιο 4:

Γενικά Σχόλια:

Στο εν λόγω Κεφάλαιο περιέχονται η προτεινόμενη ζωνοποίηση καθώς και οι επιτρεπόμενες χρήσεις γης για κάθε ζώνη. Σύμφωνα με την ίδια την ΕΠΜ (βλ. ενότητα 4.3, σελ. 7), η επιλογή (ζωνών και χρήσεων γης) έγινε με γνώμονα την προστασία του προστατευτέου αντικειμένου στην περιοχή, συνεκτιμώντας τις επιπτώσεις των δυνητικών χρήσεων τόσο στο προστατευτέο αντικείμενο όσο και στο κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον, ώστε το προτεινόμενο σχέδιο να παρέχει υψηλή προστασία του προστατευτέου αντικειμένου, αλλά ταυτόχρονα να μην αποτελεί τροχοπέδη στην ανάπτυξη των περιοχών.

Ωστόσο, όπως αναλυτικώς θα εκθέσουμε παρακάτω, θεωρούμε πως (α) η κατάτμηση των περιοχών σε μεγάλο αριθμό ζωνών (π.χ. μόνο στο Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου προτείνεται η κατάτμηση σε 42 διαφορετικές ζώνες), (β) τα όρια των προτεινόμενων ζωνών είναι εξαιρετικά δυσδιάκριτα, αφού οι χάρτες δεν συνοδεύονται με συντεταγμένες, οπότε δεν είναι δυνατό στον αναγνώστη να καταλάβει ακριβώς σε ποια ζώνη υπάγεται κάποια περιοχή και (γ) η πρόβλεψη για πληθώρα επιτρεπόμενων χρήσεων γης, οι οποίες πουθενά στη μελέτη δεν φαίνεται να λαμβάνονται υπόψη σωρευτικά ως προς τις πιθανές επιπτώσεις τους στο προστατευτέο αντικείμενο (τουναντίον η εκτίμηση των επιπτώσεων φαίνεται να γίνεται μόνο μεμονωμένα για την κάθε χρήση γης), όχι μόνο θα καταστήσουν ανέφικτη την προστασία των περιοχών και των ειδών/τύπων οικοτόπων, αλλά μάλιστα θα αφήσουν τις περιοχές πλήρως εκτεθειμένες στις πάσης φύσεως πιέσεις/απειλές, αποκλείοντας έτσι τη βιώσιμη διαχείρισή τους.

Επίσης προκαλεί εντύπωση ότι: (1) πουθενά στην ΕΠΜ δεν γίνεται προσπάθεια αντιμετώπισης των de facto (παράνομων) συνθηκών που έχουν επικρατήσει σε Ζώνες Προστασίας της Φύσης, αλλά αντίθετα με τις προβλεπόμενες χρήσεις γης φαίνεται να γίνεται προσπάθεια νομιμοποίησής τους (όπως για παράδειγμα στην παραλία Δάφνη της Ζακύνθου – προτεινόμενη ΖΠΦ-14). (2) Η προτεινόμενη ζώνωση και οι χρήσεις γης φαίνεται να καθορίζονται από τις ήδη υφιστάμενες εγκαταστάσεις και όχι από τις οικολογικές ανάγκες του προστατευτέου αντικειμένου. (3) Στις ζώνες που επιτρέπεται η χρήση γης 15-τουριστικά καταλύματα, προτείνεται η άρση του περιορισμού των 150 κλινών, επιτρέποντας έτσι την εντατική ανοικοδόμηση παράκτιων περιοχών που δέχονται τεράστιες πιέσεις από τον μαζικό τουρισμό. (4) Πουθενά στην ΕΠΜ δεν γίνεται εκτίμηση ή έστω λόγος για τη φέρουσα ικανότητα της κάθε προτεινόμενης ζώνης, ώστε, βάσει του μεγέθους της ζώνης, των ειδικών οικολογικών της χαρακτηριστικών και της ευαισθησίας των τύπων οικοτόπων που απαντώνται σε αυτή, να γίνει εκτίμηση του μέγιστου αριθμού επισκεπτών, επίπλων θαλάσσης (για τις παραλίες ωοτοκίας του είδους Caretta caretta) ή δραστηριοποιούμενων πλοιαρίων (για τον θαλάσσιο χώρο πλησίον των παραλιών ωοτοκίας, όπως είναι ο Κόλπος Λαγανά), με αποτέλεσμα στις περιοχές μαζικού τουρισμού να διακυβεύεται σοβαρά η προστασία του προστατευτέου αντικειμένου εξαιτίας της μαζικής προσέλευσης. (5) Οι χρήσεις γης 26.12.1 (οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (μονοπάτια πεζών) σε όλες τις ζώνες που επιτρέπονται αφορούν τη συντήρηση του υφιστάμενου δικτύου χωρίς όμως να λαμβάνεται υπόψη ότι υπάρχουν πολλοί παράνομοι δρόμοι. Επομένως πρέπει να εξειδικευτούν ότι αφορούν τη συντήρηση του νόμιμου δικτύου, ώστε να μην νομιμοποιηθούν παράνομες καταστάσεις. (6) Η χρήση γης 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή, Κολύμβηση κλπ), θα πρέπει να εξειδικευτεί χρονικά (π.χ. από τις 7π.μ. έως τις 7μ.μ.) σε όλες ζώνες που επιτρέπεται, διότι ο τωρινός προσδιορισμός «κατά την διάρκεια της ημέρας» μπορεί να οδηγήσει σε αδυναμία αποτελεσματικής εφαρμογής στην πράξη με σοβαρές επιπτώσεις στα προστατευόμενα είδη (π.χ. παρουσία στις παραλίες ωοτοκίας τις βραδινές ώρες). (7) Εντύπωση προκαλεί ότι τμήμα του GR2210002 που αφορά στον οικισμό του Λαγανά και το νησάκι του Αγίου Σώστη και την ευρύτερη παραλιακή ζώνη δεν περιλαμβάνεται στον προτεινόμενο καθορισμό ζωνών προστασίας του Κεφαλαίου 4, ούτε καν ως Περιφερειακή Ζώνη. Θεωρούμε ότι η εξαίρεση του οικισμού αυτού από τη ζώνωση σε συνδυασμό με τη μη λήψη διαχειριστικών μέτρων για την εν λόγω περιοχή (Κεφάλαιο 5) είναι αντίθετο με την οδηγία 92/43/ΕΟΚ σχετικά με τη λήψη των κατάλληλων μέτρων διατήρησης για τα προστατευτέα αντικείμενα. Οι χρήσεις και δραστηριότητες εντός αυτής της εξαιρούμενης περιοχής αποτελούν απειλές και δημιουργούν σημαντικές πιέσεις/οχλήσεις στα προστατευτέα αντικείμενα (π.χ. φωτορύπανση, ηχορύπανση) και είναι κρίσιμο να ληφθούν κατάλληλα διαχειριστικά μέτρα για την αντιμετώπιση των απειλών αυτών εντός της περιοχής αυτής (π.χ. μέτρα περιορισμού της φωτορύπανσης).

Ειδικά σχόλια:

Στην ενότητα 4.3.1 (σελ. 7επ.) η ΕΠΜ κάνει μια σύντομη παρουσίαση της ζώνωσης εντός του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου (ΕΘΠΖ) και των επιτρεπόμενων χρήσεων γης στις προβλεπόμενες ζώνες. Επ’ αυτών σημειώνουμε:

1) Συμφωνούμε με την κατάτμηση τμήματος της σημερινής ζώνης Φ1 (Προστατευόμενο Τοπίο), το οποίο βρίσκεται περιμετρικά της παραλίας Σεκανίων (προτεινόμενη ζώνη ΖΑΠΦ-01) και τον προτεινόμενο χαρακτηρισμό αυτής ως Ζώνη Προστασίας της Φύσης (προτεινόμενη ζώνη ΖΠΦ-22).

2) Ομοίως συμφωνούμε με την κατάτμηση τμήματος της σημερινής ζώνης Φ1 (Προστατευόμενο Τοπίο), το οποίο βρίσκεται μεταξύ των παραλιών Δάφνης και Γέρακα (προτεινόμενες ζώνες ΖΠΦ-14 και ΖΠΦ-15) και τον προτεινόμενο χαρακτηρισμό αυτής ως Ζώνη Προστασίας της Φύσης (προτεινόμενη ζώνη ΖΠΦ-20).

3) Διαφωνούμε με την κατάτμηση τμήματος της σημερινής ζώνης Φ1 (Προστατευόμενο Τοπίο), το οποίο βρίσκεται στον ανατολικό τμήμα του κόλπου Λαγανά, πλησίον της παραλίας Σεκάνια και ανάμεσα στις παραλίες Σεκάνια και Δάφνη, το οποίο προτείνεται ως Ζώνη Διατήρησης Οικοτόπων και Ειδών (ΣΔΟΕ-03 και ΣΔΟΕ-05) και κυρίως διαφωνούμε με την προτεινόμενη σε αυτή τη ζώνη, χρήση γης 15-τουριστικά καταλύματα, διότι δίνεται η εντύπωση ότι αυτή η χρήση γης προτείνεται ως επιτρεπόμενη με μοναδικό κριτήριο την ύπαρξη ιδιωτικής έκτασης και την εξυπηρέτηση οικονομικών συμφερόντων. Αντίθετα φαίνεται να είναι αδιάφορες οι πιθανές επιπτώσεις που θα προκληθούν από τα τουριστικά καταλύματα στην παραλία Σεκάνια (προτεινόμενη ζώνη ΖΑΠΦ-01) λόγω της εγγύτητας, ενώ η προτεινόμενη ζώνη ΖΠΦ-22 (περιμετρικά των Σεκανίων) δεν φαίνεται να είναι αρκετά μεγάλη (300μ.) για να μειώσει τις επιπτώσεις στην εξαιρετικής σημασίας παραλία που παρουσιάζει από τις μεγαλύτερες πυκνότητες φωλεοποίησης της θαλάσσιας χελώνας παγκοσμίως. Επίσης το γεγονός ότι οι ΣΔΟΕ-03 και ΣΔΟΕ-05 τοποθετούνται ανάμεσα στις παραλίες Σεκάνια και Δάφνη, θα επιφέρει κατακερματισμό του βιοτόπου.

4) Το γεγονός ότι στην ΕΠΜ προτάσσονται τα οικονομικά συμφέροντα εις βάρος της προστασίας του προστατευτέου αντικειμένου, γίνεται ξεκάθαρο και με την προτεινόμενη ζώνωση εντός του GR 2210001- Δυτικές ακτές Ζακύνθου, όπου αντί να προταθεί μια ενιαία θαλάσια ζώνη, όπου με μέτρο και λαμβάνοντας υπόψη τη φέρουσα ικανότητα της θαλάσσιας περιοχής, θα επιτρεπόταν τόσο η αλιεία, όσο και η κίνηση τουριστικών σκαφών, αντίθετα προτείνεται ο χαρακτηρισμός ως ΣΔΟΕ (ΣΔΟΕ-01) της συντριπτικής πλειοψηφίας του θαλάσσιου χώρου, και ο χαρακτηρισμός ως Ζωνών Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ-01, ΖΠΦ-02, ΖΠΦ-21) ορισμένων ελάχιστων σημείων που αποτελούν κρίσιμα ενδιαιτήματα του προστατευτέου αντικειμένου. Δυστυχώς, είναι αμφίβολο αν με αυτόν τον κατακερματισμό ζωνών και ενδιαιτημάτων θα επιτευχθεί προστασία του προστατευτέου αντικειμένου.

Στην ενότητα 4.3.3 (σελ. 12επ.) η ΕΠΜ κάνει μια σύντομη παρουσίαση της ζώνωσης της σύνθετης Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Θαλάσσιων Περιοχών Κεφαλονιάς (GR 2220004, GR 2220005, GR 2220007) και των επιτρεπόμενων χρήσεων γης στις προβλεπόμενες ζώνες. Επ’ αυτών σημειώνουμε:

1) Κατ’ αρχάς στον συνοδευτικό του Κεφαλαίου 4 χάρτη, δεν αποτυπώνονται οι ζώνες, ώστε να είναι δυνατό ο αναγνώστης να εντοπίσει τις παραλίες ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας στην Κεφαλονιά που προτείνονται ως Ζώνες Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ-01, ΖΠΦ-11, ΖΠΦ-15, ΖΠΦ-16).

2) Ως προς τις επιτρεπόμενες χρήσεις, η ΕΠΜ προβλέπει τις χρήσεις 54 – Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής και 52 – Ήπια θαλάσσια αναψυχή, λαμβάνοντας υπόψη την τουριστική ανάπτυξη και το οικονομικό ενδιαφέρον για τις τοπικές κοινωνίες, όμως, όπως και στην περίπτωση της Ζακύνθου, δεν φαίνεται να λαμβάνει υπόψη ή έστω να κάνει λόγο για τη φέρουσα ικανότητα των παραλιών αυτών, ώστε να τεθούν ποσοτικοί περιορισμοί στους αριθμούς εξοπλισμών και επισκεπτών, ώστε να διαφυλαχθεί η προστασία του προστατευτέου αντικειμένου, πολλώ δεν μάλλον αν ληφθούν υπόψη οι συνεχείς πιέσεις που δέχονται τα παράκτια οικοσυστήματα στις περιοχές μαζικού τουρισμού.

3) Ειδικότερα όσον αφορά τη χρήση 52-Ήπια θαλάσσια αναψυχή, συμφωνούμε με την πρόβλεψη απαγόρευσης των μηχανοκίνητων θαλάσσιων αθλημάτων (πχ jet ski), ώστε να μειωθεί ο σοβαρός κίνδυνος πρόσκρουσης και τραυματισμού/θανάτωσης ειδών της θαλάσσιας πανίδας.

Στην ενότητα 4.3.4 (σελ. 14επ.) η ΕΠΜ κάνει μια σύντομη παρουσίαση της ζώνωσης της σύνθετης Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Λευκάδας (GR 2220003, GR 2240001, GR 2240002) και των επιτρεπόμενων χρήσεων γης στις προβλεπόμενες ζώνες. Επ’ αυτών σημειώνουμε:

Ενώ στα Κεφάλαια 2 και 3, η ΕΠΜ αναγνωρίζει τη σημασία του GR 2220003 – Εσωτερικό Αρχιπέλαγος Ιονίου ως ΟΧΕ για τις θαλάσσιες χελώνες και επισημαίνει την αυξημένη παρουσία των ειδών Caretta caretta και Chelonia Mydas, εντούτοις στο Κεφάλαιο 4, ενότητα 4.3.4 επιτρέπει τη χρήση γης 26.3 – Υδατοδρόμια, παρά τον αυξημένο κίνδυνο πρόσκρουσης και τραυματισμού/θανάτωσης θαλασσίων χελωνών, με την αιτιολογία ότι η συγκέντρωση θαλασσίων χελωνών είναι μικρή και ότι στο επόμενο Κεφάλαιο (Κεφ. 5) εξετάζονται μέτρα αποφυγής πρόσκρουσης με θαλάσσιες χελώνες. Όπως εκθέτουμε αναλυτικά στα σχόλια του Κεφαλαίου 5, τα μέτρα που προτείνονται, ήτοι ο έλεγχος του Υπεύθυνου ότι κατά την προσγείωση δεν υπάρχουν στον θαλάσσιο χώρο χελώνες, είναι πλήρως ανεπαρκή. Για ακόμα μία φορά είναι εμφανές ότι η ΕΠΜ προτάσσει τα οικονομικά συμφέροντα εις βάρος της προστασίας του προστατευτέου αντικειμένου.

Στην ενότητα 4.3.5 (σελ. 16επ.) η ΕΠΜ κάνει μια σύντομη παρουσίαση της ζώνωσης της Περιοχής Προστασίας Βιοποικιλότητας Παξών και Αντίπαξων (GR 2230004) και των επιτρεπόμενων χρήσεων γης στις προβλεπόμενες ζώνες. Επ’ αυτών σημειώνουμε:

Όπως και στην περιοχή της Λευκάδας, ομοίως και εδώ στον θαλάσσιο χώρο (προτεινόμενη ζώνη ΣΔΟΕ-01) η ΕΠΜ επιτρέπει τη χρήση γης 26.3 – Υδατοδρόμια, παρά την αναγνώριση της θαλάσσιας έκτασης ως ΟΧΕ για τις θαλάσσιες χελώνες και τον αυξημένο κίνδυνο πρόσκρουσης με αυτές.

Ειδικά σχόλια για τη ζώνωση και τις χρήσεις γης στο Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου:

Στην ενότητα 4.4.1 (σελ. 22επ.) παρουσιάζονται αναλυτικά η ζώνωση και οι χρήσεις γης που προτείνει η ΕΠΜ για το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου (ΕΘΠΖ). Λόγω της αυξημένης σημασίας των GR2210001 – Δυτικές και Βορειοδυτικές Ακτές Ζακύνθου και GR22100002 – Κόλπος Λαγανάς Ζακύνθου (Ακρ. Γεράκι – Κερί) για τις θαλάσσιες χελώνες, όχι μόνο σε εθνικό επίπεδο αλλά σε Μεσογειακό (γεγονός που αναγνωρίζει και η ίδια η ΕΠΜ σε πλείστες αναφορές), ακολουθούν αναλυτικά σχόλια. Ειδικότερα:

Στις σελ. 25-27 γίνεται συνοπτική παρουσίαση και αιτιολόγηση των προβλεπόμενων από την ΕΠΜ χρήσεων γης. Στο τμήμα αυτό, εντύπωση προκαλούν:

(Α) η πρόταση να προβλέπονται γενικά και χωρίς την εξειδίκευση «μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου» εντός των Ζωνών Προστασίας της Φύσης (ΖΠΦ) οι χρήσεις γης 26.11 (λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες), 26.12.1 (οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (μονοπάτια πεζών) και 26.12.7 (θαλάσσιοι διάδρομοι κίνησης σκαφών). Η ΕΠΜ τεκμηριώνει την πρόταση αυτή στις ανάγκες συντήρησης των υφιστάμενων υποδομών και πρόσβασης σε ιδιοκτησίες. Όμως αν οι προαναφερόμενες χρήσεις γης προβλέπονται γενικά και χωρίς καμία εξειδίκευση, τότε είναι βέβαιο πως οι πιέσεις που θα ασκηθούν στην εν λόγω περιοχή, λόγω του μαζικού τουρισμού, της εντατικής ανοικοδόμησης κλπ, θα είναι τεράστιες και με σημαντικότατες επιπτώσεις στον βιότοπο. Η εν λόγω πρόταση θα πρέπει οπωσδήποτε να εξειδικευτεί με τον όρο «μόνο για τη συντήρηση των νομίμως υφιστάμενων υποδομών».

(Β) η πρόταση να επιτραπεί η χρήση 1 – Κατοικία και εκτός σχεδίου σε ΖΠΦ και ΖΔΟΕ, ώστε να επιτραπεί η συντήρηση των νομίμως υφιστάμενων κατοικιών. Με δεδομένο ότι στις εκτός σχεδίου περιοχές της χώρας και δη στη Ζάκυνθο, εντοπίζεται πλήθος αυθαιρέτων κατασκευών (κατοικίες, επιχειρήσεις κλπ), και λαμβάνοντας υπόψη το μικρό μέγεθος της προστατευόμενης περιοχής, η ΕΠΜ θα έπρεπε στο σημείο αυτό, να λάβει τη συμβολή του Ελληνικού Κτηματολογίου, ώστε με σαφή και ορισμένο τρόπο να προβλεφθεί πόσες είναι οι κατοικίες που υπάρχουν νόμιμα στις εκτός σχεδίου περιοχές εντός των ΖΠΦ και ΖΔΟΕ.

(Γ) η πρόταση να επιτρέπεται η χρήση γης 15 – Τουριστικά καταλύματα στις ΖΔΟΕ, χωρίς τον περιορισμό των 150 κλινών. Η εν λόγω πρόβλεψη, λαμβανομένης υπόψη της οικιστικής πίεσης που ασκείται σε μια περιοχή με έντονο μαζικό τουρισμό, μετά βεβαιότητας θα οδηγήσει στην κατασκευή τεράστιων τουριστικών καταλυμάτων, τα οποία θα αλλοιώσουν δραστικά το τοπίο του κόλπου Λαγανά. Αυτό καθίσταται ιδιαιτέρως εμφανές, αφού εντοπιστούν στον συνοδευτικό χάρτη της ΕΠΜ οι Ζώνες Διατήρησης Οικοτόπων και Ειδών (ΖΔΟΕ – 03, ΖΔΟΕ – 04, ΖΔΟΕ – 05 και ΖΔΟΕ – 06), οι οποίες βρίσκονται σε μεγάλη εγγύτητα με τις παραλίες ωοτοκίας της θαλάσσιας χελώνας.

Στον πίνακα 4.4.1 (σελ. 31επ.) παρουσιάζονται οι ζώνες και προτεινόμενες σε αυτές χρήσεις γης, ενώ στο Παράρτημα, πίνακας Π.1. (σελ. 161επ.) παρατίθενται κατ’ αντιπαραβολή οι χρήσεις γης που επιτρέπονται με το υφιστάμενο νομικό πλαίσιο, με τις χρήσεις γης που προτείνονται από την ΕΠΜ. Ακολουθούν σχόλια για κάθε ζώνη:

Στις ζώνες ΖΠΦ-01, ΖΠΦ-02, ΖΠΦ-03, ΖΦΠ-04 (εντός του GR2210001), οι χρήσεις 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) και 51 (Έργα προστασίας από διάβρωση, κατολισθήσεις και στήριξη εδαφών) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά, διότι στοχεύουν στην εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου.

Στη ζώνη ΖΠΦ-08 (εντός του GR2210002, νότιο τμήμα θαλάσσιας περιοχής του κόλπου Λαγανά), η χρήση 26.11 (λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες) θα πρέπει (σύμφωνα με όσα αναφέρουμε ανωτέρω) να εξειδικευτεί με τον όρο «μόνο για τη συντήρηση των νομίμως υφιστάμενων υποδομών», διότι αλλιώς (και με δεδομένο ότι η ΖΠΦ-08 είναι όμορη της ΖΔΟΕ-04) αφήνεται η δυνατότητα εκτέλεσης ευρείας κλίμακας λιμενικών έργων και κατασκευής μαρίνων, ακόμα και ιδιωτικών (για την εξυπηρέτηση των τουριστικών καταλυμάτων), γεγονός που ενδέχεται να επηρεάσει ολόκληρο τον κόλπο Λαγανά (αλλαγή των ρευμάτων, πρόκληση διάβρωσης των παραλιών ωοτοκίας), ενώ μετά βεβαιότητας θα αυξήσει δραματικά την πίεση που ασκείται στο Μαραθωνήσι (ΖΠΦ-11), τόσο λόγω της αύξησης σκαφών, όσο και λόγω του υποθαλάσσιου θορύβου.

Στη ζώνη ΖΠΦ-09 (εντός του GR2210002, θαλάσσια περιοχή Β με το υφιστάμενο ΠΔ), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά, διότι στοχεύει στην εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου. Οι χρήσεις 26.12.7 (Θαλάσσιοι διάδρομοι κίνησης σκαφών μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ) και 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή – κολύμβηση, ιστιοσανίδα, καταδύσεις κλπ – όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ), προβλέπονται χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στην ανάγκη εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας της ζώνης, αναφορικά με σκάφη και θαλάσσια ποδήλατα κλπ. Δυστυχώς η ΕΠΜ παραβλέπει στο σημείο αυτό, ότι κατά τη θερινή/τουριστική περίοδο, εντοπίζεται στη θαλάσσια περιοχή του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου τεράστιος αριθμός πλοιαρίων (μηχανοκίνητων και μη-μηχανοκίνητων), τα οποία είτε διεξάγουν ημερήσιες εκδρομές, είτε δραστηριοποιούνται στην παρατήρηση των θαλασσίων χελωνών, είτε εκμισθώνονται (ταχύπλοες λέμβοι και μη-μηχανοκίνητα μέσα αναψυχής) στους τουρίστες. Σύμφωνα με στοιχεία του Λιμεναρχείου Ζακύνθου, τη θερινή περίοδο 2022 δραστηριοποιούντο στον Κόλπο Λαγανά 554 σκάφη/πλοιάρια. Ο αριθμός αυτός είναι ενδεικτικός της τεράστιας πίεσης που ασκείται στο προστατευτέο αντικείμενο και δη στις θαλάσσιες χελώνες.

Στη ζώνη ΖΠΦ-10 (εντός του GR2210002, θαλάσσια περιοχή Γ με το υφιστάμενο ΠΔ), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά, διότι στοχεύει στην εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου. Η χρήση 26.11 (λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες) θα πρέπει να εξειδικευτεί με τον όρο «μόνο για τη συντήρηση των νομίμως υφιστάμενων υποδομών», σύμφωνα με όσα αναφέρουμε εκτενώς ανωτέρω (βλ. σχόλιο για ΖΠΦ-08). Οι χρήσεις 26.12.7 (Θαλάσσιοι διάδρομοι κίνησης σκαφών μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας και της βέλτιστης διαχείρισης του προστατευτέου αντικειμένου όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ) και 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή – κολύμβηση, ιστιοσανίδα, καταδύσεις κλπ – όπως εξειδικεύεται στο ΣΔ), προβλέπονται χωρίς να γίνεται καμία αναφορά στην ανάγκη εκτίμησης της φέρουσας ικανότητας της ζώνης, σύμφωνα με όσα αναφέρουμε στη ΖΠΦ-09.

Στη ζώνη ΖΠΦ-11 (εντός του GR2210002, νήσοι Μαραθονήσι και Πελούζο), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά. Η χρήση 5 (θρησκευτικοί χώροι) θα έπρεπε να προβλέπεται με τη σημείωση «μόνο για τη συντήρηση των υφιστάμενων υποδομών». Έντονο προβληματισμό δημιουργεί η χρήση 26.11 (λιμενικές ζώνες επιβατικής, εμπορικής, αλιευτικής, βιομηχανικής και τουριστικής δραστηριότητας, μαρίνες), διότι αφήνεται η δυνατότητα εκτέλεσης ευρείας κλίμακας λιμενικών έργων και κατασκευής μαρίνων, ακόμα και ιδιωτικών, γεγονός που μετά βεβαιότητας θε επηρεάσει δραματικά το τοπίο αυτών των 2 νησίδων και θα αυξήσει τον αριθμό των επισκεπτών, τη στιγμή που η νήσος Μαραθωνήσι δέχεται ήδη τα τελευταία χρόνια μεγάλες πιέσεις από την ανεξέλεγκτη επισκεψιμότητα λουόμενων (ειδικότερα σύμφωνα με απόφαση του πρώην Φορέα Διαχείρισης του 2006, ο μέγιστος αριθμός επισκεπτών δεν πρέπει να ξεπερνά τα 200 άτομα/σε κάθε στιγμή, όμως τα τελευταία έτη, τους μήνες της αυξημένης τουριστικής κίνησης καταγράφονται πάνω από 600 άτομα/σε κάθε στιγμή). Για τον ίδιο λόγο (ανεξέλεγκτη ημερήσια επισκεψιμότητα), η χρήση 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή) πρέπει να προβλέπεται με εκτίμηση της φέρουσας ικανότητας της μικρής παραλίας ωοτοκίας στο Μαραθωνήσι. Ειδικά σε ότι αφορά τη νήσο Μαραθωνήσι, άξια σχολιασμού είναι η παρέμβαση που έγινε από την ιδιοκτήτρια εταιρία κατά τη διαδικτυακή διαβούλευση της 2ας Φεβρουαρίου 2023, κατά την οποία παρουσιάστηκε Ειδική Περιβαλλοντική Μελέτη (ΕΠΜ) για τη δημιουργία τουριστικής μονάδας. Το εν λόγω σχέδιο, αν ενταχθεί στις επιτρεπόμενες χρήσεις γης, ώστε να επιτραπεί η υλοποίησή του, τότε: (α) θα αλλοιώσει πλήρως το τοπίο της νησίδας, (β) θα εντείνει το πρόβλημα της ανεξέλεγκτης επισκεψιμότητας κατά τη διάρκεια της ημέρας, (γ) λόγω της διανυκτέρευσης των πελατών της σχεδιαζόμενης μονάδας, θα δημιουργήσει το φαινόμενο ανθρώπινης παρουσίας κατά τις νυχτερινές ώρες στην παραλία ωοτοκίας, το οποίο αποτελεί απειλή για την ωοτοκία των θαλασσίων χελωνών. Δεδομένης της σημασίας της παραλίας του Μαραθωνησίου στην παραγωγή αρσενικών νεοσσών όχι μόνο σε εθνικό αλλά σε περιφερειακό επίπεδο (λόγω της κλιματικής αλλαγής, μια κρίσιμη παράμετρος για τη διαιώνιση της θαλάσσιας χελώνας είναι να εκκολάπτονται τόσο θηλυκά όσο και αρσενικά χελωνάκια, γεγονός που εξαρτάται από τη θερμοκρασία της άμμου), η διαφύλαξη της παραλίας κρίνεται καθοριστικής σημασίας για να επιτευχθεί αποτελεσματική προστασία του είδους. Επομένως η εν λόγω σχεδιαζόμενη τουριστική μονάδα, δεν θα πρέπει να ενταχθεί στις επιτρεπόμενες χρήσει γης.

Στη ζώνη ΖΠΦ-14 (εντός του GR2210002, παραλία ωοτοκίας Δάφνης), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά. Στη συγκεκριμένη ζώνη εντύπωση προκαλεί η πρόβλεψη της χρήσης γης 13 (Αναψυκτήρια έως 50 τ.μ.). Η εν λόγω πρόβλεψη όχι μόνο δεν συνάδει με την προστασία της θαλάσσιας χελώνας και τη διαφύλαξη της παραλίας ωοτοκίας, αλλά αντίθετα επιχειρεί να νομιμοποιήσει μια de facto (παράνομη) κατάσταση που εκκρεμεί εδώ και δεκαετίες, διότι στην παραλία Δάφνη εντοπίζονται 7 παραλιακές επιχειρήσεις, οι οποίες έχουν κατασκευαστεί αυθαίρετα, εκκρεμούν πρωτόκολλα κατεδάφισης από την Πολεοδομία από τη δεκαετία του 1980, ενώ το ζήτημα αυτό αναφέρεται ρητώς στον Ανοιχτό Φάκελο που υπάρχει στη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης (Case file: 1986/8 – Greece: Recommendation No. 9 (1987) on the protection of Caretta Caretta in Laganas bay, Zakynthos). Δεδομένης της επίπτωσης που έχουν οι πραγματοποιθείσες παρεμβάσεις στην αναπαραγωγική διαδικασία της Caretta caretta, κρίνεται επιβεβλημένο να αφαιρεθεί η χρήση γης 13 από τη ζώνη ΖΠΦ-14. Η χρήση 52 (Ήπια θαλάσσια αναψυχή) πρέπει να προβλέπεται με εκτίμηση της φέρουσας ικανότητας της παραλίας ωοτοκίας της Δάφνης, δεδομένου ότι με το υφιστάμενο ΠΔ επιτρέπεται μέγιστος αριθμός επισκεπτών 100 άτομα/ σε κάθε στιγμή, ενώ την περίοδο αυξημένης τουριστικής κίνησης καταγράφονται περισσότερα από 500 άτομα/ σε κάθε στιγμή.

Στη ζώνη ΖΠΦ-15 (εντός του GR2210002, παραλία ωοτοκίας Γέρακα), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά. Οι χρήσεις γης 54 (Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής για ομπρέλες και ξαπλώστρες) και 52 ( Ήπια θαλάσσια αναψυχή, κολύμβηση κλπ) έχουν προβλεφθεί χωρίς η ΕΠΜ να λαμβάνει υπόψη ή έστω να κάνει λόγο για τη φέρουσα ικανότητα της παραλίας, ώστε να τεθούν ποσοτικοί περιορισμοί στους αριθμούς εξοπλισμών και επισκεπτών, και να διαφυλαχθεί η προστασία του προστατευτέου αντικειμένου. Αυτό καθίσταται ιδιαιτέρως εμφανές, αν ληφθεί υπόψη ότι: (α) με το υπάρχον ΠΔ ο μέγιστος επιτρεπόμενος αριθμός επίπλων θαλάσσης ορίζεται σε 60 ομπρέλες/ 120 ξαπλώστρες, διάταξη που παραβιάζεται κατάφορα τους μήνες της αυξημένης τουριστικής κίνησης, καθώς έχουν καταγραφεί μέχρι και 240 ξαπλώστρες και (β) στην παραλία εντοπίζεται ανεξέλεγκτη ημερήσια επισκεψιμότητα, καθώς το υπάρχον ΠΔ προβλέπει μέγιστο αριθμό επισκεπτών 350 άτομα/ σε κάθε στιγμή, ενώ έχουν καταγραφεί περισσότερα από 800 άτομα/ σε κάθε στιγμή. Καθίσταται δηλαδή εμφανές ότι η ΕΠΜ δεν επιχειρεί να δώσει λύσεις σε σοβαρά προβλήματα που αντιμετωπίζει η εν λόγω ζώνη, αλλά τουναντίον προτάσσει ξεκάθαρα την οικονομική ανάπτυξη, εις βάρος του προστατευτέου αντικειμένου. Τέλος, σε ότι αφορά της ζώνη ΖΦΠ-15 εντύπωση προκαλεί ότι στον συνοδευτικό της ζώνωσης χάρτη (ΧΑΡΤΗΣ ΖΩΝΩΝ ΕΠ Ζ_01) εμφανίζεται μια μικρή μπλε ζώνη ακριβώς πίσω από την παραλία ωοτοκίας, δηλ. με το χρώμα που έχουν οι ΖΔΟΕ, χωρίς όμως αυτή να έχει κάποιο κωδικό. Αυτή η ζώνωση, η οποία μάλιστα δεν αναφέρεται πουθενά στα κεφάλαια της ΕΠΜ (παρά μόνο στον χάρτη), δημιουργεί ανασφάλεια δικαίου, σχετικά με πιθανά σχεδιαζόμενα έργα και παρεμβάσεις, τα οποία ενδέχεται να αλλάξουν πλήρως το τοπίο και να επηρεάσουν αρνητικά την παραλία ωοτοκίας. Η μπλε ζώνη πίσω από τη ΖΠΦ-15 πρέπει να διαγραφεί από τον χάρτη που συνοδεύει την ΕΠΜ.

Στη ζώνη ΖΠΦ-16 (εντός του GR2210002, παραλίες ωοτοκίας Καλαμακίου και Ανατολικού Λαγανά), η χρήση 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη) θα έπρεπε να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά. Οι χρήσεις γης 54 (Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής για ομπρέλες και ξαπλώστρες) και 52 ( Ήπια θαλάσσια αναψυχή, κολύμβηση κλπ) έχουν προβλεφθεί χωρίς η ΕΠΜ να λαμβάνει υπόψη ή έστω να κάνει λόγο για τη φέρουσα ικανότητα της παραλίας, ώστε να τεθούν ποσοτικοί περιορισμοί στους αριθμούς εξοπλισμών και επισκεπτών, και να διαφυλαχθεί η προστασία του προστατευτέου αντικειμένου. Αυτό καθίσταται ιδιαιτέρως εμφανές, αν ληφθεί υπόψη ότι με το υπάρχον ΠΔ ο μέγιστος επιτρεπόμενος αριθμός επίπλων θαλάσσης ορίζεται σε 150 ομπρέλες/ 300 ξαπλώστρες, διάταξη που παραβιάζεται κατάφορα τους μήνες της αυξημένης τουριστικής κίνησης, καθώς έχουν καταγραφεί μέχρι και 600 ξαπλώστρες.

Στη ζώνη ΖΠΦ-20 (εντός του GR2210002, μεταξύ των παραλιών Δάφνης και Γέρακα), εντύπωση προκαλεί η πρόβλεψη των χρήσεων γης 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (Μονοπάτια πεζών) και 54 (Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής για ομπρέλες και ξαπλώστρες), οι οποίες βεβαίως δεν είναι με κόκκινη γραμματοσειρά, ώστε να θεωρήσει ο αναγνώστης ότι επιτρέπονται μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας. Αν ληφθούν υπόψη οι πρόσφατες εξελίξεις (όπου από τα τέλη του 2015 σε ιδιωτική έκταση εκτελούνται παράνομες εργασίες οδοποιίας, ευρείας κλίμακας, χωρίς την οποιαδήποτε αδειοδότηση, οι οποίες έχουν αλλοιώσει πλήρως το τοπίο), αντιλαμβάνεται κανείς ότι οι εν λόγω προβλέψεις στοχεύουν μάλλον στη νομιμοποίηση της de facto (παράνομης) κατάστασης, και όχι στην προστασία της περιοχής. Ειδικά σε ότι αφορά τη χρήση γης 54, αν ληφθεί υπόψη ότι έως και σήμερα δεν έχουν υπάρξει έπιπλα θαλάσσης στην περιοχή αυτή, αδυνατούμε να κατανοήσουμε που αποσκοπεί η πρόβλεψη της χρήσης γης 54. Ενδεχομένως οι προαναφερόμενες εργασίες παράνομης οδοποιίας αποσκοπούν τελικά στην τοποθέτηση ομπρελών/ξαπλωστρών στη μικρή παραλία που καταλήγει ο παράνομος δρόμος, και η ΕΠΜ σπεύδει να νομιμοποιήσει εκ των προτέρων τη δραστηριότητα αυτή.

Στη ζώνη ΖΠΦ-22 (εντός του GR2210002, περιμετρική ζώνη προστασίας της παραλίας Σεκάνια), οι χρήσεις γης 11 (Κέντρα έρευνας και επιστημονική έρευνα που αφορούν τη ζώνη), 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων) και 26.12.6 (Μονοπάτια πεζών) θα πρέπει να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά, ώστε να επιτρέπονται μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας. Διαφορετικά, η ΕΠΜ διακυβεύει ακόμα και την παραλία των Σεκανίων, η οποία έχει εξαιρετική σημασία για την προστασία της θαλάσσιας χελώνας διότι παρουσιάζει μια από τις μεγαλύτερες πυκνότητες φωλεοποίησης στον κόσμο, στον βωμό της οικονομικής ανάπτυξης.

Στις ζώνες ΖΔΟΕ-03 και ΖΔΟΕ-05 (εντός του GR2210002, μεταξύ των παραλιών Σεκάνια και Βροντόνερου/Καλαμακίου) η ΕΠΜ προβλέπει πληθώρα χρήσεων γης, μεταξύ των οποίων τις χρήσεις γης 15 (Τουριστικά καταλύματα), 1 (Κατοικία), 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (Μονοπάτια πεζών) και 33 (Εγκαταστάσεις παραγωγής, αποθήκευσης και μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών, και συναφείς εγκαταστάσεις). Ωστόσο πουθενά στην ΕΠΜ δεν φαίνεται να έχει γίνει εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων που θα έχουν αυτές οι χρήσεις γης στο προστατευτέο αντικείμενο μεμονομένα, πολλώ δε μάλλον σωρευτικά, ειδικά αν ληφθεί υπόψη η εγγύτητά των ΖΔΟΕ-03 και ΖΔΟΕ-05 με τις ΖΑΠΦ-01 (παραλία Σεκάνια) και ΖΦΠ-16 (παραλία Καλαμακίου). Η ΕΠΜ θα πρέπει να αναθεωρήσει τις χρήσεις γης που θα επιτρέψει στις ζώνες αυτές, και ειδικά τη χρήση γης 15 που δεν επιτρέπεται με υφιστάμενο ΠΔ, διότι κινδυνεύει με ολοκληρωτική αλλοίωση το τοπίο του Κόλπου Λαγανά και με σοβαρές οχλήσεις οι κοντινές παραλίες ωοτοκίας και δη τα Σεκάνια.

Στη ζώνη ΖΔΟΕ-04 (εντός του GR2210002, απέναντι από τη ΖΠΦ-11 και συγκεκριμένα απέναντι από τη νήσο Μαραθωνήσι) η ΕΠΜ προβλέπει πληθώρα χρήσεων γης, μεταξύ των οποίων τις χρήσεις γης 1 (Κατοικία), 12 (Εστίαση μέχρι 200 τμ), 13 (Αναψυκτήρια μέχρι 100 τμ), 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (Μονοπάτια πεζών) και 33 (Εγκαταστάσεις παραγωγής, αποθήκευσης και μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ύδρευσης, τηλεπικοινωνιών, και συναφείς εγκαταστάσεις). Καμία από αυτές τις χρήσεις δεν είναι με κόκκινη γραμματοσειρά (επομένως δεν προβλέπονται μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας), και δεν έχει γίνει εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων που θα έχουν αυτές οι χρήσεις γης στο προστατευτέο αντικείμενο μεμονομένα, πολλώ δε μάλλον σωρευτικά. Οι εν λόγω χρήσεις γης πρέπει να αναθεωρηθούν, διότι αλλιώς θα αυξήσουν την ηχορύπανση και φωτορύπανση στην παραλία ωοτοκίας του Μαραθωνησίου.

Ομοίως στη ζώνη ΖΔΟΕ-06 (εντός του GR2210002, ακριβώς πίσω από τη ΖΠΦ-16, δηλ. τις παραλίες Καλαμακίου και Ανατολικού Λαγανά) ) η ΕΠΜ προβλέπει πληθώρα χρήσεων γης, μεταξύ των οποίων τις χρήσεις γης 1 (Κατοικία), 26.12.1 (Οδοί κίνησης μηχανοκίνητων οχημάτων), 26.12.6 (Μονοπάτια πεζών) και 49 (Περίπτερα ενημέρωσης/έργα ερμηνείας περιβάλλοντος, πινακίδες, αποχωρητήρια, περίπτερα, στέγαστρα κ.λπ.), χωρίς καμία από αυτές να είναι με κόκκινη γραμματοσειρά (επομένως δεν προβλέπονται μόνο για την εξυπηρέτηση της προστασίας), και χωρίς να έχει γίνει εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων που θα έχουν αυτές οι χρήσεις γης στο προστατευτέο αντικείμενο μεμονομένα, πολλώ δε μάλλον σωρευτικά, ειδικά αν ληφθεί υπόψη η εγγύτητά της ΖΔΟΕ-06 με τη ΖΠΦ-16 (παραλίες Καλαμακίου και Ανατολικού Λαγανά). Η ΕΠΜ θα πρέπει να αναθεωρήσει τις χρήσεις γης που θα επιτρέψει στη ζώνη αυτή, διότι κινδυνεύει με ολοκληρωτική αλλοίωση το τοπίο του Κόλπου Λαγανά και με σοβαρές οχλήσεις οι κοντινές παραλίες ωοτοκίας.

Το φαινόμενο πρόβλεψης από την ΕΠΜ πληθώρας χρήσεων γης εντοπίζεται και σε όλες τις Ζώνες Βιώσιμης Διαχείρισης Φυσικών Πόρων (ΖΒΔΦΠ- 02 – 03 – 04 – 05 – 06 – 07 – 08), χωρίς να γίνεται οποιαδήποτε εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων που θα έχουν στο προστατευτέο αντικείμενο η κάθε μία χρήση γης χωριστά, πολλώ δε μάλλον σωρευτικά. Γενικά κρίνεται επιβεβλημένο η ΕΠΜ να προβεί σε συνολική αναθεώρηση των επιτρεπόμενων χρήσεων γης, με γνώμονα όχι μόνο την οικονομική ανάπτυξη, αλλά την προστασία του βιοτόπου, διότι αλλιώς θα αποτύχει να ικανοποιήσει το σκοπό της προστασίας του προστατευτέου αντικειμένου.

Ειδικά σχόλια για τη ζώνωση και τις χρήσεις γης στις σύνθετες Περιοχές Προστασίας της Βιοποικιλότητας της Κεφαλονιάς:

Στην ενότητα 4.4.3 (σελ. 76επ.) παρουσιάζονται αναλυτικά η ζώνωση και οι χρήσεις γης που προτείνει η ΕΠΜ για τις σΠΠΒ Θαλάσσιων Περιοχών Κεφαλονιάς (GR 2220004, GR 2220005, GR 2220007), ενώ στον πίνακα 4.4.5 (σελ. 81επ.) παρουσιάζονται οι ζώνες και προτεινόμενες σε κάθε ζώνη χρήσεις γης. Ενώ η ΕΠΜ αναγνωρίζει την υψηλή ευθύνη διατήρησης των 2 ειδών θαλασσίων χελωνών (βλ. σελ. 76), εντούτοις σε όλες τις παραλίες ωοτοκίας της νήσου Κεφαλονιάς, τις οποίες χαρακτηρίζει ως Ζώνες Προστασίας της Φύσης (εντός του GR2220004, βλ. ΖΠΦ-01 παραλία Τραπεζάκι, ΖΠΦ-02 παραλία Αμμές, ΖΠΦ-03 παραλία Άη Χέλης, ΖΠΦ-04 παραλία Βλαχάτα, ΖΠΦ-05 παραλία Λουρδάτα, ΖΠΦ-06 παραλία Καμίνια-Μούντα, ΖΠΦ-07 παραλία Μεγάλη Πέτρα-Άβυθος, ΖΠΦ-08 παραλία Άβυθος, ΖΠΦ-09 παραλία Νιψιάς, ΖΠΦ-10 παραλία Αγ. Θωμάς, ΖΠΦ-11 παραλία Μεγάλη Πέτρα- Άβυθος, ΖΠΦ-15 παραλία Αγία Κυριακή και ΖΠΦ-16 παραλία Σίσια), προβλέπει τη χρήση γης 54 (Πλωτές υποδομές και εγκαταστάσεις θαλάσσιας αναψυχής), δηλ. δίνει τη δυνατότητα για μαζική τοποθέτηση επίπλων θαλάσσης. Αυτό δυστυχώς γίνεται χωρίς καμία εκτίμηση/αξιολόγηση: (α) της φέρουσας ικανότητας των παραλιών ωοτοκίας, (β) των ειδικών οικολογικών χαρακτηριστικών που έχει η κάθε παραλία ωοτοκίας και ειδικά της πυκνότητας φωλεοποίησης που υπάρχει σε κάθε παραλία (και δη στην παραλία Μούντα που εντοπίζονται οι περισσότερες φωλιές του ννησιού και πλούσια αμμοθινικά οικοσυστήματα) και (γ) αν πράγματι υπάρχει ανάγκη τοποθέτησης επίπλων θαλάσσης σε όλες τις παραλίες.

Κατά τα λοιπά, κρίνεται θετική η πρόταση για θέσπιση Περιφερειακών Ζωνών πίσω από τις παραλίες ωοτοκίας (ΠΖ-05 έως και ΠΖ-17), ώστε στα σχεδιαζόμενα έργα να γίνεται περιβαλλοντική αξιολόγηση και εκτίμηση των πιθανών επιπτώσεων τους στο προστατευτέο αντικείμενο.

Ειδικά σχόλια για τη ζώνωση και τις χρήσεις γης στην Περιοχή Προστασίας της Βιοποικιλότητας Παξών Αντίπαξων:

Στην ενότητα 4.4.5 (σελ. 116επ.) παρουσιάζονται αναλυτικά η ζώνωση και οι χρήσεις γης που προτείνει η ΕΠΜ για τη ΠΠΒ Παξών Αντίπαξων (GR2230004), ενώ στον πίνακα 4.4.9 (σελ. 119επ.) παρουσιάζονται οι ζώνες και προτεινόμενες σε κάθε ζώνη χρήσεις γης. Όπως αναφέρθηκε και ανωτέρω, στη ΖΔΟΕ-01 (θαλάσσια έκταση της περιοχής GR2230004) πρέπει να αναθεωρηθεί η χρήση γης 26.3 (Υδατοδρόμια), καθώς ελλοχεύει σοβαρός κίνδυνος πρόσκρουσης με θαλάσσιες χελώνες. Επίσης, όπως αναλυτικώς έχουμε εκθέσει στο Κεφάλαιο 2, θα πρέπει να προστεθεί το όμορο του GR2230004 παράκτιο τμήμα του όρμου Νικοπόλεως (Μύτηκας έως Καστροσυκιά) ως Περιφερειακή Ζώνη (ΠΖ), όπου εντοπίζεται ωοτοκία της θαλάσσιας χελώνας Caretta caretta.
Author

Posts

Viewing 15 posts - 226 through 240 (of 263 total)

← 1 2 3 … 15 16 17 18 →

The forum ‘ΕΠΜ 5α: Περιοχές Natura 2000 των Περιφερειακών Ενοτήτων Κέρκυρας, Κεφαλλονιάς, Ιθάκης, Λευκάδας και Ζακύνθου’ is closed to new topics and replies.

Cookie	Duration	Description
cookielawinfo-checbox-analytics	11 months	This cookie is set by GDPR Cookie Consent plugin. The cookie is used to store the user consent for the cookies in the category "Analytics".
cookielawinfo-checbox-functional	11 months	The cookie is set by GDPR cookie consent to record the user consent for the cookies in the category "Functional".
cookielawinfo-checbox-others	11 months	This cookie is set by GDPR Cookie Consent plugin. The cookie is used to store the user consent for the cookies in the category "Other.
cookielawinfo-checkbox-necessary	11 months	This cookie is set by GDPR Cookie Consent plugin. The cookies is used to store the user consent for the cookies in the category "Necessary".
cookielawinfo-checkbox-performance	11 months	This cookie is set by GDPR Cookie Consent plugin. The cookie is used to store the user consent for the cookies in the category "Performance".
viewed_cookie_policy	11 months	The cookie is set by the GDPR Cookie Consent plugin and is used to store whether or not user has consented to the use of cookies. It does not store any personal data.

Sign up for Newsletter